Reporters

Veel kwallen in De Panne en Nieuwpoort

In De Panne hebben de redders gisteren 31 mensen verzorgd die door een kwal waren gebeten. Ook in Nieuwpoort zijn er meer kwallen dan gewoonlijk. De westkust is duidelijk harder getroffen dan de gemeenten aan de oostkust, zoals Oostende. 

Meer dan de warmte is het de wind die kwallen naar een bepaalde plek drijft. Een kwal kan namelijk zelf geen richting kiezen, hij drijft mee met de stroming. Bij aflandige wind stroomt het kustwater aan de oppervlakte weg van het strand, tegelijk komt er een onderstroom op gang náár het strand en daarin drijven de kwallen.

Nu dus voor de kust van De Panne en Nieuwpoort. Maar de kwallen blijven er niet lang, over enkele dagen is de kwallenplaag aan de westkust wellicht al voorbij. 

De kompaskwal met de donkerbruine rand

De kwal waar we het hier over hebben, is de kompaskwal. Van de vier soorten die voor de Belgische kust voorkomen, netelt hij het hevigst. De hoed van de kompaskwal is 10 tot 15 centimeter groot en is ongevaarlijk, voor de tentakels moet je wél oppassen, ze bevatten cellen met minuscule harpoentjes die afgeschoten worden bij fysiek contact. De kompaskwal is de enige kwal van wie de harpoentjes door de huid van de mens kunnen dringen.

Afspoelen met zeewater

Hoe behandel je een kwallenbeet? An Beun van de Kustreddingsdienst: "Je spoelt de beet het beste af met zout water, zodat alle tentakeltjes verwijderd worden. Zout water is het vertrouwde milieu voor de kwal, dus daar zal hij niet op reageren. Maar als je met spoelt met zoet water, wat de kwal niet kent, zullen de harpoentjes blijven schieten en wordt de irritatie erger."

Op de beet plassen helpt niet

"Je kan de tentakels er ook afschrapen met een bankkaart", zegt Jan Seys van het Vlaams Instituut voor de Zee. Maar dat urine of azijn zou helpen, doet hij af als cowboyverhalen. "Het verzacht de irritatie van de kompaskwal zelfs niet. Voor enkele kwallensoorten is azijn wel aan te raden, maar bij een beet van een Portugees oorlogsschip is het ronduit gevaarlijk omdat zijn gif door azijn wordt geactiveerd. Wij raden dan ook nooit azijn aan omdat dat verwarring kan zaaien."