Is voordracht van Steven Vanackere in strijd met de wet? 

De benoeming van Steven Vanackere is mogelijk in strijd met de wet voor vennootschappen. Dat zegt Ingrid De Poorter, professor ondernemingsrecht aan de UGent in "De ochtend" op Radio 1. Door de benoeming van Vanackere zouden geen vrouwen in de directie van de Nationale Bank zetelen. Nochtans is dat voor de raden van bestuur van beursgenoteerde vennootschappen verplicht, en mogelijk dus ook voor de directie van de Nationale Bank. PS-Kamerlid Laurette Onkelinx zit op dezelfde golflengte, maar CD&V-Kamerlid Griet Smaers zegt dat de Nationale Bank een apart statuut heeft.

Er heerst al enkele dagen politieke ophef over de benoeming van Steven Vanackere (CD&V) als directielid van de Nationale Bank van België. Vanackere zou daar partijgenote Marcia De Wachter vervangen, waardoor er geen enkele vrouw meer in het directiecomité zetelt. Verschillende partijen vonden dat niet kunnen. Vooral de liberalen van Open VLD en MR lieten hun ongenoegen blijken CD&V blijft voorlopig wel achter de voordracht staan. 

De wet

Maar kan die benoeming wel volgens de wet? Er zijn namelijk heel wat regels om te garanderen dat er genoeg vrouwen in het bestuur van vennootschappen zitten. "Art. 518bis van het wetboek van vennootschappen voorziet dat een derde van de leden van de raad van bestuur van een ander geslacht moet zijn dan de andere leden", zegt advocate en professor ondernemingsrecht Ingrid De Poorter. "Dat zijn de zogenaamde genderquota. Al worden ze vaak vrouwenquota genoemd, omdat in veel raden van bestuur nu eenmaal meer mannen zitten."

Is deze wet van toepassing op de Nationale Bank van België? Daarvoor dienen zich twee vragen aan. Ten eerste moet de Nationale Bank een "beursgenoteerde vennootschap zijn". En daarover bestaat geen twijfel, zegt De Poorter.

Als je kijkt welke functies de directie opneemt, kan je dat beschouwen als een raad van bestuur. 

Maar ten tweede moet het directiecomité ook gelden als raad van bestuur. “Dat is een moeilijke juridische discussie", geeft De Poorter toe. “Je hebt verschillende organen in het bestuur van de Nationale Bank. Je hebt het directiecomité en je hebt de regentenraad. Het is niet eenvoudig om te bepalen welk orgaan de raad van bestuur is. Als je kijkt welke functies de directie opneemt, kan je dat beschouwen als een raad van bestuur. Het bestuur en het beheer is bijvoorbeeld voor hen, en dat is ook de functie van de raad van bestuur.”

"Nietig"?

Als de genderquota van toepassing zijn, dan is de eerstvolgende benoeming nietig

Is dat slecht nieuws voor Vanackere? Kan zijn benoeming ongedaan worden gemaakt als het directiecomité wordt beschouwd als een raad van bestuur? “Als de genderquota van toepassing zijn, en ze worden niet gerespecteerd, zal de eerstvolgende benoeming nietig zijn", zegt De Poorter. “Dat zou betekenen dat ze de wet niet naleven.”

PS-Kamerlid Laurette Onkelinx zit op dezelfde lijn. "In 2011 hebben wij beslist dat er minstens een derde vrouwen in de raad van bestuur van beursgenoteerde bedrijven moet zitten", zegt ze aan Bel-RTL. "De Nationale Bank staat genoteerd op de beurs. Ik denk niet dat de wet een uitzondering voorziet voor de Nationale Bank." 

Haar CD&V-collega Griet Smaers is het hiermee niet eens. "De Nationale Bank van België is geen economisch overheidsbedrijf en geen beursgenoteerd privébedrijf. De bank heeft een eigen statuut dat via een specifieke wet wordt geregeld", zegt ze. Volgens haar kan de wettelijke verplichting wel ingevoerd worden door het wetsvoorstel dat ze heeft ingediend.

Bekijk hieronder het interview met professor Ingrid De Poorter in "De ochtend" op Radio 1: 

Video player inladen ...