Herman Diricks, topman van het FAVV.

Herman Diricks: de voorzichtige techneut die baas van het Voedselagentschap werd

Na de fipronileieren is het vleesschandaal de tweede crisis in een dik half jaar voor de topman van het Voedselagentschap, Herman Diricks. Wat voor iemand is hij? En doorstaat hij ook deze storm?

Wie de beelden van de door camera's omgeven Herman Diricks, topman van het voedselagentschap FAVV, gisteren zag, weet in welke rollercoaster de man zich dezer dagen bevindt. Voor de tweede keer in zowat 8 maanden tijd moest hij zich voor de Kamer komen verantwoorden over de aanpak van het schandaal rond vleesbedrijf Veviba. Daar was onlangs na een huiszoeking gebleken dat meer dan de helft van de producten niet in orde was met de regels rond voedselveiligheid.

In augustus had hij al ternauwernood de fipronilcrisis doorsparteld. Zijn aanpak was onder vuur komen te liggen, omdat er pas bijna een maand na de ontdekking van eieren met fipronil werd gecommuniceerd. "We hebben nooit geprobeerd iets te verstoppen", benadrukte hij toen. "In de eerste plaats hebben we geprobeerd vat te krijgen op het probleem. In al onze acties hebben we altijd de volksgezondheid in het achterhoofd gehouden."

Het was uiteindelijk die wat trage en manke communicatie, en niet de aanpak van de fipronilcrisis zelf, die de grootste ergernis veroorzaakte over Diricks

Hij gaf nadien in interviews toe dat die crisis, die uitbrak op een moment dat een groot deel van zijn medewerkers met vakantie was, hem wat in snelheid had gepakt. "Op het moment dat je het incident onder controle probeert te krijgen, word je langs verschillende kanten aangevallen. Terwijl je daar eigenlijk geen tijd voor hebt."

De schaduw van Vanthemsche

Het was uiteindelijk die wat trage en manke communicatie, en niet de aanpak van de fipronilcrisis zelf, die de grootste ergernis veroorzaakte over Diricks. Te veel de zaakjes binnenskamers oplossen, te rigide, te fel opgeslorpt door de wetenschappelijke taken, te weinig voeling met het brede publiek.

Bij zulke heikele kwesties lijkt de West-Vlaamse ingenieur voorlopig nog moeilijk uit de schaduw van zijn voorganger en lange tijd 'compagnon de route' Piet Vanthemsche te kunnen treden, die communicatief een pak sterker stond.

De professionele vriendschap van Diricks en Vantemsche gaat al terug tot midden jaren 80, toen die eerste op het ministerie van Landbouw aan de slag ging. Hij moderniseerde er onder meer de informatica-afdeling en was er de adviseur van de secretaris-generaal en van de minister van Landbouw.

In 2000 stapten Vanthemsche en Diricks samen op, verontwaardigd over de politieke spelletjes die gespeeld werden in de nasleep van de dioxinecrisis. Samen richtten ze een consultancybedrijfje op dat advies gaf over landbouwaangelegenheden. Toen Vanthemsche in 2002 de nieuwe topman van het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen (FAVV) werd, nam hij de immer loyale Diricks mee: hij mocht er zich eerst directeur-generaal algemene diensten noemen en in 2006 directeur-generaal controlebeleid.

Kritiek

Vijf jaar lang vormden ze er een tandem: Diricks de beslagen maar voorzichtige techneut, Vanthemsche de communicator en beslisser. In 2007 trok Vanthemsche naar de Boerenbond. Het stond in de sterren geschreven dat Diricks hem ooit zou opvolgen. Dat gebeurde uiteindelijk in 2014. 

We staan hierachter. Het zal ons de kans geven om alles grondig uit te leggen

FAVV-topman Herman Diricks over de geplande audit bij zijn agentschap

Ook onder zijn leiding voert het FAVV een solide parcours. Tot ongeveer een jaar geleden de eerste kritiek opdook. Te veel bedrijven ontsnappen aan controles, zo stelde het Rekenhof toen. Kritiek die werd afgewimpeld als weinig relevant, want gebaseerd op oude gegevens. In juli moest het agentschap zich nog verantwoorden voor meldingen van "oneerlijke promoties" en beschuldigingen van gesjoemel met ICT-contracten. En dan waren er de fipronilcrisis en het vleesschandaal. 

Storm trotseren

Het is onduidelijk of Diricks deze nieuwe storm zal doorstaan. De liberale fractie alludeerde gisteren al even op zijn ontslag, al willen ze daar nu de doorlichting van het agentschap afwachten. Diricks is zelf tevreden met die audit. "Het zal ons de kans geven om alles grondig uit te leggen."

"Waar je niet aan sterft, maakt je sterker", zo zei Piet Vanthemsche vorig jaar over de fipronilheisa die Diricks moest trotseren. Afwachten of dat ook deze keer van toepassing is.