AFP or licensors

54 km/u fietsen, maar slechts trappen alsof u 12 tot 15 km/u rijdt: zou u mee kunnen met het peloton?

Fietsen in de buik van het peloton levert een nog groter voordeel op dan tot nu gedacht. Dat blijkt uit grootschalige berekeningen van een team rond sportaerodynamicaspecialist Bert Blocken. "In de buik en de achterhoede van het peloton bedraagt de weerstand maar 5 tot 7 procent van de weerstand die een renner op z'n eentje ondervindt." 

Er wordt vaak over gepraat onder fietsers: in het peloton rijden moet zalig zijn. Of beter: je moet er geen trap te veel geven. Klopt, zo bewijst nu ook wetenschappelijk onderzoek door een team rond Bert Blocken (KU Leuven en TU Eindhoven).

Renners die in de achterhoede of in de buik van het peloton fietsen, ondervinden ongeveer maar 5 tot 10 procent aan luchtweerstand tegenover een renner die alleen fietst, een gigantisch verschil dus en veel minder dan tot nu toe aangenomen. Je moet er wel de juiste stuurmanskunsten voor hebben, en het theoretisch model geldt voor het vlakke. Eens het bergop gaat, gaan andere parameters een grotere rol spelen en wordt de verhouding anders. Maar toch. 

In het peloton verbruik je maar 5 tot 10 procent van de energie van iemand die alleen fietst

24 miljard

"Dit is een vrij uniek onderzoek", vertelt Blocken aan de telefoon. "Voor zover wij weten, is dit nog nooit op deze manier onderzocht." Op deze schaal, dat betekent onder meer het inschakelen van supercomputers voor simulaties met liefst 24 miljard vergelijkingen die 15.000 keer moesten worden opgelost. "Tien jaar geleden was dit onderzoek niet mogelijk geweest", zegt Blocken. "Zelfs de supercomputers hebben er een tijd over gedaan." Dit onderzoek gaat veel verder dan de simulaties tot nu toe, omdat het model zoveel verder gaat. 

De simulatie ging uit van een vlakke, bijna windstille situatie met 121 renners. "Maar zelfs met zijwind behoud je toch een behoorlijk voordelig effect", schat Blocken. "Maar om dat exact te kunnen berekenen, moeten we nog eens een andere oefening doen. Wat we uit deze oefening wel al weten, is dat fietsen aan de zijkant van het peloton veel minder interessant is dan in de buik. Daar neemt de weerstand toe, naar ongeveer 60 procent van iemand die alleen fietst." 

Dit was tien jaar geleden niet mogelijk geweest om te berekenen

Wat is nu de ideale positie in het peloton?

Wat is dan de ideale positie voor een kopman? Immers, te ver achteraan zitten levert meer risico's op op een valpartij, of oponthoud door een valpartij. En wie te ver zit, moet na een bocht in het parcours weer heel hard optrekken. "Naar mijn mening is de meest gunstige positie in het midden van rij 6 tot 8: daar geniet je de nodige afscherming, maar rijd je toch nog voldoende voorin." 

En die afscherming zorgt er dus voor dat je kan fietsen aan pakweg 54 km/u terwijl je rustig meepeddelt als reed je met 12 tot 15 km/u. "Renners zullen (in zo'n situatie) dan ook terecht het gevoel hebben dat ze nauwelijks moeten trappen." Maar, voor de wielertoeristen onder ons: dit gaat dus over een theoretisch model, een biljartvlak parcours, weinig tot geen wind, en zonder de mogelijke porren van rivalen. 

Renners zullen in zo'n situatie het gevoel hebben dat ze nauwelijks moeten trappen