Copyright 2018 The Associated Press. All rights reserved.

5 vragen die wij aan Mark Zuckerberg willen stellen

Mark Zuckerberg, de baas van Facebook, komt vandaag naar Brussel voor een hoorzitting in het Europees Parlement. Het zou een gesprek achter gesloten deuren worden, maar nu is bekend geraakt dat het getuigenis live wordt uitgezonden via het internet. Intussen kijkt het Britse parlement toe. Want Facebook gaf een duidelijke 'neen' op hun vraag om ook persoonlijk uitleg te komen geven over de recente schandalen.

Boze parlementsleden, druk op sociale media en een petitie die door meer dan 30.000 mensen is ondertekend. Mark Zuckerberg heeft er dan toch mee ingestemd om de hoorzitting openbaar te houden.

Mark Zuckerberg heeft dan ook weinig te verliezen. De baas van Facebook heeft bij een vorige hoorzitting voor het Amerikaanse Congres, die twee dagen duurde, al een uitgebreide knieval gedaan. En hij heeft beloofd om de problemen te 'fixen'.

De mondiale mea culpa van Zuckerberg heeft het bedrijf geen kwaad gedaan. De beurswaarde van Facebook zit na een 'dipje' van 100 miljard in waarde weer bijna op het niveau waar het voor het hele schandaal met Cambridge Analytica zat. En gebruikers hebben, ondanks de hele #deletefacebook-heisa, het bedrijf niet massaal verlaten.

In de nasleep van het schandaal met Cambridge Analytica is duidelijk geworden dat ook de gegevens van miljoenen Europeanen in handen zijn gevallen van mensen die die dus niet hoorden te hebben. Dat mag Zuckerberg dus nog eens komen uitleggen. De Europese parlementsleden willen ook weten welke rol Facebook heeft gespeeld bij verkiezingen, zoals de Amerikaanse presidentsverkiezingen en het referendum over de Brexit. Want ook daar hebben databedrijven actief mensen overtuigd om 'leave' te stemmen, om de Europese Unie te verlaten. En dat gebeurde onder meer met nepnieuws en via valse accounts. Zowel op Twitter als Facebook. 

Een tweede en laatste keer 'sorry'

Mark Zuckerberg zal ongetwijfeld zijn 'sorry' nog eens herhalen. Zuckerberg zal de nieuwe zogenoemde GDPR-wetgeving prijzen die op 25 mei van kracht wordt. Een nieuwe wet die onze gegevens beter moeten beschermen (maar vraag aan iemand op straat wat die precies inhoudt en er zal amper iemand een antwoord kunnen geven). En hij zal zeggen dat Facebook zich door die wetgeving zal laten inspireren om de rechten van Amerikaanse gebruikers nog beter te beschermen. 

Het gesprek in het Europese Parlement wordt ongetwijfeld minder bits van toon dan de hoorzittingen soms in het Amerikaanse Congres, waarbij enkele senatoren en volksvertegenwoordigers heel goed beseften dat zowat de hele wereld meekeek naar het 'mea culpa' van Zuckerberg. Voor veel Amerikaanse politici was dat het moment om goed te scoren en eventueel viraal te gaan op datzelfde Facebook. Al neemt dat niet weg dat, los van enkele wereldvreemde opmerkingen van senatoren die niet eens wisten wat het business model van Facebook is, veel bezorgdheden absoluut terecht waren én nog steeds zijn.

De hoorzitting in het Amerikaanse Congres had af en toe iets weg van een kleinzoon die aan de grootouders moest uitleggen wat 'het internet' wel allemaal niet kan. Laten we hopen dat het in het Europese Parlement anders loopt.

Wat we zoal willen weten

Omdat we niet te beroerd zijn om te helpen waar kan, geven we enkele suggesties voor vragen die gesteld kunnen worden. Enkele in een lijst van veel vragen:

- Hoe en welke data over hoe we ons gedragen op Facebook verzamelt Facebook over ons? Wat doet het met de data die wordt verzameld over hoe we reageren op mekaar, zoals een verandering in een 'relatiestatus' of de emoties die je kan invullen in je statusupdate. En wordt de geloofsovertuiging van mensen gebruikt om hen politieke advertenties te sturen? Is seksuele voorkeur een advertentieparameter?

- Hoeveel bedrijven maken er vandaag gebruik van de data die Facebook ter beschikking stelt? 

- Als je je account verwijdert, kan Facebook dan nog informatie over je verzamelen terwijl je surft op het internet? Wat gebeurt er met de verwijderde data? Volgt Facebook nog steeds mensen die geen Facebookprofiel hebben?

- Kan u uitleggen hoe Facebook bepaalde content voorrang geeft op onze tijdslijn? Hoe bepaalt Facebook wat mensen te zien krijgen? Wat is waardevolle content of nieuws? En wat niet? En hoe kunnen mensen zien hoe en waarom ze werden 'getarget' met een politieke advertentie?

- Facebook werkt sinds kort met gezichtsherkenning. U garandeert ons dat de technologie alleen gebruikt wordt voor herkenning in foto's en video's. Ons gezicht is uniek. Hoe weten we dat die 'data' veilig zullen zijn. Wat wil Facebook op lange termijn doen met gezichtsherkenning?

London not calling

Het getuigenis van Mark Zuckerberg voor het Europese Parlement is ook een serieuze 'dislike' richting Britse overheid. Het betrokken -en intussen opgedoekte- Cambridge Analytica was een Brits bedrijf. De mogelijke invloed op het Brexit-referendum is een onderzoek van ontiegelijk belang voor moderne campagnevoering in een democratie. En de invloed die sociale media op onze maatschappij kunnen hebben. 

Maar Mark Zuckerberg gaat niet naar Londen. Facebook heeft wel al schriftelijk geantwoord op de 39 vragen die de Britse MP's hadden voor Mark Zuckerberg. Jack Dorsey, CEO van Twitter, zou trouwens op zijn minst een even interessante getuigenis kunnen geven over hoe Twitter in de Brexit-campagne werd gebruikt. 

Mark Zuckberg reist na zijn hoorzitting door naar Parijs, waar hij donderdag spreekt op een technologiebeurs en een ontmoeting heeft met de Franse president Emmanuel Macron.