Video player inladen ...

Voert Theo Francken verkiezings­campagne in Europa?

N-VA-staatssecretaris Theo Francken heeft gisteren naam gemaakt in Europa. Hij voorspelde het einde van Europa, over vijf jaar, als de “voor- en achterdeur” niet dichtgaan. Hij wil gesloten Europese buitengrenzen. Hij had het zelfs over het omzeilen van artikel 3 van het Europees Verdrag van de Rechten van de Mens, dat foltering van teruggestuurde migranten wil vermijden. Wat is er aan de hand?

Er waart een spook door Europa

Francken zegt ronduit dat hij “extreemrechts wil tegenhouden”, want als de “voor- en achterdeur” van Europa blijven openstaan, dan zal het ongenoegen bij de bevolking nog toenemen. En inderdaad, er waart een spook door Europa. De brexit was ook voor een groot deel een roep om de instroom van vreemdelingen in te perken. Alle zogenoemde populistische partijen hebben met migratie te maken en ze hebben al in enkele landen de macht gegrepen.

In Oost-Europa, in de zogenoemde Visegrad-landen Hongarije, Polen, Tsjechië en Slovakije, is er al een gespierd migratiebeleid. In Oostenrijk met de FPÖ is een zeer migratiekritische partij aan de macht gekomen. En in Italië hebben de zogenoemde populisten de traditionele partijen weggeblazen. Bij N-VA wijzen ze erop dat het gaat om een lid van de G7 en de derde economie van Europa. En ook is te horen dat de nieuwe Italiaanse minister van Binnenlandse Zaken Matteo Salvini van de Lega Nord “geen gewone” is. 

Neonazi’s aan de macht in Zweden?

Staatssecretaris Francken ziet binnen Europa in de Raad de nieuwe ministers binnenkomen. Hij gaat ervan uit dat er nog meer bij komen die hij “extreem” vindt. Bij N-VA vrezen ze dat Zweden het volgende land zal zijn waar het “extremisme” de macht grijpt. Het ongenoegen is er zo groot dat centrumrechts niet meer volstaat. Het zou dan gaan om “echte neonazi’s” die Zweden zouden besturen. Als nog meer landen die richting uitgaan, dan komt dat neer op het sluiten van de Europese binnengrenzen en dat betekent het einde van het Europese project, is een analyse die je bij nog meer regeringspartijen hoort.

Francken wil aan de boom schudden

Francken zegt dat hij een “wake-up-call” wil geven aan Europa. “Als het fors klinkt, dan is het maar zo”, is bij N-VA te horen. Het zit hem hoog. Hij vindt dat hij “aan de boom moet schudden”. Bij N-VA vinden ze dat de Europese Commissie zich gedraagt “als konijnen in een lichtbak”.

Op Europees niveau redeneert Francken zoals hij dat ook doet in Vlaanderen. Forse migratiemaatregelen zijn nodig om het Vlaams Belang niet de wind in de zeilen te geven. Objectief gezien liggen de kaarten uitstekend voor het extremisme, vinden ze bij N-VA. De voortdurende IS-terreuraanslagen creëren een antimoslimhouding en vergroten de culturele angst bij de Vlaming tegenover de islam. 

Het gaat om meer dan de Vlaams Belangkiezer

Bij N-VA is te horen dat ze het “als een zware nederlaag zouden zien wanneer Vlaams Belang weer 15 procent zou halen”. Ze wijzen er ook op dat veel centrumkiezers zeer gevoelig geworden zijn voor het migratiethema en dat het om meer gaat dan de traditionele VB-kiezer.

Als we praten met andere regeringspartijen geven ze toe dat Francken een punt heeft. Als we extreemrechts niet aan de macht willen brengen, moeten we wat doen, geven ze toe. Ze vrezen ook dat extreemrechts toelaten een doos van Pandora kan worden omdat zo neonazi’s het voor het zeggen zouden kunnen krijgen. 

Schifting migranten aan de grenzen van Europa

Bij Open VLD hoor je ook dat de schifting van de migranten aan de grenzen van Europa moet gebeuren. Daar moet beslist worden wie de asielzoekers zijn en wie als economische migrant toegelaten kan worden. Er is zelfs te horen dat pushbacks op vele manieren kunnen gebeuren. Niet op een arrogante manier de boten terugduwen, maar ze onder begeleiding of op een veilige boot terugbrengen naar een plaats waar de selectie kan gebeuren. Bij regeringspartijen wijzen ze er ook op dat SP.A-voorzitter Crombez die interpretatie van pushbacks niet ongenegen was. 

Hij doet aan trumpiaanse communicatie. Hij overdrijft met zijn uitspraken.

