Video player inladen ...

Koppels met kinderwens kunnen zich vanaf volgend jaar laten screenen op genetische ziektes

In de loop van volgend jaar kunnen koppels met een kinderwens zichzelf laten screenen op 400 genetische aandoeningen. Dat schrijft De Morgen en bevestigt Bettina Blaumeiser, professor medische genetica aan het UZA, in "De ochtend". "Wij willen dat ouders meer keuze hebben als ze beginnen aan een kind."

BEGECS (Belgian Genetics Expanded Carrier Screening), zo heet de test die ontwikkeld is door de universitaire genetische centra in ons land. Het gaat over een genetische test die 400 aandoeningen opspoort die "recessief overerfbaar" zijn.

"Dat wil zeggen dat beide koppels dragers zijn van het gen, maar allebei gezond zijn", legt Bettina Blaumeiser, professor medische genetica aan het UZA, uit in "De ochtend" op Radio 1. "Alleen de combinatie van de aanleg van beiden kan tot gezondheidsproblemen leiden. Of het gaat om een ziekte waarbij een vrouw draagster is, en daar zelf niets van merkt, maar die ze wel kan doorgeven aan de helft van haar zoontjes."

Keuzevrijheid

Het doel is vooral om koppels met een kinderwens meer keuzevrijheid aan te bieden. "Wij willen dat ouders meer keuze hebben als ze beginnen aan een kind. Op dit moment kan er maar op een paar ziekten getest worden. Maar we willen dat aanbod opentrekken voor jonge koppels die aan kinderen willen beginnen en die bewuste keuzes willen maken."

Een ziekte die pas op latere leeftijd doorbreekt, die goed behandelbaar is of die heel weinig voorkomt, moet je niet opsporen

Bettina Blaumeiser, professor medische genetica aan het UZA

De test screent op 400 ziektes, maar dat is maar een deel van het totale aantal gekende genetische aandoeningen. "Er zijn er meer dan 1.300. Maar die zijn niet allemaal relevant", weet Blaumeiser. "Een ziekte die pas op latere leeftijd doorbreekt, die goed behandelbaar is of die heel weinig voorkomt, moet je niet opsporen." De testen die vandaag al in privécentra worden aangeboden, screenen volgens haar vaak op minder relevante aandoeningen.

Pyschologische ondersteuning

Blaumeiser benadrukt dat ouders bij zo'n test wel goed omkaderd moeten worden. "Je moet begeleiding krijgen van een geneticus, een psycholoog en maatschappelijke werkers. Want zelfs al test een koppel positief, is dat niet het einde van de wereld: er bestaan manieren om dat op te vangen."

Zelfs al test een koppel positief, is dat niet het einde van de wereld: er bestaan manieren om dat op te vangen

Bettina Blaumeiser, professor medische genetica aan het UZA

Zijn er dan geen ethische bezwaren? Zullen ouders zich op de duur niet moreel verplicht voelen om zo'n test te doen? "Je móét zo'n test natuurlijk niet doen. Maar je moet de vrije keuze krijgen. Als je die keuze niet krijgt, is er helemaal niks." 

Hoeveel de test gaat kosten, is voorlopig nog niet duidelijk. "We moeten eerst weten wat we er zelf in moeten steken." In de loop van volgend jaar wordt de test gelanceerd en zullen alle details worden bekendgemaakt.

Herbeluister het gesprek met dokter Blaumeiser in "De ochtend" hieronder: