Copyright 2018 The Associated Press. All rights reserved.

Sociaal protest in Zuid-Irak breidt zich nu ook uit tot de grote olievelden

Al negen dagen lang wordt in Zuid-Irak betoogd tegen de armoede en achterstelling. Vandaag heeft de politie de wapenstok en het waterkanon ingezet tegen honderden betogers aan de ingang van een groot olieveld.

Er waren honderden betogers opgedaagd aan de hoofdingang van het grote olieveld Zubayr nabij de Zuid-Iraakse stad Basra. Het kwam tot rellen met de politie en die zette de wapenstok en het waterkanon in om de betogers te verdrijven.

Het protest begon negen dagen geleden in Basra uit onvrede met de slechte kwaliteit van het drinkwater en het tekort eraan. Al snel breidde dat protest zich echter uit en vielen woedende manifestanten overheidsgebouwen, kantoren van politieke partijen en machtie sjiitische milities aan in onder meer Samawa, Amara, Nassiriya, al-Hillah en in de voor sjiieten heilige steden Karbala en Najaf. In Karbala werd ook de luchthaven een tijdlang geblokkeerd.

Oorzaak van het protest zijn de armoede en uitzichtloosheid van veel mensen in het vooral sjiitische zuiden van Irak. Die streek werd onder soennitisch dictator Saddam Hoessein sterk verwaarloosd, maar blijkbaar is dat niet veel beter onder de door sjiieten geleide regeringen sinds diens val. Het afval blijft vaak liggen in de straten, het drinkwater is er niet of erg vervuild en  de stroom wordt erg vaak onderbroken.

Veel mensen in dat zuiden vinden dat ze weinig of niet mee profiteren van de olie-inkomsten van Irak en dat veel banen in de olie- en gasindustrie naar buitenlanders gaan. "Ik wil gewoon een job om te kunnen leven", zei een van de betogers aan het Britse persagentschap Reuters. (Lees verder onder de foto).

Het olieveld van West Qurna nabij Basra is een van de grootsten in het zuiden van Irak. Copyright 2017 The Associated Press. All rights reserved.

Olieproductie niet in gevaar, nog niet...

Volgens de Iraakse overheid is de olieproductie in Zubayr nog niet onderbroken. Dat veld wordt uitgebaat door de Italiaanse oliegroep Eni. Er zijn echter ook betogingen nabij andere olievelden in de buurt waar onder meer het Britse BP en het Russische Lukoil concessies hebben.

Irak is na Saudi-Arabië de tweede olieproducent van het kartel OPEC en de opbrengst daarvan is goed voor 95% van de inkomsten van de overheid in Irak. Een verstoring van de olieproductie in Zuid-Irak zou dus de prijzen op de internationale markt kunnen de hoogte injagen en de Iraakse regering in de problemen kunnen brengen.

Net op dit ogenblik zit Irak in een erg moeizame regeringsformatie na de verkiezingen van mei. Die werden gewonnen door de partij van de sjiitische radicale geestelijke Muqtada al-Sadr en die praat nu met huidig premier Haydar al-Abadi over de vorming van een nieuwe regering. Het protest in het zuiden zou in de kaart van al-Sadr kunnen spelen, want die is net verkozen met een sociaal programma voor de armere bevolking en een harde aanpak van de corruptie in het land.