Video player inladen ...

Baskische terreurgroep ETA zegt dat ze "alle structuren ontbonden heeft"

In een communiqué heeft de ETA eerdere berichten bevestigd dat de afscheidingsbeweging zichzelf ontbonden heeft. Daarmee komt een einde aan een bloedige periode in de Spaanse geschiedenis. Wel had de ETA in 2011 al de "gewapende strijd" tegen Spanje beëindigd.

Het communiqué van de ETA is gestuurd naar de Spaanse krant El Diario en is gedateerd op 16 april. Waarom dat communiqué nu verspreid is, is niet duidelijk, maar eerder had de ETA haar ontbinding aangekondigd voor volgende vrijdag.

In de tekst beweert de groep dat "alle structuren" nu ontmanteld zijn en dat er een einde is gekomen aan een "historische cyclus van 60 jaar". De ontbinding past volgens de afscheidingsbeweging in een proces dat in 2010 begonnen is en moet leiden "tot een nieuwe politieke cyclus in Baskenland".

De ontbinding past alleszins in het terugplooien van de groep. Die heeft in 2011 de "gewapende strijd" of terreur beëindigd en had daarna de ontwapening aangekondigd. De ETA heeft inderdaad sindsdien geen aanslagen meer uitgevoerd.

Tegen de dictatuur en tegen de democratie

De Euskadi Ta Askatasuna ("Baskenland en vrijheid") werd in 1959 opgericht en combineerde Baskisch nationalisme en separatisme met een radicaal-socialistisch gedachtegoed. De ETA wou in de Baskische gebieden in Spanje en Frankrijk een socialistische staat Baskenland oprichten en wou dat realiseren met een strijd tegen de toen nog fascistische dictatuur van Franco in Spanje en in mindere mate ook in Zuidwest-Frankrijk.

De meest spectaculaire aanslag van de ETA was die tegen de franquistische premier en admiraal Luis Carrero Blanco in Madrid in 1973, een kopstuk van het Franco-regime. In totaal zouden meer dan 800 mensen vermoord zijn door de ETA en die groep maakte zich ook schuldig aan bankovervallen en ontvoeringen om losgeld af te persen.

Ook na de democratisering van Spanje eind de jaren 70 bleef de ETA doorgaan met aanslagen tegen Spaanse politici, zakenlui en politiemannen, maar ook tegen Basken die zich niet achter de groep schaarden. De opkomst van vreedzame Baskische partijen en het feit dat Spaans-Baskenland de meest verregaande autonomie van alle regio's in Spanje kreeg, holde samen met de groeiende afkeer van het geweld de achterban van de ETA uit, ook bij de eigen Baskische bevolking. Tegelijk coördineerden de politiediensten van Spanje, Frankrijk en andere landen steeds meer hun aanpak van de groep. De ETA werd alsmaar minder relevant en trekt daar nu blijkbaar zelf de conclusies uit.