Video player inladen ...

Goed nieuws voor de berggorilla's: hun aantal stijgt tot boven de 1.000

De populatie van berggorilla's, een van de meest bedreigde soorten ter wereld, is met een kwart toegenomen tot iets meer dan duizend. Berggorilla's leven in de bossen van het vulkanische Virunga-massief, dat zich uitstrekt over het oosten van Congo, het noordwesten van Rwanda en het zuidwesten van Oeganda. De dieren worden bedreigd door stropers, gewapende rebellengroepen, en boeren op zoek naar landbouwgrond. 

De laatste telling komt uit op 1.004 individuen volgens Joel Wenga, de woordvoerder van het Institut Congolais pour la Conservation de la Nature. Daarvan leven er 604 in het Volcanoes National Park in Rwanda en het Virunga National Park in Congo en 400 in het nabijgelegen Bwindi Impenetrable National Park in Oeganda. 

Bij de vorige telling in 2010 werden er slechts 786 gorilla's gevonden, waarvan er 480 in Virunga leefden. Op acht jaar tijd is de populatie dus met meer dan een kwart gestegen. 

Daarmee is de berggorilla de enige mensaap die erop vooruitgaat. De andere mensapen zien hun populaties afnemen.

Een zilverrug, een dominant volwassen mannetje, in het Virunga National Park.

Strikken

Het Wereldnatuurfonds WWF is blij met het nieuws maar benadrukt dat het pleit hiermee nog niet gewonnen is. Uit het onderzoek blijkt immers ook dat de bedreiging door strikken van stropers blijft bestaan: in hun zoektocht naar gorilla’s vonden en vernielden de onderzoeksteams meer dan 380 vallen. In een ervan zat een dode berggorilla verstrikt. Op de gorilla's wordt gejaagd voor hun vlees - bushmeat - en om er bizarre trofeeën van te maken die aan westerlingen worden verkocht.

En er zijn ook andere bedreigingen: de natuurgebieden staan onder constante druk van boeren die in een van de dichtst bevolkte landbouwgebieden van Afrika op zoek zijn naar landbouwgrond, en ook de aanwezigheid van gewapende groepen rebellen en de aanhoudende conflicten in het gebied vormen een voortdurend risico voor mens en dier.

Verleden week werden in het Congolese Virunga nationaal park nog een aantal parkwachters vermoord, en eerder deze maand werden twee Britten ontvoerd door een gewapende militie.

Bovendien heeft Congo oliemaatschappijen uitgenodigd om op zoek te gaan naar olie in Virunga, het grootste tropisch regenwoud-reservaat in Afrika. Natuurbeschermers vrezen dat olieboringen het milieu zullen aantasten.  

Een jonge berggorilla speelt in het bos.

"Blijven samenwerken"

Net omdat ze zo zeldzaam zijn, vormen de berggorilla's een belangrijke bron van inkomsten uit het toerisme voor Congo, Rwanda en Oeganda, en in hun beschermde habitat leven ook andere zeldzame soorten die bijna nergens anders meer voorkomen, zoals de gouden meerkat. 

"De drie landen waar de berggorilla leeft, en de partners van deze landen moeten blijven samenwerken om het Virungamassief te beschermen, niet alleen voor de bescherming van dit prachtige dier maar ook voor het welzijn van de lokale bevolking. De berggorilla kan model staan voor hoe we de kostbare biodiversiteit van onze aarde beschermen”, zei Margaret Kinnaird van het WWF aan het persbureau IPS. 

“Dit is fantastisch nieuws voor de berggorilla en het toont wat er mogelijk is als organisaties, overheden en lokale gemeenschappen de handen ineen slaan”, zo zei ze. “Maar het hoge aantal strikken en de vele bedreigingen aan de horizon tonen ook aan dat het gevecht nog verre van gewonnen is."

Een gouden meerkat in het Volcanoes National Park in Rwanda (Foto: Charlesjsharp/Sharp Photography/Wikimedia Commons).

Grootste apen

De berggorilla is een van de ondersoorten van de oostelijke gorilla, naast de oostelijke laaglandgorilla of Grauers gorilla. De berggorilla's zijn de grootste van de ondersoorten en daarmee ook de grootste apen.

Mannetjes hebben een schofthoogte van 140 tot 185 cm en zijn een stuk groter dan de vrouwtjes die tussen 130 en 150 cm zitten. Met een gewicht van 160 tot 210 kilogram zijn de mannetjes ook heel wat zwaarder dan de vrouwtjes die tussen 70 en 115 kilogram wegen. 

Berggorilla's zijn vegetariërs die overdag actief zijn. Ze besteden ongeveer de helft van hun tijd aan het foerageren naar voedsel, dat voornamelijk  bestaat uit bessen, bamboe, bladeren, boombast, het merg uit wortels en stengels en vruchten.