Video player inladen ...

Theresa May over brexit: "Totale impasse", pond neemt meteen stevige duik  

De Britse premier Theresa May heeft in een harde toespraak nog eens duidelijk gemaakt dat ze niet wil buigen voor enkele belangrijke eisen van de Europese Unie. Als er geen akkoord is over de brexit,  moet het Verenigd Koninkrijk vanaf volgend jaar verder zonder Europa en omgekeerd.  Met andere woorden: het scenario van een totale scheiding is meer dan ooit een realistische optie. 

Donald Tusk, de voorzitter van de Europese Unie, wond er gisteren,  na de Europese top in Salzburg geen doekjes om.  "De voorstellen van mevrouw May zijn onaanvaardbaar omdat ze de integriteit van de interne markt mogelijk ondermijnen."  Die woorden zijn bij Theresa May in het verkeerde keelgat geschoten.

"Ik blijf erbij dat een akkoord tussen Europa en het Verenigd Koninkrijk beide partijen het best dient", zegt May. "Maar dat akkoord moet wel rekening houden met het Brexit-referendum én met onze wil om het Verenigd Koninkrijk niet op te splitsen. Er blijven dus twee fundamentele problemen." 

Eerste probleem volgens May: "Europa houdt geen rekening met referendum".

"Voor Europa is het blijkbaar simpel", zegt May.  Volgens de Britse premier wil Europa eigenlijk dat er zo goed als niets verandert.  Volgens May heeft die houding tot gevolg dat Groot-Brittannië geen impact heeft op migratie.

Bovendien kan Groot-Brittannië in dat scenario geen handelsakkoorden met andere landen sluiten.  Dat is voor May onaanvaardbaar.  "Als ik dat aanvaard, dan spot ik met alle Britten die voor de brexit hebben gestemd", zegt May. "Dat zal nooit gebeuren." 

Tweede fundamenteel probleem : "we laten niet met onze grenzen sollen"

De eisen van Europa houden volgens May geen rekening met de eenheid van het Britse grondgebied. Immers, als het van Europa afhangt, komt er een 'harde grens' tussen Noord-Ierland en de rest van Groot-Brittannië.  "Ons parlement heeft dat al unaniem verworpen", zegt May. "Geen enkele Britse eerste minister zou zo een deal willen sluiten". 

Ofwel spot Europa met de uitslag van het referendum, ofwel wil het Noord-Ierland afscheiden van de rest van Groot-Brittannië 

Theresa May

Totale impasse

Volgens May is er na de mislukte top in Salzburg sprake van een totale impasse.  "Europa zet ons voor het blok: als we op de Europese voorwaarden ingaan, spotten we met de resultaten van het referendum, of tasten we de integriteit van ons grondgebied aan.  Dat zal nooit gebeuren." En dus herhaalt May de intussen beroemde zin: "No deal is better than a bad deal".  Geen akkoord is beter dan een slecht akkoord. 

Het Britse voorstel, of 'de derde weg'

May vindt dat Europa met geen enkel constructief voorstel komt. En dat heeft Groot-Brittannië wel, bevestigt de Britse premier. Namelijk de 'frictionless trade in goods'. 

Dat zou inhouden dat de Europese Unie en Groot-Brittannië met elkaar handel in goederen kunnen blijven voeren zonder grenscontroles.  Met andere woorden, er is geen gemeenschap meer van diensten, geen vrij verkeer meer van personen, maar de handelsstromen in goederen blijven bestaan, min of meer ongecontroleerd. 

Groot-Brittannië en de Europese unie mogen van elkaar niet het onmogelijke verwachten 

Theresa May

May legt de bal duidelijk in het Europese kamp.  "Europa moet nu maar eens met een alternatief komen waarover we echt kunnen onderhandelen", stelt de Britse premier.  "Zolang Europa dat niet doet moeten wij, Britten, ons voorbereiden op een 'no-deal'." May heeft tenslotte goed nieuws voor de 3 miljoen EU-burgers die in Groot-Brittannië verblijven.  "Zelfs als we geen akkoord bereiken, zullen uw rechten beschermd worden", besluit Theresa May.

Toespraak heeft onmiddellijk daling Britse Pond als gevolg

Al tijdens de toespraak van Theresa May werd de impact op de waarde van de Britse Pond duidelijk.  Onmiddellijk daalde de Britse munt in waarde.  Ten aanzien van de dollar incasseerde de Pond een verlies van anderhalve procent , tegenover de euro werd dat 1,3 procent.  Dat is in 2018 de grootste waardevermindering in één dag.  Met andere woorden ook de financiële en economische markten worden steeds pessimistischer over het brexitverhaal.

Tusk probeert te sussen

Donald Tusk, de Poolse voorzitter van de Europese Unie, wil de situatie niet laten escaleren.  Vanavond kwam er een communiqué van Tusk, waarin de voorzitter van de Unie erop wijst dat hij en de andere lidstaten verrast waren door het harde standpunt dat Groot-Brittannië tijdens de voorbije top innam. Tusk noemt dat standpunt 'uncompromising', met andere woorden te radicaal.  De Europese voorzitter schrijft dat hij wel nog in een compromis gelooft waarmee elke partij haar voordeel kan doen.  En hij besluit met bijzonder vleiende woorden: "Ik ben een goede vriend van het Verenigd Koninkrijk, en een waar bewonderaar van eerste minister May".

Herbekijk de integrale speech van Theresa May

Video player inladen ...