Federaal Planbureau ziet groei vertragen maar werkloosheid dalen

Het Federaal Planbureau presenteerde vandaag zijn economische vooruitzichten voor de komende vijf jaar. De groei vertraagt, de tewerkstelling stijgt en de begroting zal niet meteen in evenwicht komen.

Tot 2020 blijft de groei stabiel op 1,6 procent. Dat is vooral te danken aan een stijgende binnenlandse vraag. Het beschikbaar inkomen van de Belg neemt toe dankzij de taxshift, de hogere lonen en de sterke jobcreatie en dat vertaalt zich in een hogere consumptie.

Tussen 2020 en 2023 zal de stijging van het beschikbaar inkomen afnemen en wordt de netto-uitvoer negatief. Daardoor zal de economische groei afremmen tot 1,2 procent in 2023. “Veel landen hebben hun groeipiek achter zich”, zeg adjunct-commissaris Jan Verschooten. “Dat heeft veel te maken met internationale onzekerheid.  Onder andere de stijgende olieprijzen, de vrees voor handelsconflicten, de onduidelijkheid rond de Brexit en ook de verwachting van een stijgende rente waardoor begrotingen het moeilijk krijgen, spelen een rol.”

Lage werkloosheid

De komende vijf jaar zullen er bijna een kwart miljoen mensen extra aan de slag gaan. Dat is een stuk meer dan de vijf jaar ervoor. In de industrie zullen er minder banen verloren gaan dan in de voorbije jaren . In de bouw zouden er 24.000 banen bij komen.

Over vijf jaar zal de werkgelegenheidsgraad met iets meer dan drie procentpunt stijgen maar ons land blijft wel onder de doelstellingen die met Europa zijn afgesproken. In 2020 zou 70,4 procent van onze beroepsbevolking aan het werk zijn, terwijl de doelstelling voor dat jaar 73,2 procent is. Zelfs in 2023 blijven we nog net onder de 72 procent.

Het aantal werklozen daalt dit jaar stevig. Die daling zet zich ook de komende vijf jaar door, maar aan een lager tempo. De participatie neemt toe in verschillende leeftijdsklassen, onder andere bij de 55 tot 64 jarigen. De stijging in die categorie is een gevolg van de pensioenhervorming, waardoor werknemers langer aan de slag blijven.

“Eind jaren ’90 hadden de 55-plussers een tewerkstellingsgraad van 25 procent. Tegen 2023 kan dat naar 60 procent stijgen,”  zegt Jan Verschooten. De werkloosheidsgraad daalt in 2023 zelfs tot 7,2%, het laagste peil sinds de tweede helft van de jaren ‘70.

Geen begrotingsevenwicht

Een begroting in evenwicht komt er deze regeringsperiode niet meer, heeft de regering al aangekondigd. Die doelstelling kan er dus ten vroegste in 2020 komen. Maar ook dan zou er nog heel veel werk aan de winkel zijn. Dit jaar bedraagt het tekort 1 procent van het BBP, maar volgens het Planbureau zou dat tegen 2020 naar 1,7 procent stijgen als er geen bijkomende inspanningen komen.

Dat er een stijging van de rente wordt verwacht, is ook voor ons land pijnlijk nieuws. Want met een schuldgraad van meer dan 100 procent heeft elke stijging van de rente een grote invloed op onze overheidsfinanciën.  "Op acht jaar tijd zijn we van een tekort van vier procent naar één procent gegaan. Een deel daarvan waren eenmalige maatregelen dus laten we zeggen dat we structureel zowat 2,5 procent hebben bespaard. Welnu, minstens 1,5 procent, het merendeel dus, was eigenlijk te danken aan een lage rentelast", zegt Jan Verschooten. Die periode van makkelijke besparingen ligt dus achter ons, als de rente weer gaat stijgen.