Video player inladen ...

"De Kansspelcommissie is eigenlijk een belangen­vereniging van de goksector"  

Professor Frieda Mathys keek op vraag van onze redactie naar de Pano over kansspelen en verslaving die vanavond wordt uitgezonden. Deze documentaire roept bij haar de vraag op: "Wiens belangen behartigt de Kansspelcommissie eigenlijk?

labels
Frieda Matthys
Frieda Matthys is hoogleraar psychiatrie aan de VUB en voorzitter van de werkgroep “Gokstoornis” van de Hoge Gezondheidsraad. De Pano is vanavond te zien om om 21.25 uur op Eén.

In november 2017 heeft de Hoge Gezondheidsraad een advies geformuleerd over de aanpak van een gokstoornis. De aanbevelingen daarvan zijn eigenlijk niet nieuw en zijn internationaal al lang bekend als de adequate weg om gokproblemen te voorkomen en te beperken. Maar alle bevoegde instanties wijzen elkaar met de vinger.

Verbieden van reclame is een van de aanbevelingen. Elke burger, zonder enige kennis van casino’s, speelhallen en goksites, wordt intussen gebombardeerd met agressieve reclameboodschappen. Maar de sector steigert en lobbyt.

De Nationale Loterij, bezorgd om haar imago, pretendeert om enkel “Speelplezier te bieden aan een brede groep van mensen zonder haar principes van duurzaamheid en verantwoord spel uit het oog te verliezen”. Het resultaat is dat zij het publiek op dezelfde manier overlaadt met bonussen en beloftes om “schandalig rijk” te worden, net zoals de andere goksites.

De nationale loterij wil een imago van gezond, onschuldig en werkend voor het goede doel, maar gebruikt intussen precies dezelfde middelen als de andere aanbieders om online zo veel mogelijk klanten te winnen.

 De sector steigert en lobbyt.

De Kansspelcommissie die op haar website beweert dat “de bescherming van de spelers één van haar belangrijkste taken is” , voegt hier zelf aan toe: “het is namelijk niet enkel de bedoeling om te waken over een rendabele kansspelsector”.

Dit doet natuurlijk denken aan de discussies in andere domeinen die met verslaving te maken hebben, met name de tabak- en de alcoholindustrie. Ook daar wordt al decennia hevig gestreden tussen diegenen die bezorgd zijn om de volksgezondheid en diegenen die vooral waken over de rendabiliteit van hun sector.

De Kansspelcommissie is eigenlijk een belangenvereniging van de goksector

De Kansspelcommissie is eigenlijk een belangenvereniging van de goksector. Het wordt wel wrang als een commissie die georganiseerd en gesubsidieerd wordt door de overheid “waken over rendabiliteit van de sector” als haar belangrijkste opdracht vermeldt.

Op die manier verwordt ze tot een belangenvereniging. We zien die attitude trouwens ook weerspiegeld in het enthousiasme in haar jaarverslagen over “de groei van de sector” en over het feit dat “de economische crisis geen negatieve weerslag heeft gehad op de inzet van de spelers”.

En wat te denken van een Kansspelcommissie die initiatieven neemt om het rookverbod in de casino’s te omzeilen (als ze in een andere ruimte moeten gaan om te roken, komen ze soms niet terug naar de gokmachine)?

De Kansspelcommissie doet ook pogingen om de wetgeving te versoepelen om zo het spel “attractiever” te maken. Voorstellen zijn: slotmachines met elkaar te verbinden zodat de prijzen groter zijn, het gemiddeld uurverlies herdenken (niet meer per toestel maar voor het hele park), en het “temperen van de strenge toepassing van de witwasregels”.

Er wordt zelfs voor gepleit om in casino’s en speelhallen de leeftijdsgrens van 21 niet te letterlijk te nemen. Als er een groep komt en daar zitten ook min 21-jarigen tussen, dan moeten die mee naar binnen kunnen maar zonder zelf te spelen!

Gokverslaving is wél een groot probleem, en begint al op jonge leeftijd.

Gokverslaving is wél een groot probleem, en begint al op jonge leeftijd. Als economische belangen in conflict komen met de volksgezondheid en het beschermen van de kwetsbare burgers, wint bijna altijd de lobby met het meeste geld. Meestal niet zo helder als in dit geval. De politiek bedient zich doorgaans van andere formuleringen: “we moeten de burger niet betuttelen! Enkel de kleine groep die ermee in de problemen gekomen is, daar kunnen we iets voor organiseren.”

We weten intussen dat die groep helemaal niet zo klein is en dat niet alleen de gokverslaafde schade lijdt, maar ook zijn of haar familie komt mee in de financiële uitzichtloosheid.

Preventie

Het gaat trouwens niet alleen over behandeling. Het gaat vooral over preventie. Hoe jonger mensen beginnen met gokken, hoe groter de kans dat ze er inderdaad door in de problemen komen. Via televisie en internet worden ze er van kindsbeen af mee geconfronteerd.

Een effectief beleid om onlinegokken te ontmoedigen zou al kunnen beginnen met een totaalverbod op online-reclame voor gokken. Maar ook hier vrees ik dat de economische belangen zullen primeren. Als er zoveel geld geïnvesteerd wordt in reclame, betekent dit dat het ook echt werkt.

We zouden nog veel meer kunnen doen: maatregelen nemen die het gokken juist minder attractief maken. De Hoge Raad heeft een reeks voorstellen gedaan. Zolang de toezichthoudende commissie tegelijk de belangen van de sector en van de gokker meent te moeten behartigen, zal er echter geen adequate preventie komen.

---

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst.