De gevallen medewerkers van Trump: Wie stapte zelf op en wie werd "ontslagen als een hond"?

Met minister van Defensie Jim Mattis vertrekt één van de meest invloedrijke figuren binnen het kabinet van Amerikaans president Donald Trump. Sinds Trump een kleine twee jaar geleden president werd, zijn al een hoop belangrijke mensen uit zijn entourage vertrokken. Sommigen namen zelf ontslag en anderen werden volgens Trumps eigen woorden "gedumpt als een hond". We zetten de voornaamste even op een rij.

De Amerikaanse minister van Defensie en voormalige generaal Jim "Mad Dog" Mattis is volgens VRT-Amerikacorrespondent Björn Soenens mogelijk de laatste "volwassene" die nog overbleef in Trumps kabinet. Mattis diende zijn ontslag in uit onvrede met de beslissing van de president om de Amerikaanse troepen uit Syrië terug te trekken. Na twee jaar lang Trumps isolationistische militaire visie te proberen bijschaven, geeft Mattis het nu op. "U heb het recht om een minister van Defensie te hebben wiens visie meer op die van u lijkt", schreef Mattis in zijn ontslagbrief aan de president.

John Kelly, ook een voormalig generaal, begon als minister van Binnenlandse Veiligheid in Trumps kabinet. Al snel werd hij gepromoveerd tot stafchef van het Witte Huis, om er orde op zaken te stellen na het turbulente begin van Trumps bewind. Kelly leidde het Witte Huis met veel autoriteit, en ontsloeg een hele resem werknemers die hij beschouwde als rotte appels. Maar ook Kelly kreeg het volgens getuigenissen alsmaar moeilijker om de temperamentvolle president in toom te houden. Nadat meermaals artikels waren verschenen die negatieve uitlatingen van de stafchef over de president lekten, leek het vertrouwen tussen Trump en Kelly definitief zoek. Na een kleine twee jaar te hebben samengewerkt, scheiden nu hun wegen.

Tijdens de verkiezingscampagne was Nikki Haley nog een fervent tegenstander van Donald Trump. Ze steunde openlijk zijn Republikeinse tegenstander Marco Rubio in de voorverkiezingen. Toch stelde Trump haar aan als de Amerikaanse VN-ambassadeur. Haley kondigde na een kleine twee jaar haar ontslag aan, naar eigen zeggen omdat het tijd was voor iets anders. Een echte breuk tussen haar en de president lijkt er nooit echt geweest te zijn. Haley liet bij de aankondiging van haar ontslag weten dat ze Trump volledig zal steunen bij de presidentsverkiezingen van 2020. 

Ryan Zinke vervulde als minister van Binnenlandse Zaken een belangrijke taak binnen de regering. Hoewel zijn naam bij buitenlanders niet meteen een belletje doet rinkelen, is hij in eigen land geen onbesproken figuur. Er lopen een aantal ethische onderzoeken naar de voormalige minister, onder meer naar zijn reisuitgaven, en naar ongehoorde politieke activiteiten en mogelijke belangenvermenging. Mogelijk vormden die ook de oorzaak van zijn ontslag. 

Tussen voormalig minister van Justitie Jeff Sessions en president Trump boterde het al een lange tijd niet meer. Kort na Sessions' aanstelling als minister bleek namelijk dat hij had gelogen tegen het congres over zijn contacten met Russische diplomaten tijdens de verkiezingscampagne. Hij beloofde na die onthullingen om zijn macht als minister niet aan te wenden om Trump te beschermen tegen het onderzoek naar Russische inmenging bij de presidentsverkiezingen. De president kon daar niet mee lachen, en haalde meermaals uit naar Sessions. "Ik heb geen minister van Justitie", liet de president onder meer optekenen. Uiteindelijk werd de positie van Sessions onhoudbaar en nam hij ontslag op vraag van Trump.

Scott Pruitt was al van bij het prille begin één van de meest controversiële benoemingen van Trump. Als jurist verdedigde hij in het verleden vaak vervuilende bedrijven, en nu stelde de president hem aan als hoofd van de belangrijkste Amerikaanse organisatie ter bescherming van het milieu. "De vos bewaakt nu het kippenhok", claimden tegenstanders. Uiteindelijk werd Pruitt gedwongen ontslag te nemen nadat meerdere ethische onderzoeken naar hem werden gestart, onder meer omdat hij deontologisch onzuivere gunsten zou hebben geleverd aan familieleden.

Net als Kelly en Mattis, heeft ook Herbert Raymond McMaster een verleden als generaal. McMaster werd aangesteld als Nationaal Veiligheidsadviseur nadat zijn voorganger, Michael Flynn, al na drie weken moest opstappen. Net als de andere generaals in Trumps entourage had McMaster problemen met de grilligheid en directheid van de president. Hij was ook niet akkoord met Trumps beslissing om een ontmoeting te organiseren met de Noord-Koreaanse dictator Kim Jong-un. McMaster werd opgevolgd door de controversiële John Bolton, die VN-ambassadeur was onder voormalig president George W. Bush.

