Video player inladen ...

Waarom laten Werchter-bezoekers massaal hun afval achter op de campings? 

Rock Werchter is voorbij, de festivalgangers zijn weer thuis. En de campings, die liggen er als een puinhoop bij. Net als de voorbije jaren lieten heel wat kampeerders hun afval en tentjes gewoon achter. Exacte cijfers zijn er niet, maar de voorbije jaren ging het telkens rond 40 tot 50 ton afval. Een aanzienlijk aantal, waar maar geen beterschap in lijkt te komen. Hoe komt dat? 

De beelden van vanochtend op Werchter zijn niet nieuw. Al jaren laten heel wat festivalgangers na enkele dagen amusement maar al te graag hun afval achter op de campings. En ook - vaak goedkope - tentjes keren niet meer mee huiswaarts. Gevolg? Een enorme afvalberg, die heel wat impact heeft op het milieu. 

Nettere staat

"Het is geen geheim dat we onze kampeerterreinen graag in een nettere staat zouden terugzien na het festival", zegt Nele Bigaré van Rock Werchter aan VRT NWS. Nochtans worden er echt wel initiatieven genomen, benadrukt ze. "Alle kampeerders krijgen bij aankomst een restafval- en PMD-zak. Het is een kleine moeite om die op het einde gevuld naar een inzamelpunt te brengen. En ook de tent mee naar huis nemen, is een werkje van niets. We roepen al tijdens het festival op om dat te doen. Al blijkt dat helaas allemaal niet voldoende."

Het is geen geheim dat we onze kampeerterreinen graag in een nettere staat zouden terugzien na het festival

Nele Bigaré van Rock Werchter

Dat er afval wordt achtergelaten op de camping, is niet enkel een probleem op Werchter. Ook andere festivals hebben er mee te maken. Opvallend, in een tijd waarin milieu en ecologie steeds hoger op de agenda staan. 

Microkosmos

"Een festival is een specifieke setting. Het is een soort microkosmos, waarbij veel mensen in een tijdelijk dorp verblijven", vertelt sociaalpedagoog Bert Smits aan VRT NWS. "Na vier dagen feesten zijn de meesten moe en sommigen zijn misschien zelfs nog dronken. Voor hen telt op dat moment maar één ding: zo snel mogelijk thuis geraken."

Na vier dagen feesten zijn de meesten moe en sommigen zijn misschien zelfs nog dronken. Voor hen telt maar één ding: zo snel mogelijk thuis geraken

Sociaalpedagoog Bert Smits

Maar dit bewijst zeker niet dat jongeren minder met ecologie bezig zijn, benadrukt Smits. "Er is net een groot ecologisch bewustzijn. We zitten met een generatie die van kinds af aan heeft leren sorteren en die het niet normaal vindt om een papiertje op de grond te gooien. Ook de initiatieven als mei plasticvrij kennen bij die generatie veel succes. Maar er heerst wat een dubbele moraal. Enerzijds zijn ze er zich van bewust, maar anderzijds zijn ze ook groot geworden in een consumptiemaatschappij. Ze voelen zich een consument en vinden dat de organisatie het maar moet opruimen, want ze betalen al genoeg voor het festival."

Sociale wenselijkheid

"We passen ons gedrag heel makkelijk aan aan de sociale wenselijkheid", vult psycholoog Bert Van Puyenbroeck aan. "Als je rondom jou veel afval ziet, dan lijkt het alsof dat de verwachting is. Denk ook aan de sociaal wenselijk antwoorden, waarbij je zegt wat je denkt dat wordt verwacht. Er zijn nog voorbeelden waarbij mensen weten dat het niet goed is, maar dat ze het toch doen. Iedereen weet dat roken ongezond is en toch gebeurt het nog steeds."

Als je rondom jou veel afval ziet, dan lijkt het alsof dat de verwachting is. 

Psycholoog Bert Van Puyenbroeck

En dan is er ook het groepsgebeuren, die in dezen ontzettend belangrijk is. "Als je op café zit en iedereen is daar alcohol aan het drinken dan is de drempel om mee te drinken veel lager dan anders. Meer nog: je moet veel discipline hebben om het net niet te doen, want dat is deloyaal ten opzichte van de mensen die belangrijk zijn voor jou."

Oplossing?

Maar hoe kan dit worden aangepakt? Werchter zelf vindt dat er "een andere mentaliteit" nodig is. "We gaan dit verder analyseren en nadenken over een actieplan voor volgend jaar."

Want ja, de organisatie zelf kan hier zeker iets aan doen, zo klinkt het. "De tentjes die achterblijven, worden opgeruimd en zij die nog in een goede staat zijn, gaan naar een goed doel. Waarom zou je het dan niet achterlaten", vraagt Smits zich af. "Eigenlijk geeft de organisatie hiermee de boodschap dat je het perfect allemaal mag achterlaten", vult Van Puyenbroeck aan. "Festivals moeten echt kijken wat ze kunnen doen om dit aan te pakken en daarnaast blijven bewustmakingscampagnes belangrijk. Er zijn nog steeds mensen die roken, maar het aantal daalt. Onder meer door die campagnes."