George Lemaître, Belgische grondlegger van de oerknal-theorie, in de schijnwerpers bij Google

Een prominente Belg in de doodle op de homepagina van Google vandaag. De zoekmachine eert George Lemaître, de man die in de jaren 30 van vorige eeuw de grondlegger was van de theorie over de oerknal. Lemaître zou vandaag 124 jaar geworden zijn.

George Lemaître werd geboren op 17 juli 1894 in Charleroi. Hij groeide uit tot een veelzijdig man: priester, astronoom, kosmoloog, wis- en natuurkundige. Lemaître belichaamde een op het eerst gezicht vreemd lijkende combinatie van geloof en wetenschap, maar hijzelf zag daar geen enkele contradictie in. Zijn belangrijkste bijdrage tot de geschiedenis leverde hij in het domein van de wetenschap.

Oeratoom

Tot begin vorige eeuw gingen de meeste wetenschappers ervan uit dat het heelal vrij statisch was, simpel gezegd, vrij "onveranderlijk". Tot Albert Einstein in 1915 met zijn algemene relativiteitstheorie kwam, waarin hij tijd en ruimte koppelt aan materie en energie. In de jaren 20 kwam de theorie van het uitdijende heelal naar voren: Edwin Hubble stelde vast dat er meer sterrenstelsels zijn dan onze Melkweg, sterrenstelsels die bovendien van elkaar weg bewogen.

Lemaître bestudeerde die twee theorieën grondig en kwam op basis daarvan met een eigen conclusie: ooit moest het heelal klein geweest zijn, vanuit het niets begonnen zijn. Volgens hem is er ooit sprake geweest van een superdichte massa, een "oeratoom" dat zeer snel zou "exploderen" tot het heelal. En dat wordt dan de "oerknal". Niet alleen materie en ruimte maar ook de tijd startte op die dag. Volgens Lemaître moeten er in de kosmische straling ook nog sporen van de oerknal terug te vinden zijn.

Bescheiden

Het verhaal van Lemaître botst aanvankelijk op veel twijfel en ongeloof. De term "oerknal" of "Big Bang" is ook bedacht door een scepticus. Maar gaandeweg sluiten meer en meer wetenschappers zich erbij aan, ook Einstein.

De Belg wordt bestempeld als erg bescheiden, misschien daarom ook dat niet algemeen bekend is dat hij de grondlegger van de oerknal-theorie is. Lemaître overleed in 1966, hij heeft nooit een Nobelprijs gekregen. Vandaag zou hij 124 jaar geworden zijn. Reden genoeg voor Google om hem te vereren met een doodle.