Video player inladen ...

Jongeren hebben verlanglijstje klaar: "Hoog tijd dat politici werk maken van duurzame oplossingen"

De jeugd hoopt op Sinterklaas naast lekkers ook meer aandacht voor klimaat en psychisch welzijn aan te treffen in hun schoen. Het zijn maar enkele van de aanbevelingen uit de Sinterklaasverklaring van de Vlaamse Jeugdraad. "Er is de neiging om zaken op de lange termijn te schuiven en jongeren vrezen daardoor dat het allemaal op hun schouders gaat terechtkomen", zegt voorzitster Alexandra Smarandescu aan VRT NWS.

Vandaag stelt de Vlaamse Jeugdraad, een adviesorgaan van jongeren aan de Vlaamse regering, hun zogenoemde Sinterklaasverklaring voor. Daarin staan 163 beleidsaanbevelingen in 6 grote thema's die naar boven zijn gekomen door in gesprek te gaan met kinderen en jongeren van 12 tot 30 jaar.

"Het gaat dan om psychisch welzijn, onderwijs en werk, investeer in het jeugdwerk, zet diversiteit op de voorgrond, duurzaamheid en klimaat en lokaal jeugdbeleid", legt voorzitster Smarandescu uit. De bedoeling is dat die aanbevelingen zoveel mogelijk meegenomen worden naar de "ministers van de toekomst" in de volgende regering na de verkiezingen in mei.

Hier maken jongeren zich zorgen over

De jeugd is bezorgd over duurzaamheid en klimaat. Volgens een bevraging van de Jeugdraad ligt 98 procent van de jongeren wakker van klimaatverandering en vindt 75 procent dat de overheid onvoldoende doet om die tegen te gaan.

De jeugd vindt het hoog tijd dat politici werk maken van duurzame oplossingen voor onze planeet

"Ik denk dat de klimaatmars afgelopen zondag daar een goed voorbeeld van was", zegt Smarandescu. "Jongeren vinden het hoog tijd dat politici werk maken van duurzame oplossingen voor onze planeet. Er mag gerust wat meer ambitie getoond worden. We hebben nog altijd de neiging om het op de lange termijn te schuiven en jongeren vrezen daardoor dat het allemaal op hun schouders gaat terechtkomen."

Ook psychisch welzijn is een belangrijk punt, want meer dan een op de drie jongeren zit volgens een bevraging van de Jeugdraad niet goed in zijn vel. België is volgens de Wereldgezondheidsorganisatie zelfs de Europese koploper voor zelfmoordcijfers bij jongeren. Er gebeuren in ons land 15 zelfdoding per 100.000 inwoners.

Jongeren worden nog te vaak opgesloten in voorzieningen en moeten te lang wachten op hulp

De Jeugdraad stipt aan dat de drempel naar de hulpverlening vaak veel te groot is. "De Vlaamse regering heeft in het verleden wel al heel wat verbeterd", benadrukt Smarandescu wel, "maar er is nog heel wat werk aan de winkel. Bijvoorbeeld bij het jeugddelinquentierecht. Jongeren worden nog te vaak opgesloten in voorzieningen en moeten te lang wachten op hulp".

Daarnaast is er de focus op onderwijs en werk op maat van elke jongere. Een op de vier blijft voor zijn vijftiende minstens een keer zitten op school. Dat is dubbel zoveel als het OESO-gemiddelde. Volgens de Vlaamse Jeugdraad hebben scholen een grote impact op het verdere leven van kinderen en jongeren. 

Het onderwijs is de groeimotor van onze samenleving

"Heel wat jongeren komen in een watervalsysteem terecht, verlaten de school zonder diploma en vinden moeilijk kwaliteitsvol werk", klinkt het. "Het onderwijs is de groeimotor van onze samenleving", zegt Smarandescu. "De kloof is momenteel bijzonder groot en daar kan zeker nog iets aan worden gedaan."

Diversiteit op de voorgrond staat ook op het verlanglijstje. Meer dan een op de drie Vlaamse kinderen heeft volgens de Vlaamse Migratie en Integratiemonitor een buitenlandse herkomst. In Gent en Antwerpen is dat zelfs meer dan een op de twee kinderen. De Vlaamse Jeugdraad roept op dat "iedereen mee moet kunnen, hoe divers je ook bent". "Alle kinderen en jongeren in onze samenleving vragen de ruimte te krijgen om hun identiteit op een positieve manier te ontwikkelen."

De Jeugdraad pleit tenslotte voor "een krachtig jeugdbeleid dat investeert in jeugdwerk". Bovendien moet dat jeugdbeleid meer lokaal verankerd zijn. In een recent onderzoek van de KU Leuven geeft zowat een derde van de lokale jeugdraadvertegenwoordigers aan dat ze onvoldoende betrokken worden bij het jeugdbeleid. 40 procent van de lokale jeugdambtenaren geeft aan dat er steeds minder aandacht is voor de participatie van kinderen en jongeren en zien dat ze veel minder om advies worden gevraagd.

Spreek niet óver jongeren, maar mét hen

En dat laatste vindt Smarandescu jammer. "Participatie is geen eenmalige activiteit waarbij jongeren een keer hun stem laten horen en beleidsmakers vervolgens alleen aan de slag gaan", zegt ze. "Het is een voortdurend proces van in dialoog gaan." Politici moeten de reflex krijgen om met kinderen en jongeren in dialoog te gaan. "Zeker wanneer ze beslissingen nemen die een impact hebben op hun leefwereld. Spreek niet óver jongeren, maar mét hen. En koppel die dialoog aan krachtig beleid en de nodige middelen."

VIDEO: bekijk hieronder het verslag uit "Het Journaal"

Video player inladen ...

Volg je ons al op Instagram?

Wie met vragen zit rond zelfdoding, kan terecht bij de Zelfmoordlijn op het gratis nummer 1813 en op de website www.zelfmoord1813.be.