Centra voor leerlingen­begeleiding krijgen vaker te maken met geschorste leerlingen

De begeleiding van leerlingen door het CLB wordt jaar na jaar intensiever. Dat blijkt uit de cijfers van het schooljaar 2016-2017. Zo is er een opmerkelijke stijging van het aantal leerlingen die tijdelijk geschorst of definitief uitgesloten zijn. Ook vervullen CLB's een alsmaar belangrijker rol als draaischijf voor of doorverwijzing naar andere diensten binnen de jeugdhulp.

Vorig schooljaar zijn bijna 700 000 leerlingen in contact gekomen met het CLB. Dat zijn zes leerlingen op de tien. Voor zowat de helft van de Vlaamse scholieren was dat in functie van een medische consultatie. Bij meer dan één leerling op vier werd ook een zorgvraag gesteld. Hun aantal daalt, maar de intensiviteit van de begeleiding stijgt. Zo waren er vorig schooljaar gemiddeld bijna vier contacten per leerling met een vraag.

Schorsingen en uitsluitingen

De complexiteit van de problematiek waarbij leerlingen in contact komen met het CLB neemt alsmaar toe. Zo is er een opvallende stijging van het aantal leerlingen dat te maken krijgt met een tijdelijke of definitieve uitsluiting op school. Tegenover vijf jaar geleden is er zelfs een toename met 62% van de leerlingen die tijdelijk geschorst zijn (2.379 in het schooljaar 2016-2017). In diezelfde periode zijn er 35% meer leerlingen definitief uitgesloten ( 2.472 in het schooljaar 2016-2017).

"Die stijging duidt op gedragsproblematiek", zegt Stefaan Grielens, algemeen directeur van de Vrije-CLB-Koepel. "En de oorzaken daarvoor kunnen van heel uiteenlopende aard zijn. Zo is het best mogelijk dat een leerling niet in de juiste studierichting zit en dat uiteindelijk tot gedrags- en bijgevolg schoolproblemen leidt."

"In zulke gevallen starten wij meestal een time-out-programma op, waarbij de leerling tijdelijk uit de probleemsituatie wordt gehaald", zegt Dries Vandermeersch, directeur van de CLB's in het Gemeenschapsonderwijs. "We zoeken dan een oplossing in de hoop dat leerlingen kunnen terugkeren of dat er een andere, meer geschikte school gevonden wordt. Want elke leerling behoudt uiteraard het recht op onderwijs."

Draaischijf

De Centra voor leerlingenbegeleiding vervullen ook steeds vaker een centrale rol in een netwerk van jeugdhulp. Net omdat de problemen complexer worden, wordt er meer samengewerkt met andere diensten. Zo vervulde het CLB vorig schooljaar voor 60.000 leerlingen zo'n draaischijf­functie, ook weer een stijging met 27% tegenover vijf jaar geleden.

Vaak zijn er echter wachtlijsten in die jeugdhulpverlening, gemiddeld zo'n acht maanden. De CLB's proberen dan tijdelijk zelf de leerlingen te begeleiden terwijl ze nog op school blijven.

Ook is het CLB een belangrijk aanspreekpunt voor leerlingen met een problematische thuissituatie. Voor bijna 1.000 leerlingen startte het CLB zelf een kortdurende begeleiding op in het kader van een verontrustende situatie.