Weg met het stereotiepe keurslijf: hoe vrouwelijke kandidaten in de VS records breken

In de campagne voor de tussentijdse verkiezingen in de VS komende dinsdag tonen de vrouwen zich hoe ze echt zijn. Ze praten over hun afkomst, hun geaardheid, over familieleden in de gevangenis en zelfs over hun schulden. Het stereotiepe keurslijf van hoe een vrouw zich in de politiek “zou moeten” profileren is veraf. Door het huidige klimaat en de alternatieve manier van campagne voeren hebben de vrouwen een recordaantal nominaties kunnen verzilveren. Bovendien is het aantal vrouwen uit minderheidsgroepen groot. 

Tijdens de aanloop naar de tussentijdse verkiezingen werd duidelijk dat honderden vrouwen zich verkiesbaar hebben gesteld voor belangrijke politieke posities. Met de Amerikaanse president Donald Trump aan het roer - die in het verleden vrouwonvriendelijke retoriek niet heeft geschuwd -  en het hoogtepunt van de #MeToo-tijden achter de rug, was het te verwachten dat meer vrouwen het heft in eigen handen willen nemen. De massale opkomst op de vrouwenmarsen tonen aan dat veel volk te mobiliseren valt voor verandering. Vrouwen willen gehoord worden. Vrouwen willen zelf beslissingen kunnen nemen over gezondheidszorg, gevoelige thema’s als abortus en alle andere fundamentele thema’s.

Verjonging, vervrouwelijking en meer diversiteit

Hoe de kandidaten zich profileren in de huidige campagnes is op zijn zachtst gezegd opmerkelijk. In niets te vergelijken met het strakke keurslijf waarin de vrouwen zich tijdens vorige verkiezingen trachtten te wringen. Toen was het balancerend tussen niet te vrouwelijk, niet te mannelijk. Niet onzeker, niet te zelfzeker. Ambitieus, maar niet te ambitieus. Gericht op de familie, maar ook weer niet te… Alles om toch maar niet afgerekend te worden als vrouw.

Tijdens de huidige verkiezingen doen vrouwen net het tegenovergestelde. Ze omarmen hun vrouwelijkheid en alles wat daarbij komt kijken. En het lijkt te werken. De vrouwen haalden een recordaantal nominaties binnen. 

Ocasio-Cortez: "Ik wil een New York voor de gewone gezinnen"

Alexandria Ocasio-Cortez Copyright 2018 The Associated Press. All rights reserved.

Zo won de 29-jarige Latina Alexandria Ocasio-Cortez verrassend de voorverkiezingen voor een zetel in het Congres van Democratisch kopstuk Joe Crowley in haar kiesdistrict in de wijken Bronx en Queens. Ze profileert zichzelf als rasechte New Yorkse uit de arbeidersklasse. Haar moeder is Puerto Ricaans, haar overleden vader een New Yorker uit de Bronx. In haar campagne toont ze zichzelf terwijl ze mascara opdoet en hakken wisselt aan de metrohalte.

De linkse kandidate ijvert voor een New York waar ook gewone gezinnen het nog kunnen betalen om in de stad te blijven wonen. Haar tegenstander Crowley zat bijna 20 jaar in het Huis van Afgevaardigden, zijn campagnebudget was tig keer groter. Toch heeft men overtuigend voor de 29-jarige vrouwelijke nieuwkomer gekozen. Als ze wint wordt ze de jongste vrouw ooit verkozen voor een zetel in het Huis van Afgevaardigden. 

Abrams: “Ik heb schulden gehad en heb er nog steeds"

Stacey Abrams won als Democratische kandidaat de voorverkiezingen in de staat Georgia en kan zo de eerste Afro-Amerikaanse vrouwelijke gouverneur van Georgia worden. De 44-jarige advocate, auteur en activiste staat eveneens voor verandering. “Je bent niet goed genoeg, je hoort hier niet”, deze woorden ken ik maar al te goed, vertelde Abrams vaak tijdens haar campagne. “Maar ik wil tonen dat iedereen hier hoort.”

Ik heb successen gekend als advocaat en ik zal ervoor zorgen dat anderen er ook geraken

Stacey Abrams Copyright 2018 The Associated Press. All rights reserved.

