Kiesbureaus vlotter bemannen? Ombudsman pleit voor een hogere vergoeding

Wie op 14 oktober, op verkiezingsdag, als voorzitter of bijzitter in een stembureau moet werken, zou een vergoeding van 150 tot 200 euro moeten krijgen. Dat zegt de Vlaamse ombudsman. Nu krijgen voorzitters, bijzitters of tellers daar tussen de 15 en 30 euro voor. De hogere vergoeding zal niet meer voor 14 oktober zijn, maar voor de verkiezingen volgend jaar op zondag 26 mei moet het volgens de ombudsman mogelijk zijn om met nieuwe bedragen te werken. 

Op 14 oktober, op de dag van de verkiezingen, doet de overheid een beroep op burgers om het kiezen in de stemlokalen en het tellen van de uitgebrachte stemmen in goede banen te leiden. 

Wie opgeroepen wordt om te helpen in een stembureau, krijgt daar een vergoeding voor. In een stem- of telbureau waar met potlood en papier wordt gestemd krijg je nu 19 euro, wie in een elektronisch stembureau zit 27 euro, omdat die langer open blijven.

Er zijn zo’n 30.000 mensen nodig om de verkiezingsdag op 14 oktober vlot te laten verlopen en er wordt ongeveer 600.000 euro neergeteld om die mensen te vergoeden. "De vergoeding is te weinig", vindt Vlaams ombudsman Bart Weekers. "Ik stel voor om de bedragen op te trekken naar 150 tot 200 euro. Dat is het bedrag dat men krijgt, als je als gemeenteraadslid een gemeenteraad bijwoont."

“Als we het totale bedrag van 600.000 euro voor de vergoedingen maal tien doen, dan kom je op 6 miljoen euro. Dat is maar een klein aandeel van het verkiezingsbudget en dat is nu eenmaal de prijs van de democratie", stelt Weekers. "Er zijn dit jaar en volgend jaar verkiezingen. Daarna weer een paar jaar geen. De verhoging van het vergoeding valt dus perfect op te vangen."

Excuses

Met zijn voorstel wil ombudsman Weekers de vele klachten verhelpen van mensen die worden opgeroepen om "te zitten". Heel wat onder hen zoeken in dat geval naar excuses. "Het zijn er steeds meer, mensen worden brutaler en gebruiken een grover taalgebruik in hun excuses", zegt ombudsman Weekers. 

Het excuus dat veel voorkomt is "ik heb al vaak moeten zetelen". "Daarop reageren vrederechters verschillend. Sommige zijn soepel, andere veel strenger. Om dit te controleren moet er een databank aangelegd worden en bijkomende maatregelen genomen worden om dat allemaal te tellen. Ik vind dat geen haalbaar argument. Vandaar het voorstel om een hogere vergoeding te geven", aldus Weekers.

Vrederechters zien toe op de samenstelling van de kiesbureaus. "De vergoeding optrekken naar 150 tot 200 euro, maakt de zaak toch aangenamer. Nu is dat eigenlijk een beetje respectloos, een beetje zakgeld dat men krijgt", zegt Kristiaan Rotthier, vrederechter in het kanton Beveren-Waas in "De ochtend" op Radio 1.

"Zoals altijd krijgen we heel wat uitvluchten van mensen die niet willen komen zitten in het stembureau. Het flauwste excuus dat ik ooit heb gehoord, kwam van een mevrouw die een medisch attest had en twee maanden op voorhand wist te zeggen dat ze migraine had", besluit Rotthier.

Is er dan een tekort aan bijzitters? “Op 14 oktober zal alles in orde zijn en zullen de stemmen geteld zijn. Maar er wordt een maatschappelijk signaal uitgezonden en daar moeten we een antwoord op bieden”, zegt Weekers.