Video player inladen ...

Kortrijk krijgt in 2012 een verrassende machtswissel: er komt een eind aan bijna 150 jaar christendemocratisch bestuur

Stefaan De Clerck (CD&V) die de burgemeesterssjerp moet laten aan Vincent Van Quickenborne (Open VLD): het was een van de verrassingen, van de gemeenteraadsverkiezingen in 2012. Na bijna 150 jaar bestuur was het "game over" voor de christendemocraten, want Van Quickenborne zette hen met de SP.A en de N-VA buiten spel. Dit is de tweede aflevering van onze reeks waarin we terugblikken op enkele ophefmakende burgemeesterswissels.  

"Het is duidelijk dat CD&V de grootste partij is in Kortrijk", aldus een triomfantelijke burgemeester Stefaan De Clerck (CD&V) nadat hij heeft kennisgenomen van de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen. Als kopman van de grootste partij van Kortrijk is hij aan zet om een nieuwe coalitie te vormen en zichzelf op te volgen als burgemeester.

Het lachen zou hem snel vergaan. "Voor de eerste keer sinds vele tientallen jaren is er in Kortrijk geen enkele partij meer die de quasi absolute meerderheid haalt", merkt de liberale kopman Vincent Van Quickenborne op. "Er is veel mogelijk, hier in Kortrijk."

Open VLD eindigt als tweede, maar "Q" kan een akkoord sluiten met SP.A en N-VA. Hij slaagt erin om voor het eerst sinds 1865 de christendemocraten buiten spel te zetten. Stefaan De Clerck is "not amused".

Ik heb het gevoel dat Stefaan er een probleem mee heeft dat ik mij kandidaat stel als burgemeester

Vincent Van Quickenborne (Open VLD), lijsttrekker in Kortrijk in 2012

Christendemocraten en liberalen hadden Kortrijk nochtans zes jaar samen bestuurd. Dat Van Quickenborne enkele maanden voor de verkiezingen zijn ministerpost in Brussel opgeeft - het zinkende schip van de regering verlaat, zeggen kwatongen -  leidt tot een kink in de kabel tussen CD&V en Open VLD in de stad aan de Leie.

"Ik heb het gevoel dat Stefaan er een probleem mee heeft dat ik mij kandidaat stel als burgemeester", zegt Van Quickenborne tijdens een verkiezingsdebat in "Terzake" enkele weken voor de verkiezingen. "Hij zou liever hebben gehad dat ik in Brussel bleef." De Clerck vindt inderdaad dat de kandidatuur van "Q" een "verstorend effect" heeft: hij krijgt een concurrent met nationale bekendheid tegenover zich.

De CD&V-burgemeester wijst graag op de realisaties onder zijn burgemeesterschap: een nieuw winkelcentrum, een nieuw ziekenhuis en de Leiekaaien die zijn opgeknapt. Zijn liberale uitdager beaamt dat, maar vindt dat er nog een tandje kan worden bijgestoken op het vlak van veiligheid. "Het probleem is zeer eenvoudig: Stefaan De Clerck is lang minister geweest en is meer dan 1.000  dagen afwezig geweest uit Kortrijk", bijt hij De Clerck toe. Het moge duidelijk zijn: beide heren kunnen nauwelijks met elkaar door één deur.

Tijdens de vorige legislatuur voelden de liberalen zich vaak onheus behandeld door hun oppermachtige CD&V-partner

Politicoloog Nicolas Bouteca (UGent)

Nochtans hebben de christendemocraten toenadering tot blauw proberen zoeken, maar ze hebben een blauwtje opgelopen. "Er is geen voorakkoord in Kortrijk. Er is een aanbod geweest om het te doen. Ik heb gezegd dat ik daar niet aan mee doe omdat ik de kiezers recht in de ogen wil kijken", zegt Van Quickenborne in "De zevende dag".

CD&V blijft er rotsvast van overtuigd dat er wel degelijk een voorakkoord was, maar dan tussen Open VLD, SP.A en N-VA. Dat voorakkoord zou zelfs aan de basis liggen van de anti-CD&V-coalitie geleid door Van Quickenborne. 

Maar er is meer. "Tijdens de vorige legislatuur voelden de liberalen zich vaak onheus behandeld door hun toen oppermachtige CD&V-partner", zegt politicoloog Nicolas Bouteca.  De machtige christendemocraten die kleinere partners als Open VLD en SP.A tegen elkaar uitspelen; wie had kunnen vermoeden dat diezelfde Open VLD en SP.A samen een coalitie  zouden smeden, zónder CD&V.

Er wordt vandaag de dag meer lawaai gemaakt. Er is "meer drums en heavy metal"

Stefaan De Clerck, kopman CD&V in Kortrijk in 2015

"CD&V is de grootste partij in Kortrijk. Ik zelf heb het grootste aantal voorkeurstemmen", houdt De Clerck drie jaar later in "Terzake" vol. "Dat het de kleinere partijen zijn die zich hebben samengezet om de grote weg te duwen" steekt blijkbaar nog altijd.

Lees verder onder het videofragment.

Video player inladen ...

"Er wordt vandaag de dag meer lawaai gemaakt. Er is "meer drums en heavy metal". Ik denk dat onze stijl meer gebaseerd was op overleg, visievorming en rustig groeien naar grote realisaties", aldus De Clerck. Van Quickenborne zet meer in op kleine maatregelen die merkbaar zijn: meer snelheidscontroles, een strikter parkeerbeleid, een speelplein op de Grote Markt, meer activiteiten.

Van Quickenborne is niet de klassieke burgervader die iedereen leuk vindt

Politicoloog Nicolas Bouteca (UGent)

Afgezien van enkele interne perikelen bij de N-VA, die intussen al lang zijn opgelost, heeft de coalitie van Open VLD, SP.A en N-VA een vrij vlekkeloze rit gereden. Van Quickenborne is de onbetwiste leider van de coalitie. "Van Quickenborne is niet de klassieke burgervader die iedereen leuk vindt", zegt Nicolas Bouteca. "Hij wekt wrevel op bij zijn tegenstanders, maar heeft ook veel fervente aanhangers."

Dat laatste blijkt uit zijn score die hij op 14 oktober heeft gehaald.

Foto Kurt