Waarom spreken we in Japan van een tyfoon en in de VS van een orkaan?

De Amerikaanse zuidkust maakt zich op voor orkaan Gordon en dat een dag na het nieuws over tyfoon Jebi. Een zelfde weerfenomeen, maar wel een andere benaming. Hoe komt dat? 

In Florida is Gordon al voorbij getrokken. Een kind is daarbij om het leven gekomen. 24.000 mensen zitten zonder elektriciteit. Wat de tyfoon aangericht heeft in Japan kan je zien via deze link

Een tyfoon in Japan, een tropische storm in Florida, een orkaanwaarschuwing in New Orleans. Wat al deze stormen gemeen hebben, is dat het gaat om tropische stormen met windsnelheden die de orkaandrempel overschrijden.  Die orkaandrempel is windkracht 12. Dat houdt in dat er windsnelheden voorkomen van meer van 63 knopen of ongeveer 117 kilometer per uur.

Het zijn tropische stromen omdat ze voorkomen in de buurt van de evenaar.  Zowel ten noorden als ten zuiden. De plaats op de wereldkaart waar ze voorkomen, bepaalt verder hun benaming.

Andere regio, andere naam

  • In het Nederlands spreken we van een orkaan of tropische cycloon. Cycloon omdat de wind rond draait. Dikwijls rond het oog in het midden van de storm. Ten noorden van de evenaar draait de wind in tegenwijzerzin rond dat oog. Ten zuiden van de evenaar in wijzerzin.
  • In de Atlantische oceaan en aan weerskanten van de Verenigde Staten worden ze hurricanes genoemd. Hurricane is de Engelstalige variant van orkaan. Het woord is afkomstig van Hurican, de naam van de god van de wind bij de Maya’s.
  • Aan de Aziatische kant van de Grote Oceaan (Japan, China, Indonesië) en aan de westkust van Australië heten deze tropische stormen tyfoons.  In het Kantonees betekent tyfoon grote wind.
  • In de Indische Oceaan (Onder Indië en ten oosten van Afrika)  worden ze meestal tropische cyclonen genoemd.

In de Tweede Wereldoorlag kregen tropische cyclonen een letter als herkenningsnaam, maar bij telegrafische berichten bestond de kans op misverstanden. Daarom is men vanaf het orkaanseizoen 1950 overgeschakeld op het gebruik van meisjesnamen. Tegenwoordig is dit om de beurt een meisjes- en een jongensnaam volgens van tevoren per gebied in alfabetische volgorde opgestelde lijsten.