FLIP FRANSSEN

Is het zomeruur eind oktober verlengen de oplossing voor het stroomtekort? 

De eventuele stroomtekorten van november kunnen het afschakelplan in werking stellen. Mogelijk tijdens de avondlijke piekuren kunnen gemeenten van het elektriciteitsnet gehaald worden. En juist dan gaan we het met de wintertijd ook nog een uur vroeger donker maken.

Het Federaal Planbureau waarschuwt voor denkbaar stroomtekort in november door het stilleggen van kernreactoren. Vooral uitgekeken wordt naar de piekuren tussen 17 en 20 uur. Op dat moment van de dag is de gezamenlijke vraag naar energie van gezinnen en industrie het hoogst. 

Uitgerekend in de moeilijke periode van stroomtekort zal het zomeruur veranderen in winteruur. In de nacht van 27 op 28 oktober wordt de klok een uur teruggedraaid en zal het een uur vroeger donker zijn. In de cruciale piekuren zal er dus meer stroomcapaciteit nodig zijn. Het valt immers te veronderstellen dat de vroeger invallende duisternis meer licht en bijgevolg meer energie vereist.

De zomertijd werd destijds ingevoerd om energie te besparen. Intussen vraagt de Europese Commissie om de switch tussen zomer- en wintertijd af te schaffen. De Belgische regering wil bij de bevolking een bevraging starten.

De eerste signalen wijzen op een voorkeur voor de veralgemening van de zomertijd. Maar stel dat we dit jaar al een permanente zomertijd zouden invoeren, zou het een wezenlijk verschil kunnen maken voor de stroomvoorziening in de avondlijke piekuren? En kunnen we tegelijk het probleem van de keuze voor zomer- of wintertijd oplossen?

24 uurseconomie en zuinige verlichting

“De wereld vandaag” op Radio 1 ging het antwoord zoeken bij Johan Driesen, expert Elektrische Energie bij de KU Leuven.

“De zomertijd is in een andere tijd geboren. Helaas is het idee van toen met de jaren steeds minder geldig geworden”, stelt Driesen. “Industriële processen draaien in de 24 uurseconomie van vandaag gewoon door, en stoppen dus niet meer zomaar na een werkdag. Tegelijk is verlichting bijzonder zuinig geworden met de overstap van gloeilampen naar led-verlichting. De energie die nu nog naar verlichting gaat, is steeds kleiner geworden. Net het dalende belang van energiebesparing heeft de EU-commissie geïnspireerd om komaf te maken met de wissel tussen zomer- en wintertijd.”

Het idee om de zomertijd door te trekken in de moeilijke maand november is niet helemaal origineel. In Australië werd er al eens mee geëxperimenteerd, maar het leidde tot weinig. Johan Driesen: “Het is een bekend experiment. Tijdens de Olympische Spelen van 2000 in Australië  werd de overgang van zomer- naar wintertijd uitgesteld omdat het beter was voor de uitzendtijden van televisie. Op dat moment heeft men perfect het energieverbruik met andere jaren kunnen vergelijken. Er was amper verschil.”

Warm eten op het middaguur?

“Wat niet wegneemt dat het hoge verbruik in de avonduren een groot probleem is”, erkent Driesen. “De industrie gaat in deze uren haar productieschema’s niet overhoopgooien zonder compensatie. Een grote slokop als het treinvervoer op deze uren kan je ook niet stilleggen. Dus moet je het maar aan de residentiële kant gaan zoeken. Je zal moeten rekenen op vrijwillige bijdragen van de gezinnen. Een verzameling van “kleine beetjes” kunnen helpen. Geen wasmachines laten draaien in de piekuren. Of warm eten op het middaguur?”

Kortom, met een langere zomertijd het stroomtekort van november te lijf gaan, heeft weinig zin. Tenzij het een van de vele “kleine beetjes” zal moeten worden.