Bronnen binnen de regering

Je hoort bij regeringspartijen wel dat Francken zijn verkiezingscampagne in Europa aan het voeren is. “Hij doet aan trumpiaanse communicatie. Hij overdrijft met zijn uitspraken, waardoor het lijkt alsof de andere partijen geen maatregelen willen. Doordat ze minder fors klinken, zinken hun standpunten in het niets.” Vooral Franckens uitspraak dat hij artikel 3 van het Europees Verdrag van de Mensen wil “omzeilen” zit de andere regeringspartijen hoog: “Weet u wel wat daarin staat? Dat gaat over het vermijden van het folteren van teruggestuurde migranten. Daar kunnen we niet op toegeven!”

Herpositioneren in plaats van omzeilen

Francken heeft zijn communicatie al bijgestuurd. Hij wil artikel 3 “herpositioneren” en dat betekent voor hem migranten naar veilige vluchtelingenkampen in Tunesië sturen. Bij een meerderheidspartij horen we dat hij niet artikel 3 herpositioneert maar wel de plaats waar de migranten naartoe moeten. Francken antwoordt dan weer dat artikel 3 te ruim geïnterpreteerd wordt door het Europees Hof in Straatsburg. Dat Hof had bezwaren gemaakt tegen vluchtelingenkampen in Griekenland omdat de omstandigheden in die kampen niet menswaardig waren. Bij een meerderheidspartij hoor je dat de oorspronkelijke uitspraak van Francken wel anders klonk.

Francken cavalier seul

Bij de meerderheidspartijen zeggen ze ronduit dat Francken cavalier seul heeft gespeeld. Kampen in Tunesië zijn niet doorgepraat in de regering en het is helemaal niet zeker dat Tunesië dat wil. Ook is de maatregel illegaal omdat er geen schifting gebeurt tussen echte asielzoekers en gelukzoekers. Er zal nog een hartig woordje gepraat worden binnen de regering, maar voor de microfoon zijn de regeringspartijen zeer voorzichtig over N-VA. De positie van de partij van Bart De Wever is zo sterk, dat staatssecretaris Francken zich wel wat kan permitteren. Als ze daarover een regeringscrisis zouden uitlokken, weten ze dat N-VA als grote winnaar uit de stembus zou komen.

MR wordt pijn gedaan

Ook voor de Franstalige regeringspartij MR liggen de uitspraken van Francken moeilijk. De strijd om de kiezer in Wallonië gebeurt vooral aan de linkerzijde van het politieke spectrum en daar wordt geschermd met solidariteit en grote humanitaire idealen. PS, Défi en CDH’ster Milquet vroegen meteen het ontslag van Francken. Ze weten dat ze met het demoniseren van de N-VA’er MR pijn kunnen doen. In Vlaanderen zit het politieke debat vooral aan de rechterzijde en de meest wervende thema’s zijn er migratie, veiligheid en identiteit. Daar gaat de strijd om de kiezer die zich stoort aan laks beleid op die terreinen.

Hypocrisie is de vaseline van Europa.

Theo Francken, staatssecretaris voor Asiel en Migratie, N-VA

Francken stoort zich wel aan een toegeeflijk Europa op migratievlak zoals aan de uitspraak van de  Europese Commissaris Dimitris Avramopoulos dat Europa geen pushbacks aanvaardt. Maar anderzijds noemt hij de Europese Commissie een bende hypocrieten. Zwaaien met grote principes zoals “Wir schaffen das”, maar tegelijk antimigratiedeals sluiten met dubieuze partners.

Francken was scherp voor onze microfoon: “De Europese Commissaris is ook al in Tunesië geweest om de kampen te bespreken, hij heeft een akkoord met Soedan gesloten, waar ik bijna voor ontslag heb moeten nemen. Die Europese Commissaris doet dat allemaal. Dat is allemaal geen probleem dan. Hij heeft een akkoord gesloten met Erdogan. We hebben een akkoord gesloten met Libische milities die qua mensenrechtenschendingen toch ook wel redelijk kampioen zijn in Afrika. De hypocrisie is de vaseline van de Wetstraat. Ik denk dat het ook geldt voor het Schumanplein. Dat is weer eens goed bewezen vandaag.”

Geen openlijke aanvallen op Francken

De straffe uitspraken van Theo Francken zullen hem ongetwijfeld geen electorale windeieren leggen. Hij moet ervoor zorgen dat de voormalige Vlaams Belangkiezer bij de komende verkiezingen bij N-VA blijft. En hij weet ook dat er volop potentieel is bij centrumkiezers die gevoelig zijn voor het migratiethema. De andere partijen beseffen dit ook en vrezen regimewissels zoals in Italië. Ook zij zullen ongetwijfeld een tandje bijsteken. Ze durven zelfs Francken niet openlijk zwaar aanvallen voor zijn forse standpunten, want ze vrezen dat N-VA in een “één tegen allen”-discussie vooral sympathie zal oogsten…

VIDEO: De uitspraken van Theo Francken over vluchtelingen blijven nazinderen. Bekijk hieronder het fragment in "Het journaal" daarover.

Video player inladen ...