Portugal betaalt noodleningen vervroegd terug aan het Internationaal Muntfonds en bespaart zo rente

De Portugese overheid heeft voor 26 miljard euro noodleningen vervroeg terugbetaald aan het IMF. In mei 2011 had het toen noodlijdende euroland in totaal voor 78 miljoen euro hulp gekregen van de Europese Unie en van het IMF. Sindsdien is er een opvallende wederopstanding bezig.

Na Griekenland en Ierland moest in mei 2011 Portugal als derde euroland noodhulp vragen tijdens de eurocrisis. Toen kreeg Lissabon in totaal voor 78 miljoen euro hulp. Het grootste deel kwam via het Europese noodfonds EFSF, maar 26 miljard euro van het Internationaal Muntfonds.

Vandaag is bekendgemaakt dat Portugal die 26 miljard euro vervroegd heeft terugbetaald aan het IMF. Daarmee is dus alle noodhulp aan die instelling terugbetaald. Normaal moest de laatste terugbetaling plaatsvinden in 2024 en Lissabon heeft dat dus een pak vroeger kunnen doen. Daardoor bespaart Portugal niet minder dan 1,16 miljard euro aan intresten.

De situatie in Portugal is opvallend verbeterd. Na moeizame besparingen en drie jaar van recessie heeft het land in 2014 opnieuw aangeknoopt met economische groei. Vorig jaar kende Portugal zelfs de hoogste economische groei sinds 2000 en zijn de schuldenlast en het begrotingstekort teruggevallen.

Een alternatief groeimodel uit Lissabon?

Over de redenen voor de plotse heropstanding van Portugal zijn er verschillende factoren. De socialistische regering van premier Antonio Costa die in oktober 2015 dankzij de gedoogsteun van twee erg linkse partijen aan de macht is gekomen, zegt dat de private consumptie is toegenomen omdat ze net de besparingen heeft teruggedrongen, vooral dan inzake de pensioenen en de lonen.

De Europese Centrale Bank (ECB) merkt dan weer op dat de Portugese uitvoer kon stijgen doordat het land veel goedkoper was geworden en de bank via het opkopen van overheidsobligaties de rente op Portugees overheidspapier heeft teruggedrongen en Portugal dus goedkoper kon lenen.

Daarnaast is de economie van het land aangezwengeld door de groei van het toerisme, door een groeiende IT-sector en door meer uitvoer voor de industrie omdat de productie in Portugal fors goedkoper is geworden. Iedereen wil dus de eer voor het herstel, maar in de realiteit zal het wel gaan om een combinatie van factoren. Hoe dan ook kan de Portugese aanpak van de crisis in de toekomst een belangrijk precedent zijn.