Een dikke week vóór McMaster werd ook minister van Buitenlandse Zaken Rex Tillerson ontslagen. Trump was niet tevreden met Tillersons ietwat terughoudende aanpak en ontsloeg hem dan maar via Twitter. Dat Trump en Tillerson niet de beste vrienden zijn, bleek nog maar eens een dik half jaar na het vertrek van de minister. Trump noemde Tillerson toen in een tweet "dumb as a rock" en "lazy as hell". Met de nieuwe minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo, lijkt Trump het beter te kunnen vinden.

Hope Hicks en Donald Trump kennen elkaar al jaren. In 2012 werkte ze als 24-jarige al voor Trumps dochter Ivanka en in 2014 kreeg ze een belangrijke functie binnen de Trump Foundation. Na ook in zijn campagne een belangrijke rol te hebben vervuld, werd Hicks uiteindelijk beloond met een topfunctie in het Witte Huis. Door haar nauwe banden met Trump werd ze lange tijd beschouwd als een "untouchable" figuur. Maar Hicks ging in de fout. Tijdens een verhoor in een congrescommissie gaf ze namelijk toe dat ze als communicatiedirecteur af en toe "leugens om bestwil" moest vertellen. Enkele dagen later nam ze ontslag.

De minister voor Veteranenzaken David Shulkin kwam in september 2017 in moeilijkheden nadat de Washington Post schreef dat hij en zijn vrouw met belastingsgeld een plezierreisje hadden gemaakt doorheen Europa. Shulkin ontkende in eerste instantie de aantijgingen. Een commissie besliste later echter dat Shulkin misleidende statements had gemaakt over de trip. Shulkin werd vervolgens ontslagen.

Ook minister van Volksgezondheid Tom Price mocht vertrekken nadat bleek dat hij te kwistig omging met belastingsgeld. Price maakte bijvoorbeeld iets te gretig gebruik van privé vliegtuigen, zelfs voor erg korte afstanden.

Voor Steve Bannon werd na zijn diensten tijdens de campagne een geheel nieuwe functie opgericht. Hij werd de hoofdstrateeg van het Witte Huis en kreeg zo toegang tot de meest belangrijke meetings. Door Bannons dominante gedrag maakte hij al snel vijanden binnen het Witte Huis, maar hij genoot maandenlang het vertrouwen van de president. Maar de toenemende aandacht van de pers voor de hoofdstrateeg werd voor Trump een doorn in het oog. Trump wilde volgens insiders niet gelabeld worden als de handpop van Steve Bannon. Hij liet Bannon dan ook vertrekken en tweette later: "Sloppy Steve werd gedumpt als een hond."

Als voormalig voorzitter van de Republikeinse partij werd Priebus door partijgenoten gezien als de ideale persoon om Trump na zijn overwinning in bedwang te houden. Hij geraakte benoemd als stafchef van het Witte Huis, de functie die het dichtst bij de president staat. Trump bleek echter niet zomaar een president. Volgens insiders speelde de president met een sluwe verdeel en heers strategie Priebus uit tegen een resem andere stafleden. Een managementstijl die doet denken aan Trumps tijd bij het tv-programma The Apprentice. Priebus nam uiteindelijk ontslag na een interne strijd met Anthony Scaramucci.

De passage van Anthony Scaramucci in het Witte Huis was kort maar opvallend. Hij hield het amper tien dagen uit als Trumps communicatiedirecteur. In zijn korte periode ging hij openlijk in conflict met stafchef Reince Priebus. Allebei wilden ze het oor van de president voor zich winnen. Uiteindelijk werd die strijd hen beide fataal. John Kelly werd aangesteld als stafchef en bracht orde op zaken.

Sean Spicer kreeg als kersverse woordvoerder van het Witte Huis al meteen een loodzware opdracht. Hij moest op een geloofwaardige wijze aan de media proberen verkopen dat er meer mensen waren opgedaagd voor de inauguratie van Trump dan bij alle andere presidenten voor hem. Het werd een pijnlijk vertoon dat Spicer achtervolgde tot in de studio van het satirische programma Saturday Night Live, waar hij werd gespeeld door actrice Melissa McCarthy. Volgens bronnen vond Trump het best grappig dat Spicer gespeeld werd door een vrouw. Spicer hield het al na zeven maanden voor bekeken.

FBI-directeur James Comey kwam al voor Trumps verkiezingsoverwinning in opspraak. Hij kondigde namelijk in het midden van de verkiezingsstorm aan dat een onderzoek was geopend naar een mogelijk e-mailschandaal waarin toenmalig presidentskandidaat Hillary Clinton zou zijn betrokken. Het nieuws sloeg in als een bom en Comey had een politiek feit gecreëerd in volle campagne. Toch bleek Comey geen fervent Trumpsupporter. Toen Trump aanvoelde dat Comey hem niet wou helpen met het onderzoek dat was geopend naar zijn voormalige veiligheidsadviseur Michael Flynn, werd de FBI-directeur met onmiddelijke ingang ontslagen. Sindsdien zijn Comey en Trump gezworen vijanden.

Michael Flynn was de eerste in een lange rij. De voormalige generaal was nog maar drie weken benoemd als Nationaal Veiligheidsadviseur, toen hij plots in opspraak kwam omdat hij zou hebben gelogen tegen de FBI en vice-president Mike Pence over zijn contacten met de Russische ambassadeur. Twee jaar later is Flynn nog steeds regelmatig in de pers, omdat het proces tegen hem nog altijd gaande is.

Meest gelezen