Binnenkort ook blokchaintechnologie voor douane, btw en vastgoed?

Minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) laat bestuderen of de federale overheidsdienst Financiën blockchaintechnologie zou kunnen inzetten. Het werk van de douane, de btw-controle, maar ook de registratie van vastgoed zou zo anders kunnen aangepakt worden. De studie moet ook leiden tot een "confidentiële analyse" over de impact op onder meer de FOD zelf. Het kabinet ontkent alvast niet dat blockchain een aanzienlijke impact op het personeelsbestand kan hebben.

Blockchain is een technologie waarbij een heel computernetwerk bepaalde transacties registreert en controleert. Vervalsen is daarbij nagenoeg uitgesloten. Sommigen achten de technologie dan ook erg geschikt voor bijvoorbeeld vastgoedregistratie. In Georgië zou bij het bevoegde agentschap door de invoering van blockchain een derde van het aantal ambtenaren zijn overgebleven.

Ook in ons land wil men nu de mogelijkheden onderzoeken. "Stilzitten is geen optie, dus men moet constant nieuwe evoluties en technologieën bekijken om te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn voor de organisatie van de fiscus", klinkt de motivatie op het kabinet van de minister.

De FOD Financiën gaat daarom een studie laten uitvoeren op drie domeinen. De opvallendste is wellicht de inzet van blockchain "voor het identificeren van vastgoed en de mogelijkheid ervan om een alternatief te vormen voor de traditionele registratie van de aankopen, cessies, verdelingen van deze goederen".

Ook voor de btw-controle van Belgische bedrijven - "een bron van een enorm werk", aldus de FOD - wordt de technologie als kanshebber gezien, net zoals voor een betere traceerbaarheid van containers door de douane.

Een oefening in efficiëntie

De gevoeligheid van het dossier kan mogelijk blijken uit het feit dat de studie ook een "confidentiële analyse" moet opleveren over de impact op de FOD, maar ook externe partners zoals cijferberoepen, notariaat en banken.

In het bestek voor de studie klinkt het dat door blockchain de rol van de staat en de partners fundamenteel in vraag wordt gesteld. Gevraagd aan het kabinet-Van Overtveldt of een terugloop in personeel zoals in Georgië ook hier mogelijk is, klinkt het: "Dat zou kunnen. We kunnen niet vooruitlopen op de resultaten van de studie. Digitalisering en technologie zorgt er voor dat meer mensen zich efficiënter met deze kerntaken kunnen bezighouden."

Een eindrapport moet klaar zijn in de lente van 2019, de hele opdracht in 2020.