Nederlandse minister geeft toe dat hij loog over ontmoeting met Poetin

De Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Halbe Zijlstra heeft jarenlang gelogen over een ontmoeting met de Russische president Vladimir Poetin. In tegenstelling tot wat hij eerder beweerde, was de liberale minister niet aanwezig op een bijeenkomst met Poetin in 2006. Volgens Zijlstra wilde hij met de leugen de bron van een verhaal beschermen.

De VVD-minister sprak in 2016 op een partijcongres - Zijlstra was toen nog fractievoorzitter - een waarschuwing uit over de territoriale ambities van Poetin. Hij zei in de speech dat hij begin 2006 in het buitenverblijf van Poetin was, en dat die daar werd gevraagd wat hij verstond onder "Groot-Rusland". "Zijn antwoord was Rusland, Wit-Rusland, Oekraïne en de Baltische Staten. En oh ja, Kazachstan was nice to have", aldus Zijlstra in de toespraak.

Zijlstra heeft het verhaal naar eigen zeggen sinds "begin 2014" zowel binnen als buiten de VVD verteld. Hij zou als Shell-medewerker samen met Shell-topman Jeroen van der Veer en Poetin in de datsja hebben gezeten.

Leugen om bron te beschermen

Uit onderzoek van de Volkskrant bleek dat veel van zijn collega's twijfels hadden bij het verhaal van Zijlstra. De minister geeft nu toe dat hij niet bij de ontmoeting was, maar dat hij het verhaal van iemand anders heeft gehoord.

"Het is niet verstandig geweest. Ik had het anders moeten doen", zegt hij. "De geopolitieke betekenis van die woorden waren en zijn groot. Ik vond het daarom van politiek belang deze uitspraken wereldkundig te maken."

De minister heeft naar eigen zeggen het verhaal op zichzelf betrokken om de bron te beschermen. Volgens NOS zeggen twee goed ingevoerde bronnen dat het om Shell-topman Van der Veer zelf gaat, maar de minister en Van der Veer willen dit niet bevestigen.

Slechte timing

De bekentenis komt op een uiterst vervelend moment. Zijlstra gaat deze week voor het eerst als minister op bezoek in Moskou. Hij zal er onder meer zijn Russische ambtgenoot Sergej Lavrov ontmoeten.

Zijlstra en de regering van premier Mark Rutte beschuldigen Rusland openlijk van het verspreiden van desinformatie. Nu de minister van Buitenlandse Zaken zelf heeft toegegeven dat hij heeft gelogen over de ontmoeting met Poetin, zal dat zijn diplomatieke positie verzwakken.

Toch houdt Zijlstra vol dat de "inhoud van de boodschap klopt" en daarom vindt hij dat hij "geen desinformatie heeft verspreid".

Premier Rutte behoudt vertrouwen

Premier Mark Rutte, partijgenoot van Zijlstra, noemt het onverstandig van zijn minister om te liegen over de ontmoeting met Poetin, maar vindt dat Zijlstra kan aanblijven als minister van Buitenlandse Zaken.

"Er is geen sprake van nepnieuws, want hij wilde een bron beschermen. Ik vind hem geloofwaardig, omdat de inhoud van het verhaal niet ter discussie staat", zegt Rutte op de NOS. "Het was een onverstandige aanpak, om het op die manier te doen, maar het was relevante informatie die hem ter ore was gekomen."