Hoe het zo ver is kunnen komen. Een tijdlijn van de ontwikkelingen tussen Noord- en Zuid-Korea

Een historisch moment aan de grens tussen Noord- en Zuid-Korea: de Zuid-Koreaanse president Moon Jae-in en de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un hebben elkaar ontmoet. Ze willen permanente vrede sluiten. Korea is niet altijd gescheiden geweest in twee verschillende gebieden. De rivaliteit op het Oost-Aziatische schiereiland houdt al stand sinds de Tweede Wereldoorlog. (Klik op elke titel voor meer informatie.)

Untitled-3

Eigendom van Japan 1910

In 1910, toen Korea nog niet verdeeld was in Noord en Zuid, wordt het land ingelijfd door Japan.

Oorlogsbasis tijdens Tweede Wereldoorlog

Het Koreaanse schiereiland behoorde 35 jaar tot Japan en wordt tijdens de Tweede Wereldoorlog voornamelijk gebruikt als oorlogsbasis. Japan lag toen in strijd met de Verenigde Staten en de toenmalige Sovjet-Unie.

Korea gesplitst 1945

In 1945, het laatste jaar van de Tweede Wereldoorlog, wordt Japan ten val gebracht door de geallieerden. Korea wordt opgesplitst in twee delen. De Sovjet-Unie krijgt het noordelijke deel, en de VS het zuidelijke deel. De grens tussen de twee gebieden ligt op de 38e breedtegraad.

Republiek Korea en Democratische Volksrepubliek Korea 1948

In 1948 ontstaat in het zuiden de Republiek Korea, een regime gesteund door de VS onder leiding van de eerste Zuid-Koreaanse president Syngman Rhee. In het noorden wordt de Democratische Volksrepubliek Korea opgericht, geleid door Kim II-Sung en zijn communistische partij. Noord-Korea voert een communistisch beleid zoals in de Sovjet-Unie.

Moeilijk verenigbaar Korea

Oorspronkelijk was de splitsing een tijdelijke oplossing om later een verenigd en onafhankelijk Korea te maken, maar de Koude Oorlog (1945-1991) laat dit plan in duigen vallen. De Koude Oorlog was een gewapende vrede tussen de kapitalistische wereld met de Verenigde Staten als aanvoerder en de communistische landen onder leiding van de Sovjet-Unie. Het leek steeds een moeilijkere taak te worden om van Korea een herenigd land te maken.

Untitled-3

Koreaanse oorlog 1950

In 1950 valt het Noord-Koreaanse leger Zuid-Korea binnen. De invasie geeft het startschot van de Koreaanse oorlog (1950-1953). Het is het eerste gewapende conflict van de Koude Oorlog.


6 juni, 1950: Zuid-Koreaanse troepen op de 38e breedtegraad.

Untitled-3

Zuid-Korea bezet

Vrijwel heel het Zuid-Koreaanse deel wordt bezet door de Noord-Koreanen, die gesteund worden door het Chinese Volksbevrijdingsleger. De VS en de Verenigde Naties bieden militaire steun aan en sturen troepen naar Zuid-Korea. Ook onder meer België, Canada, Frankrijk, Nederland en het Verenigd Koninkrijk sturen militairen.


Ongedateerde foto van tijdens de Koreaanse oorlog: Noord-Koreaanse tanken in de Zuid-Koreaanse hoofdstad Seoul (AP Images)

Untitled-3

Wapenstilstand 1953

In 1953 wordt een wapenstilstand gesloten. Het neerleggen van de wapens maakt een einde aan de bloederige oorlog. Maar er wordt geen vredesverdrag afgesloten. De burgeroorlog kost aan miljoenen mensen het leven, waaronder een 100-tal Belgen. Officieel duurt de oorlog tot vandaag voort.

Elk een eigen bestaan

De twee landen leiden sinds 1953 een eigen bestaan. De grens ligt nog altijd op de 38e breedtegraad. Het is één van de strengst bewaakte grenzen ter wereld.


Noord-Korea in armoede

Noord-Korea isoleert zich steeds meer van de rest van de wereld, ook na de val van het communisme eind jaren 80 in Oost-Europa. Noord-Korea ontwikkelt zich tot een autoritair regime dat overgaat van vader op zoon en geruggesteund wordt door China. De Noord-Koreaanse bevolking leeft voornamelijk van de landbouw en kent zware armoede. Zuid-Korea wordt daarentegen een welvarende democratische industriestaat met een president aan het hoofd.

Fire and Fury 2017

De voorbije decennia blijven de spanningen aanhouden. Het regime onderneemt verwoede pogingen om raketten en kernwapens te ontwikkelen. Er volgen enkele mislukte verzoeningspogingen. De spanning loopt verder op sinds het presidentschap van Donald Trump, die dreigt om de Noord-Koreanen klein te krijgen met “fire and fury”.


Untitled-3

Verandering in het vooruitzicht 2018

Maar begin 2018 lijkt de situatie te veranderen. Kim Jong-un maakt tijdens zijn nieuwjaarsspeech een opening naar het zuiden om de gespannen militaire sfeer te verminderen. Noord-Korea stuurt in februari een delegatie naar de Olympische Winterspelen in Pyeongchang, Zuid-Korea. Noord- en Zuid-Koreaanse atleten verbroederen onder een eenmakingsvlag.


9 februari, 2018: Noord- en Zuid-Koreaanse atleten wandelen het stadium binnen tijdens de openingsceremonie van de Olympische Winterspelen. In het midden ligt de Koreaanse eenmakingsvlag. (AP Photo)

Gesprekken over denuclearisering

Sindsdien gaat het verder de positieve kant op. Begin maart komt een Zuid-Koreaanse topdelegatie terug uit Noord-Korea. De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un laat melden dat Noord-Korea bereid zou zijn tot denuclearisering, op voorwaarde dat de veiligheid van zijn regime gegarandeerd blijft. Noord-Korea heeft de voorbije jaren ingezet op kernwapens om sterk te staan als politieke wereldspeler, voornamelijk tegenover de VS.


Ontmoeting tussen VS en Noord-Korea

Begin maart wordt ook bekend gemaakt dat Amerikaans president Trump en Kim Jong-un bereid zijn elkaar te ontmoeten. Volgens de Zuid-Koreaanse president Moon Jae-in betekent dit mogelijk "een historische mijlpaal die vrede zal brengen op het Koreaanse schiereiland." De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un brengt even later een onverwacht bezoek aan bondgenoot China.


Ontmoeting tussen Noord en Zuid

Eind maart wordt aangekondigd dat ook de Koreaanse leiders elkaar zullen ontmoeten. De ontmoeting zal doorgaan op vrijdag 27 april. Het is pas de derde keer in de geschiedenis dat beide landen samenkomen voor overleg. De laatste keren dateren van 2000 en 2007. Het is niet uitgesloten dat beide leiders zullen praten over een vredesverdrag.