Een replica van de oorspronkelijke "Endeavour" met de vlag van de Australische marine. AP2005

Is het wrak van de "Endeavour" van de Britse ontdekkingsreiziger James Cook gelokaliseerd?

Onderwaterarcheologen denken dat ze het wrak van het beroemde zeilschip gevonden hebben voor de kust van de Amerikaanse staat Rhode Island. De "Endeavour" is het schip waarmee Cook Nieuw-Zeeland verkende en in 1770 de vruchtbare oostkust van Australië "ontdekte".

Naar het wrak wordt als sinds de jaren 90 gezocht, maar nu zouden de onderzoekers het aantal mogelijke plaatsen hebben teruggebracht tot een of twee voor de kust van Rhode Island in het noordoosten van de VS. Heel nieuw is dat niet, want na de reizen van Cook werd het schip onder de nieuwe naam "Lord Sandwich" door de Britse marine gebruikt als troepentransportschip. Tijdens de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog werd het voor de kust van Rhode Island tot zinken gebracht om een haven te blokkeren.

Dat was niet erg respectvol, maar het schip was dan ook aan zijn carrière begonnen als kolenschip in Engeland, voor het door de ontdekkingsreiziger James Cook werd uitgekozen voor een wereldreis. Cook zeilde er tussen 1768 en 1771 mee rond de wereld en deed er de Polynesische eilanden zoals Tahiti aan in de Stille Oceaan.

Tijdens die reis zeilde hij ook rond Nieuw-Zeeland en maakte hij een eerste erg gedetailleerde kaart van die eilandengroep, al was hij niet de ontdekker. Cook was ook niet de eerste Europeaan die Australië in zicht kreeg, maar hij ontdekte wel de vruchtbare oostkust in de omgeving waar nu Sydney ligt. Het is daar dat de Britten in 1788 hun eerste kolonie op dat uitgestrekte continent vestigden.

Cook zou nog twee grote reizen rond de wereld maken en vooral de Stille Oceaan verkennen, maar dat was dan wel met andere schepen. Hij werd in 1779 gedood tijdens een gevecht met de lokale bevolking van Hawaii.

James Cook wordt door veel Australiërs beschouwd als de grondlegger van hun natie en er zijn plannen om de 250e verjaardag van zijn landing in Botany Bay in 1770 te vieren met grootste feestelijkheden. Voor veel oorspronkelijke bevolkingsgroepen zoals de Aboriginals is dat een omstreden onderwerp omdat die geleden hebben onder de blanke kolonisatie.