Abrams komt uit een arbeidersgezin met zes kinderen. Maar slaagde er in om te studeren aan de universiteit van Yale. “Ik heb schulden gehad, en heb er nog steeds, mijn broer heeft in de gevangenis gezeten. Maar ik heb ook successen gekend als advocaat. En ik zal ervoor zorgen dat anderen er ook geraken.” Ze wil meer geld voor onderwijs en strijdt voor de rechten van migranten en holebi's. Ze profileert zichzelf bovendien niet als ideale gezinsvrouw, ze is ongehuwd en heeft geen kinderen. 

Pressley : "Trump is een vrouwenhater"

Een ander voorbeeld van vrouwelijke kandidaten die zich op een alternatieve manier profileren is Ayanna Pressley. Zij heeft dan weer de nominatie van de Democratische Partij in de wacht gesleept voor een zetel in het Huis van Afgevaardigden in de staat Massachusetts. De 44-jarige Afro-Amerikaanse versloeg partijgenoot Michael Capuano, hij moet nu na 20 jaar zijn zetel afstaan. Tijdens haar overwinningsspeech liet de progressieve kandidate geen spaander heel van Trump en noemde hem “een racist, vrouwenhater en een man die empathisch bankroet is".

Ayanna Pressley Copyright 2018 The Associated Press. All rights reserved.

Native American en voormalig gevechtspiloot

Paulette Jordan won de Democratische voorverkiezingen in de staat Idaho en kan zo de eerste vrouwelijke gouverneur worden die behoort tot de "Native Americans", de oorspronkelijke bewoners van Amerika.  

We gaan niet alleen aan de zijlijn zitten en kijken wat er gebeurt

Amy McGrath

En dan heb je nog Amy McGrath, een voormalig gevechtspiloot die vertelt over haar ervaringen in Irak. Haar campagnevideo ging viraal en ze won als Democratische kandidate de voorverkiezingen voor het Congres in haar kiesdistrict in Kentucky. "We gaan niet alleen aan de zijlijn zitten en kijken wat er gebeurt," zei McGrath tijdens haar overwinningsspeech. En zo zijn er vele voorbeelden van vrouwelijke kandidaten die er een atypische verkiezingscampagne op na houden.

Vrouwen kunnen niet winnen

Toch zijn de vrouwen die hen voorgingen niet onterecht bezig geweest met het compenseren van hun vrouwelijk imago tijdens hun campagne. Onderzoek heeft aangetoond dat succesvolle en bekwame vrouwen anders bekeken worden dan mannen. Het verschijnsel wordt het Heidi en Howard-effect genoemd.

Bij een experiment kregen studenten identiek hetzelfde CV te zien, enkel de naam werd veranderd. Ze beoordeelden beide kandidaten als even bekwaam, maar Howard werd als aardig bestempeld, terwijl Heidi als egoïstisch werd gepercipieerd. Als iemand die je niet in je team wil. Succes en sympathiek gevonden worden gaan samen voor mannen. Maar een succesvolle vrouw wordt zowel door mannen als door vrouwen minder aardig gevonden.

Minder vooroordelen door vrouwelijke leiders

In een andere studie werd aan meer dan 60.000 werknemers gevraagd wie ze het liefste zagen in een leidinggevende positie, een man of een vrouw. Ongeveer de helft had een voorkeur, en daarvan verkoos meer dan 70 procent een man als baas.  

Opvallend. Wanneer de werknemers in de praktijk een vrouw als leidinggevende kregen, verdween dat verschil en was er geen voorkeur meer. Een positief resultaat dat er op wijst dat vooroordelen ontkracht kunnen worden door ervaring. Hoe meer vrouwen in leidinggevende functies, hoe sneller deze stereotiepe opvattingen zullen verdwijnen. 

Hoe meer vrouwen in leidinggevende functies hoe sneller deze stereotiepe opvattingen zullen verdwijnen

Geen gelijke vertegenwoordiging in politiek VS

Door onder meer het huidige klimaat en de alternatieve manier waarop de vrouwen zich hebben geprofileerd, haalden ze nu een recordaantal nominaties binnen. Helaas betekent dit nog steeds geen gelijkwaardigheid voor vrouwen in de Amerikaanse politiek.

In het best mogelijke scenario zullen vrouwen na de verkiezingen in november nog steeds minder dan 25 procent van de congres- en gouverneurszetels bezetten. Vrouwen zijn op de goede weg, maar de eindhalte naar een gelijkwaardige representatie van mannen en vrouwen zal volgende week nog lang niet bereikt zijn.  

Tijdens campagne van Amy McGrath in Owingsville in Kentucky Copyright 2018 Bryan Woolston / 609-410-9437