Video player inladen ...

Bram Vandeputte in Stockholm: "Wordt sowieso moeilijk om regering te vormen in Zweden"

De sociaaldemocraten blijven de grootste partij na de parlementsverkiezingen in Zweden, maar noch centrumlinks noch centrumrechts halen een meerderheid om een regering te vormen. "De sociaaldemocraten zijn opgelucht dat ze de grootste partij blijven en de radicaal-rechtse partij Zweden Democraten niet boven de geschatte 20 procent uitkomen, maar een regering vormen wordt bijzonder moeilijk", zegt Bram Vandeputte vanuit Stockholm.

"Op dit moment is het nog altijd niet duidelijk welk blok nu het grootste is, het centrumlinkse of het centrumrechtse blok", zegt Vandeputte in "De ochtend" op Radio 1. "Nog niet alle stemmen zijn geteld. Op dit moment (rond 6.30u, nvr) heeft het centrumlinkse blok 144 zetels in het parlement, het centrumrechtse 143. Er zijn nog een paar districten niet volledig geteld, de stemmen uit het buitenland moeten er nog bij komen, net als de stemmen van mensen die vroegtijdig gestemd hebben. De 100 procent definitieve resultaten worden pas woensdag verwacht."

Opluchting bij centrumlinks

Opluchting is er alvast bij het centrumlinkse blok, bestaande uit de sociaaldemocraten, de groenen en de socialistische Linkse Partij. "De sociaaldemocraten blijven de grootste partij, met 28 procent van de stemmen. De peilingen hadden hen 25 procent voorspeld. Er was dus opluchting in de zaal, ze zijn echt wel blij", zegt Vandeputte, die de avond doorbracht in het hoofdkwartier van de sociaaldemocraten. 

"Premier Stefan Löfven heeft rond 0.30 uur een toespraak gegeven waarin hij al zei de komende jaren premier te blijven. Hij wil ook samenwerken over de blokken heen, hij reikte dus de hand naar het centrumrechtse blok."

Zweden Democraten: minder dan voorspeld

Het centrumrechtse blok, bestaande uit de liberaal-conservatieven, de sociaal-liberalen, de liberalen en de conservatieve christendemocraten behaalt volgens de meest recente cijfers dus 143 zetels, net eentje minder dan het linkse blok dus.

Aan de rechterzijde was het vooral uitkijken naar het resultaat van Zweden Democraten, de rechts-populistische partij die in enkele jaren tijd van een kleine extreemrechtse partij uitgroeide tot een belangrijke oppositiepartij. "Zij halen uiteindelijk iets minder stemmen dan verwacht, ongeveer 17 procent, terwijl de peilingen hen 20 procent gaven. Ze worden de derde partij (na de sociaaldemocraten en de liberaal-conservatieven), en niet de tweede", zegt Bram Vandeputte.

"Zweden Democraten hamerden er gisteren op dat ze er sterk op vooruit gegaan zijn, met zo'n 5 procentpunten. Zij hebben ook al de hand uitgestoken naar het centrumrechtse blok: praat met ons, samen kunnen we ervoor zorgen dat er een rechtse regering komt, echte verandering in dit land."

En wat nu?

Zowel centrumlinks als centrumrechts hebben al aangegeven dat ze niet willen samenwerken met Zweden Democraten. Het beloven moeilijke tijden te worden voor politiek Zweden, voorspelt Vandeputte nog, zowel voor de regeringsvorming als voor de maanden en jaren nadien.

"De nieuwe regering zal sowieso een minderheidskabinet zijn. Op zich is dat geen probleem, het huidige kabinet is ook een minderheidskabinet. maar een minderheidskabinet dat nu aantreedt, heeft ook stemmen verloren en zal nóg kleiner zijn. Die regering zal nog minder stevig in het zadel zitten en zal op elk moment kunnen vallen als de oppositie één blok vormt tegen de regering."

Beluister het gesprek met Bram Vandeputte in "De ochtend"