Flip Franssen

Euthanasie in België is met 13% gestegen

Euthanasie in België is met dertien procent gestegen ten opzichte van 2016, dat blijkt uit een nieuw tweejaarlijks rapport van de Federale Controle- en Evaluatiecommissie Euthanasie. De stijging in 2017 is vooral te verklaren doordat meer patiënten euthanasie aanvragen voor polypathologie, dat is een combinatie van verschillende ernstige en ongeneeslijke aandoeningen die samen het leven voor die persoon ondraaglijk maken. Het ging vooral om mensen tussen de 60 en 89 jaar. Ook bij drie minderjarigen werd euthanasie uitgevoerd. 

In 2017 werden er 2309 euthanasieën geregistreerd. Dat is een stijging van 13 procent ten opzichte van 2016, in dat jaar werden er 2028 euthanasieën uitgevoerd.

"Deze stijging komt doordat ouderen meer de weg vinden naar euthanasie. Je ziet vooral dat er meer euthanasieën zijn uitgevoerd omwille van polypathologie, dat betekent een optelsom van kwalen zoals niet meer kunnen zien, niet meer kunnen horen, incontinentie,… De optelsom van al deze kwalen is ondraaglijk, daarnaast zijn de kwalen ongeneeslijk en vormen ze een ernstige handicap", zegt Wim Distelmans, oncoloog en voorzitter van de Federale Euthanasiecommissie.

"We zien dat meer en meer mensen dit niet meer aanvaarden. Daarnaast worden we alsmaar ouder, ook daardoor stijgen de cijfers. Het is eigenlijk de eerste generatie die geconfronteerd wordt met polypathologie."

We worden alsmaar ouder ook daardoor stijgen de cijfers

Wim Distelmans

Polypathologie is de tweede meest voorkomende aandoening waarom euthanasie werd uitgevoerd. In 4 jaar tijd is deze groep bijna verdubbeld namelijk van 232 tot 444 patiënten, maar de eerste en voornaamste reden waarom euthanasie werd uitgevoerd, is omwille van kanker. Het ging vooral om patiënten tussen de 60 en 89 jaar, mannen en vrouwen waren gelijk vertegenwoordigd.

Meer euthanasie thuis

Uit het rapport blijkt dat steeds meer patiënten euthanasie thuis laten uitvoeren, terwijl het aantal uitgevoerd in het ziekenhuis daalt. Het aantal euthanasieën in woonzorgcentra neemt ook toe.  

"Vroeger liep het aantal euthanasieën thuis en in het ziekenhuis uitgevoerd ongeveer gelijk. Nu zien we dat er een lichte trend is ontstaan om het thuis te laten gebeuren. Wat begrijpelijk is. Als mensen de kans hebben om te kiezen waar ze willen sterven en het zelf kunnen plannen, zullen ze dat liever thuis willen doen in hun vertrouwde omgeving", aldus Distelmans. 

Meer euthanasie bij Nederlandstaligen

Opmerkelijk blijft dat veel meer Nederlandstaligen euthanasie laten uitvoeren, dan Franstaligen, een trend die al aan de gang is sinds de wet gestemd werd.

"De verhouding blijft schommelen rond de 80 procent Nederlandstalige registraties en 20 procent Franstalige. De oorzaak is niet duidelijk, maar het zou kunnen dat de Franstaligen meer paternalistisch omgaan met hun patiënten. Dat ze meer in de plaats van hun patiënt beslissen en daardoor eerder zullen kiezen voor palliatieve sedatie", weet Distelmans. "Deze cijfers gaan ook enkel over de geregistreerde euthanasieën, het kan zijn dat niet alle artsen euthanasie telkens registreren." 

Euthanasie bij minderjarigen

In 2014 kwam er een wet die mogelijk maakte om als minderjarige te kiezen voor euthanasie. In 2016 en 2017 werd er in totaal bij drie minderjarigen euthanasie uitgevoerd. Het ging telkens om zeer uitzonderlijk ernstige en ongeneeslijke aandoeningen in een terminaal stadium.

België is naast Nederland het enige land ter wereld waar euthanasie op basis van ondraaglijk en uitzichtloos psychisch lijden toegestaan is. De afgelopen twee jaar gebeurde dat telkens minder dan 30 keer per jaar (patiënten met de ziekte van Alzheimer uitgesloten). 

Euthanasie België in vergelijking met Europa?

"In Europa zijn er maar drie landen waar euthanasie wettelijk is toegestaan namelijk in België, Nederland en Luxemburg. Maar in Luxemburg wordt euthanasie amper uitgevoerd. In Nederland ziet men een gelijkaardige stijging van euthanasie als in België: de voornaamste ooraak zijn kankers gevolgd door polypathologie", besluit Distelmans.