Video player inladen ...

Wat betekent vertrek David Davis voor de regering-May en voor de brexit?

Met zijn vertrek als brexit-onderhandelaar dompelt David Davis de Britse regering in crisis. Opnieuw wankelt de positie van premier Theresa May. Wat staat er nu te gebeuren? Vijf vragen, vijf antwoorden.

1. Wie is David Davis?

De 69-jarige euroscepticus David Davis geldt als iemand van de harde brexit-lijn. Met Liam Fox, minister van Buitenlandse Handel, en Boris Johnson, minister van Buitenlandse Zaken, is hij een van de drie grote brexiteers.

In 2016 werd hij benoemd tot brexit-minister, verantwoordelijk voor de onderhandelingen met de Europese Unie. Veel onderhandeld, heeft hij echter niet, zegt Groot-Brittanniëkenner Ivan Ollevier. "David Davis kwam vaak totaal onvoorbereid naar Brussel. Hij is niet de man die zich verdiept in dossiers, maar hij kan het wel goed uitleggen."

2. Waarom stapt hij op?

David Davis stapt op uit onvrede over de brexit-strategie van de Britse premier Theresa May, die hij "te zacht" noemt. Echt verrassend is zijn ontslag niet. Davis dreigde er in het verleden al mee om op te stappen als May te nauwe banden met Brussel zou onderhouden.

Volgens Davis leidt de strategie van May tot een zwakke onderhandelingspositie, en geeft de premier te veel te snel weg. Hij hoopt dat hij met zijn ontslag de Britse regering zal overtuigen om geen verdere concessies te doen.

Maar hij is er niet op uit om de positie van May te doen wankelen, zegt Davis. Hij staat nog altijd achter May, die hij "een goede premier" noemt, en roept de andere ministers niet op om zijn voorbeeld te volgen.  

3. Wat betekent zijn vertrek voor de regering-May?

Al laat Davis zich dan opvallend mild uit over May, zijn vertrek is toch een zware klap voor de premier. May moet nu rekening houden met meer tegenstand vanuit de brexit-vleugel van haar Conservatieve Partij. Het lijkt erop dat de strijd tussen de harde en zachte brexiteers nu echt zal gespeeld worden.

Samen met Davis is ook brexit-staatssecretaris Steve Baker opgestapt. De vraag is nu: wat doet de rest van de regering? Intussen is bekend geraakt dat ook minister van Buitenlandse Zaken Boris Johnson opstapt. 

Het wordt hoe dan ook een moeilijke dag voor premier May. Vanmiddag legt ze een verklaring af in het parlement, vanavond spreekt ze haar partijleden toe. Tijdens die partijbijeenkomst moet ze de steun krijgen van de Tories. 

Een 60-tal conservatieve parlementsleden zou tegenkanting kunnen bieden. Zeggen zij hun vertrouwen in May op, dan kan het komen tot nieuwe leiderschapsverkiezingen. Davis heeft zelf al gezegd dat hij in elk geval geen kandidaat is om het roer van May over te nemen. Er wordt vooral gekeken in de richting van Boris Johnson, die al jaren zijn zinnen heeft gezet op het leiderschap van de partij. 

Nieuwe parlementsverkiezingen willen de Tories dan weer vermijden, want die zouden gunstig kunnen uitdraaien voor de Labour-partij van Jeremy Corbyn. Die heeft op Twitter trouwens al gezegd dat het ontslag van Davis aantoont dat May geen gezag meer heeft, en dat ze ongeschikt is om de brexit tot een goed einde te brengen.

4. Wat betekent zijn vertrek voor de brexit?

Of de brexit-onderhandelingen door het vertrek van Davis zullen worden vertraagd, zal moeten blijken. Normaal gesproken moeten de Britten op 29 maart 2019 de Europese Unie verlaten hebben.

Volgende week staat in Brussel een reguliere onderhandelingsronde over de brexit op het programma. Die lijkt gewoon te zullen doorgaan.

Er is al een nieuwe brexit-hoofdonderhandelaar aangesteld: Dominic Raab. "Met Raab kan het alleen maar sneller vooruit gaan", meent Ivan Ollevier. "Want David Davis zat liever in de pub dan dat hij zich in zijn dossiers verdiepte." 

5. Wie is de nieuwe brexit-minister?

Premier May heeft met Dominic Raab al een opvolger aangewezen voor David Davis. De 44-jarige Raab was het voorbije jaar minister van Huisvesting en staat net als Davis bekend als een man van de harde brexit-lijn. "De Europese onderhandelaars zullen in hem geen gelijkgestemde geest vinden", zegt Ivan Ollevier.

Over de lopende onderhandelingen zei Raab eerder al dat "zijn grootste bezorgdheid is dat Groot-Brittannië in een hoekje zou gaan zitten, dat we zo gefixeerd zijn door het risico dat we bijna bang lijken van onze eigen schaduw. Groot-Brittannië is heel wat beter dan dat."

Bekijk hieronder de analyse van Ivan Ollevier in Het Journaal.

Video player inladen ...