vlnr: Matthew Whitaker, Robert Mueller, Jeff Sessions AP

Björn Soenens over Sessions: "Politieke wereld op stelten door mogelijke gevolgen voor Rusland-onderzoek"

Het ontslag van de Amerikaanse minister van Justitie Jeff Sessions en de aanstelling van Matthew Whitaker als zijn voorlopige opvolger kan grote gevolgen hebben voor het Rusland-onderzoek dat geleid wordt door de speciale aanklager Robert Mueller. "Men vreest nu, zeker aan Democratische kant, dat men Mueller gaat kortwieken", zegt Amerikacorrespondent Björn Soenens. "In elk geval is er veel heisa." 

Het vertrek van Jeff Sessions lijkt de kroniek van een aangekondigd ontslag. Sessions en Trump lagen al langer met elkaar overhoop over het Rusland-onderzoek, naar de mogelijke inmenging van Rusland tijdens de presidentsverkiezingen van 2016.  

"Er moest iets gebeuren met Jeff Sessions, want de beledigingen van de president aan het adres van zijn Justitieminister waren al meer dan een jaar bezig", legt Soenens uit.

"Iedereen dacht: wanneer gaat Trump het nu doen? Er is al eens een ontslagbrief geweest. Toen heeft de president het ontslag geweigerd op aanraden van zijn adviseurs. Nu de midterms achter de rug zijn, ziet Trump dat zijn meerderheid in de Senaat vergroot is en dat is het orgaan dat ministers moet benoemen, dus nu is de kust veilig, bij wijze van spreken. Hij heeft het vooraf niet gedaan omdat Jeff Sessions zijn aanhangers heeft in de Senaat. Hij heeft er 20 jaar deel van uitgemaakt en is er vrij graag gezien." 

Zat al langer fout tussen Trump en Sessions door Rusland-onderzoek

"Met Sessions is niets fout als je kijkt naar zijn beleid (vanuit het oogpunt van Trump)", gaat Soenens verder. "Hij was de architect van het proces van het scheiden van kinderen en ouders aan de grens, waar migranten werden tegengehouden. Hij was de man van law & order, helemaal het type van Trump. Daar kwam geen kritiek over van Trump."

Het zat echter al langer fout tussen de president en de minister op het vlak van het Rusland-onderzoek. Trump vindt dat een heksenjacht tegen zijn persoon en wil er een einde aan maken. "Al in maart vorig jaar trok Sessions zich terug uit het Rusland-onderzoek omdat hij bij zijn eigen benoeming was vergeten te zeggen, naar eigen zeggen, dat hij een ontmoeting had gehad met de Russische ambassadeur. Daarmee was hij betrokken partij en zei hij: wettelijk kan ik geen toezicht meer uitoefenen. De adjunct-minister van Justitie Rob Rosenstein werd aangesteld om dat onderzoek te leiden. Hij stelde de speciale aanklager Rubert Mueller aan en dat heeft Trump Sessions nooit vergeven."

"Men vreest dat men Mueller gaat kortwieken"

De politieke wereld in de VS staat nu vooral op stelten door de aanstelling van Matthew Withaker, de stafchef van Sessions, als zijn -tijdelijke-opvolger.  "Whitaker heeft vorig jaar in een opiniestuk op de website van CNN gezegd dat hij vindt dat Mueller zijn onderzoek moet beperken, dat het zeker niet mag gaan over het familiegeld van de Trump-organisatie, maar dat je Mueller kunt kortwieken door hem minder financiële mogelijkheden te geven om onderzoeksdaden te stellen. Die uitspraak wordt nu opgerakeld. Men vreest nu, zeker aan Democratische kant, het ergste, dat men Mueller gaat kortwieken of dat hij misschien zelfs ontslagen zal worden. Mocht de president dat willen, dan kan hij dat beslissen." 

"De vraag is: hoe ver zit Mueller? Misschien komt hij al de komende weken of voor het eind van het jaar met een rapport, maar even goed kan het nog een jaar duren", besluit Björn Soenens. "In elk geval is er veel heisa." 

Herbeluister het gesprek met Björn Soenens in "De ochtend": 

Video player inladen ...

Bekijk hier het item uit het Journaal van 13 uur

Video player inladen ...
Video player inladen ...