Radiocoryfee Lutgart Simoens wordt vandaag 90: wij doken in het archief

Radiocoryfee Lutgart Simoens wordt vandaag 90.  Simoens was meer dan 40 jaar lang een van de bekendste radiostemmen van Vlaanderen. Ze is vooral bekend als presentatrice van "Vragen staat vrij", het verzoekprogramma dat ze bijna een kwarteeuw in goede banen leidde. Een van de hoogtepunten uit haar carrière was haar unieke interview met koningin Fabiola. 

Lutgart Simoens was afkomstig van West-Vlaanderen, maar verhuisde na haar huwelijk naar Antwerpen. Haar fascinatie voor de radio begon tijdens de oorlog. "We luisterden altijd naar "Stem uit Amerika" van Jan-Albert Goris, oftewel Marnix Gijsen", vertelde ze enkele jaren geleden in een gesprek met Het Laatste Nieuws. "Voor een 12-jarig meisje was het ongelofelijk dat die man overzee zat en toch hier te horen was. Toen we eens met de auto voorbij het Flageygebouw in Elsene reden en mijn vader zei dat het geluid van de radio uit dat gele gebouw kwam, kon ik dat niet vatten." 

Nadat ze eerst een tijdje in Kortrijk en Brussel voor BRT 2 (nu Radio 2) had gewerkt, werd ze overgeplaatst naar Omroep Antwerpen. Daar zou ze 40 jaar lang de bekendste radiostem zijn.

Haar bekendste programma was het verzoekprogramma "Vragen staat vrij", dat ze 24 jaar lang presenteerde, maar Simoens heeft veel méér radio gemaakt.

Aan het begin van haar carrière kreeg ze van haar producer de toestemming om "Toppers voor tieners" te presenteren, het allereerste popprogramma op de BRT. De Angelsaksische pop- en rockmuziek beleefde zijn gloriedagen maar kwam nog weinig aan bod op de openbare omroep. Lutgart Simoens interviewde alle grote namen van de jaren 50 en 60, van Fats Domino tot Cliff Richards, van Roy Orbison tot Mick Jagger.

Beluister hier hoe Lutgart Simoens Roy Orbison aankondigde in "Toppers voor tieners": 

"Engel van Vlaanderen? Ik hoor dat absoluut niet graag"

In 1969 presenteerde Simoens voor het eerst "Vragen staat vrij". Het zou lopen tot 2011 en daarmee uitgroeien tot een van de langst lopende radioprogramma's ooit. Lutgart Simoens, bekend om haar warme stem en rustige dictie, las brieven van luisteraars voor en draaide hun verzoeknummers.

Herbeluister hier het begin van de 1.000e aflevering: 

Het programma was razend populair, luisteraars moeten vaak maanden op voorhand hun plaatje aanvragen. Het programma is een van de best beluisterde radioprogramma's ooit. "Omdat het op een goed moment werd uitgezonden", zei Simoens. "Zondagavond is een rustmoment. Veel mensen keren dan terug van zee of brengen hun zoon of dochter naar hun studentenkamer". Simoens omschreef "Vragen staat vrij" wel eens als een middel tegen de verzuring." "Door te luisteren vergeten veel mensen hun eenzaamheid." Van een priester kreeg ze ooit te horen dat ze met haar programma de biechtstoel vervangen had.

Simoens bleef altijd bescheiden. Het succes van "Vragen staat vrij", een "warm programma met een hart", verklaarde ze ooit als volgt: 

"Ik hoefde geen romans te lezen, ik kreeg er elke week honderd in de bus", zei ze ook over het programma. "Ik noem dat mijn groot pensioen: de warmte van de luisteraars die ik 42 jaar lang heb mogen ondervinden. Ik kan er geen brood mee kopen, maar ik kan er wel heel lang mee leven. Al kan ik het ook relativeren: ik was alleen maar een stem." 

Toch had ze haar bijnaam "De Engel van Vlaanderen" niet te danken aan haar luisterend oor en barmhartige toon. Ze kreeg hem van een collega in Nederland, waar ze meewerkte aan het luchtige programma "De avondspits". Dat die bijnaam een eigen leven ging leiden, vond Simoens overigens niet zo fijn. "Ik hoor die naam absoluut niet graag, want ik heb niets met wierook en die dingen", zei ze.

Interview met koningin Fabiola, een unicum

Tegelijk met "Vragen staat vrij" presenteerde Simoens op vrijdagochtend ook lange tijd "Platenpoets", waarin ze elke week een druk beluisterd weerpraatje had met Armand Pien.

Een van de hoogtepunten van "Platenpoets" en meteen ook in de carrière van Simoens was haar interview met koningin Fabiola in 1984. "Dat was een unicum, want nooit eerder was er iemand naar Laken gegaan voor een vraaggesprek." Het bleef ook de enige keer dat Fabiola een interview gaf. Het publiek onthield vooral dat koningin Fabiola vertelde dat koning Boudewijn graag sorbet eet. 

Video player inladen ...

Herbeluister hier het integrale gesprek met koningin Fabiola: 

Daarna mocht Simoens meermaals de gezelschapsdame van koningin Fabiola zijn.  Maar ze bleef benadrukken dat ze de gesprekken met de gewone mensen even belangrijk vond. 

In 1993 nam Lutgart Simoens afscheid van de radio, het medium waarvoor ze meer dan veertig jaar had gewerkt. Afscheid nemen van de radio en van haar luisteraars deed ze met deze woorden:

Vrienden en collega's zetten haar in de bloemetjes in de Bourlaschouwburg. Meer dan 20 jaar later was ze nog lang niet vergeten, zo bleek tijdens de feestelijkheden naar aanleiding van 100 jaar radio in 2014. Simoens werd toen door de luisteraars uitgeroepen tot beste radiofiguur van de afgelopen decennia. "Ik ben daar zeer, zeer, zeer vereerd door", reageerde ze. "Ik vind het ook vreemd, want ik ben al 21 jaar geleden gestopt. Maar ik mis het niet. Het was afgerond."

Haar taak als radiomaker omschreef ze in een interview met Gazet van Antwerpen zo: "Radio is verbeelding en verbeelding is bij iedereen anders. Het is de taak van de presentator om de juiste woorden te gebruiken en die verbeelding aan het werk te zetten."