Bart De Wever (N-VA): "Rekeningrijden rond Brussel en Antwerpen wordt onvermijdelijk"

Zowat een half jaar voor de gemeenteraadsverkiezingen hebben de partijvoorzitters van N-VA, CD&V, Open VLD, SP.A en Groen voor het eerst de degens gekruist in een voorzitters­debat. Dat was georganiseerd door werkgevers­organisatie Voka en spitste zich toe op mobiliteit en de krapte op de arbeidsmarkt. Opmerkelijk was dat De Wever toegaf dat rekeningrijden op de Ring rond Brussel en Antwerpen in de nabije toekomst wellicht onvermijdelijk is.

In verband met mobiliteit geeft N-VA-voorzitter Bart De Wever toe dat rekeningrijden op de Brusselse en Antwerpse Ring uiteindelijk onvermijdelijk zal blijken. "Ik denk dat je daar niet onderuit kan", zegt hij. Maar deze Vlaamse regering zal allicht geen initiatief meer nemen. "Zeker niet deze legislatuur", geeft De Wever toe. "Dat is iets wat een regering zal beslissen, maar niemand zal daar campagne rond voeren."

CD&V-voorzitter Wouter Beke (CD&V) zegt niet nee. "Een slimme heffing is bespreekbaar", zegt hij. John Crombez (SP.A) vindt het jammer dat er deze legislatuur geen beslissing valt.

Video player inladen ...

Het door sommigen verguisde circulatieplan in Gent kwam ook ter sprake. Bart De Wever (N-VA) is zoals bekend geen voorstander. Hij vindt dat je mensen moet verleiden tot het openbaar vervoer en hen niet met hun auto uit de stad moet bannen.

Ik sta in Antwerpen stil voor een project dat de doorstroming van de auto vooropzet en niet de leefbaarheid van de stad

Groen-voorzitter Meyrem Almaci

Daarmee is Groen-voorzitter Meyrem Almaci het niet eens. Zij is voorstander van het circulatieplan dat haar Gentse partijgenoot Filip Watteeuw mee heeft uitgedokterd. "Ik sta in Antwerpen stil voor een project dat de doorstroming van de auto vooropzet en niet de leefbaarheid van de stad."

Open VLD-voorzitter Gwendolyn Rutten stelt dat alle steden met hetzelfde vraagstuk worstelen: hoe combineer je een leefbare stad met een levendig economisch klimaat? Zij pleit voor gezond verstand en steunt wat in Gent gebeurt, zeker nu er bijsturingen zijn gebeurd mede onder impuls van haar partij.

"Je kan perfect Gent binnenrijden als je daar moet zijn. Maar rij naar Antwerpen en je staat stil", sneert Almaci richting De Wever, tevens burgemeester van de Scheldestad. "Er wordt gewerkt", repliceert De Wever. Hij benadrukt dat hij een andere visie op mobiliteit heeft, maar ontkent dat er geen plan voor Antwerpen zou zijn.

Hoe los je de krapte op de arbeidsmarkt op?

Enerzijds zijn er veel vacatures, anderzijds is er veel werkloosheid bij jonge stedelingen. Bart De Wever noemt dat een mismatch tussen de nieuwe economie waar de instapdrempel steeds hoger wordt en de jonge stedelijke bevolking die onvoldoende skills heeft. "Dat heeft te maken met een jarenlang volgehouden migratiebeleid", vindt hij. Volgens De Wever zijn er onvoldoende "actieve migranten" aangetrokken. "Talentontginning van de nieuwe bevolking in onze steden is uitdaging nummer 1 van de nabije toekomst." Daarnaast moeten  er volgens hem veel tewerkstellingsprojecten komen in samenwerking met de privésector.

John Crombez herhaalt zijn pleidooi voor een basisbaan voor jongeren. "Eigenlijk vinden wij dat jongeren sowieso moeten werken", aldus Crombez. Basisbanen, dus, waarbij jongeren ofwel in een opleiding zitten, ofwel stage lopen, ofwel in een job zitten. "Ik ontken het probleem niet, ik zeg dat we er op een andere manier zullen moeten mee omgaan." Crombez vindt het niet kunnen dat goedkope arbeidskrachten - vrachtwagenchauffeurs bijvoorbeeld - worden geïmporteerd waardoor mensen hier naast een baan grijpen.

Het is een en-en-en-verhaal

CD&V-voorzitter Wouter Beke

"Dit is ook een én-én-én-verhaal", zegt Wouter Beke. Volgens hem is er een element van loonkosten, een element van mismatch en een element van discriminatie. "Het zijn de drie componenten waarop gewerkt moet worden en die ook tot resultaat zullen moeten leiden."

"Subsidies geven om mensen werk te geven, dat gaat ons niet helpen. Subsidies geven, dat is de loonkosten opdrijven en dan zijn we terug bij het begin van het probleem", waarschuwt Gwendolyn Rutten. Is het dan de individuele verantwoordelijkheid van de mensen die geen werk vinden? "Het komt erop aan alles uit de kast te halen. Niet alleen het loon, ook de flexibiliteit, de mensgerichtheid, ...", vindt Meyrem Almaci.

Maar Almaci kijkt ook naar de werkgevers. "Het is niet normaal dat in een land als Vlaanderen vandaag een hooggeschoolde allochtoon minder snel werk vindt dan een autochtone jongere met een diploma secundair onderwijs. Ook dat is een debat dat we moeten voeren." Almaci pleit voor praktijktests waarbij wordt nagegaan of werkgevers niet discrimineren.

Video player inladen ...

Bart De Wever ontkent niet dat er soms wordt gediscrimineerd, maar is geen voorstander van praktijktests, tenzij in welbepaalde gevallen. Hij herhaalt zijn pleidooi voor een ander migratiebeleid, waarbij "actieve migranten" moeten worden aangetrokken.

Gwendolyn Rutten blijft pleiten voor liberale recepten. "We hebben een heel rigide arbeidsmarkt', vindt ze. "We moeten durven kijken om die arbeidsmarkt een pak flexibeler en opener te maken." Hoe moet dat dan? "Flexi-jobs mogelijk maken, de arbeidstijden veel flexibeler maken, de loonkosten verlagen voor laaggeschoolde jongeren en de werkloosheidsuitkeringen voor jonge mensen beperken in de tijd." Een "beleid van wortel en stok" dat zou moeten helpen, noemt ze dat.

We moeten durven kijken om die arbeidsmarkt een pak flexibeler en opener te maken

Open VLD-voorzitter Gwendolyn Rutten

Volgens De Wever hebben we meer jobs nodig in de privésector om de openbare sector te kunnen financieren. "Onder de vorige regering is de private sector gekrompen en de publieke enorm toegenomen", sneert hij nog.

De kloof tussen de meerderheid (vooral dan N-VA en Open VLD) en oppositie (SP.A en Groen) blijft groot. CD&V probeert zich in het midden te positioneren. "Stigmatiseren helpt niemand vooruit, maar we moeten wel responsabiliseren", zegt Wouter Beke. Bart De Wever noemt een koe toch liever een koe: "We willen niet stigmatiseren, maar we gaan ze ook niet pamperen en hen constant als slachtoffer betitelen. Dat hélpt niet." Het debat verliep hoffelijk, maar was soms scherp op de snee.