Wat staat de F-16-klokkenluider van het leger te wachten?

Wat gebeurt er met je militaire carrière als je belangrijke info lekt naar de pers of naar politici? Wie deloyaal is tegenover z’n meerdere, kan daarvoor in het leger een sanctie krijgen. Maar als je argumenteert dat je dat deed in het belang van de staat, kan je die sanctie mogelijk ontlopen. Dat zegt Stijn Verbist, professor in Rechtsbescherming tegen de Overheid aan de UHasselt, in “De Wereld Vandaag” op Radio 1.

Uit documenten en e-mails die VRT NWS kon inkijken, blijkt dat verschillende topfiguren binnen het leger wisten dat de Belgische F-16’s langer zouden kunnen meegaan dan gedacht, maar die info speelden ze niet door naar de minister van Defensie Steven Vandeput (N-VA).

De klokkenluider die met die info naar buiten kwam, wordt voorlopig niet vervolgd. Als dat wel gebeurt, dan kan artikel 17 van het militaire tuchtsanctierecht volgens professor Verbist interessant zijn voor de verdediging. Want volgens dat artikel moeten militairen “de morele en materiële belangen van de Belgische staat behartigen”. En dus kan de klokkenluider zich verplicht hebben gevoeld om die info naar buiten te brengen.

Ontheffing uit het ambt

Ook voor de geviseerde topfiguren binnen het leger is datzelfde artikel 17 eentje om in het achterhoofd te houden. Want wie info achterhoudt over een miljardendossier als dat van de F-16’s, die lijkt op het eerste gezicht niet het belang van de staat voorop te stellen. Al kan zo’n generaal dan weer vinden dat hij een goede reden had om info achter te houden, omdat dit volgens hem net in het belang van de staat was. En zo kan hij argumenteren dat er geen sprake is van een deontologische fout.

Vindt het leger dat je toch de regels hebt geschonden? Dan zijn er verschillende mogelijkheden: bijvoorbeeld een blaam of een tijdelijk verbod om de rook- en ontspanningsruimtes te gebruiken. “Al zal dat laatste niet meteen gebeuren in een zwaarwichtige zaak als deze”, zegt Stijn Verbist. Een zwaardere straf is de - al dan niet tijdelijke - ontheffing uit het ambt. Maar voor er over mogelijke straffen gesproken wordt, is het volgens professor Verbist vooral belangrijk om geen overhaaste conclusies te trekken en eerst goed te luisteren naar alle betrokkenen.