Nicolas Maeterlinck

"Slechtste maand voor de beurzen sinds Grote Depressie in jaren 30": wat is er aan de hand?

Over de hele wereld doen de beurzen het al een tijdje minder. Sommige beurzen zijn al 20 procent gezakt ten opzichte van hun recente top. Vanmorgen verwerkten de beleggers in Azië de zware verliezen die gisteren ook op de Amerikaanse beurzen te zien waren. De Amerikaanse "shutdown", internationale economische zorgen en een  nieuwe aanval van de Amerikaanse president Donald Trump op zijn eigen centrale bank (Fed), drukken het beurssentiment. Maar er is meer aan de hand, zegt hoofdeconoom Erik Joly van ABN AMRO.

“We zien dat op dit ogenblik dat de Amerikaanse economie -en bij uitbreiding de wereldeconomie- een versnelling lager aan het schakelen zijn", zegt Erik Joly van ABN AMRO. “De vrees voor een handelsoorlog tussen de VS en China maakt de beurzen nerveus."

Rente

"Daar komt bij dat de Amerikaanse centrale bank, de Federal Reserve (Fed), vorige week de rente verhoogde en meteen aankondigde om de rente ook in 2019 nog twee keer te verhogen. Dat wordt blijkbaar niet gesmaakt door beleggers", zegt Joly. "Beleggers vrezen dat de economie een eerder harde landing tegemoet gaat als de rente te strak opgetrokken wordt. "

Trump: "De Fed is het enige probleem"

"Het enige probleem van onze economie is de Fed", tweette president Trump.  Die tweet kwam er nadat een paar dagen geleden het gerucht de ronde deed dat de president Jerome Powell, de voorzitter van de FED, wou afzetten.  "Dit kalmeert de beurzen absoluut niet", zegt Joly. 

"De Fed is als een machtige golfspeler die niet kan winnen omdat hij geen gevoel heeft om te scoren", lezen we in de tweet van Trump. "Ze (de mensen van de Fed, nvdr.) hebben geen gevoel voor de markt. Ze snappen de noodzakelijke handelsoorlogen of een sterke dollar niet." Trump verwijt de Democraten dat zij de schuld zijn van de zogenoemde "shutdown".

Shutdown en de Mexicaanse muur

Die "shutdown" houdt in dat een aantal Amerikaanse overheidsdiensten tijdelijk stilliggen en dat tienduizenden ambtenaren zonder loon thuis zitten omdat het budget van de overheid voor dit jaar opgebruikt is en er in het Congres geen akkoord is om extra geld vrij te maken. 

Volgens de Democraten is de kern van het probleem de onenigheid over de financiering van de grensmuur met Mexico. Dat was een verkiezingsbelofte van Donald Trump in 2016 maar de Democraten willen van een dergelijke muur niet weten.

Lichte vorm van paniek

“Op dit ogenblik zie je dat er wereldwijd een lichte vorm van paniek zich aan het voltrekken is", meent Erik Joly. "We hebben dat gisteren gezien in New York waar zowel de Dow Jones -de indicator van de belangrijkste Amerikaanse aandelen (-2,91%) - als de Nasdaq - de graadmeter van technologie-aandelen (-2,21%) - naar beneden ging. Vanochtend breidden de meeste Aziatische beurzen dat verlies verder uit. December is een zeer slechte maand geweest voor de Amerikaanse beurzen. Meteen de slechtste maand sinds de Grote Depressie (de grote economische crisis van de jaren 30, nvdr.).”

De beurs van Japan incasseerde vanmorgen extra klappen omdat de beurs in Tokio maandag dicht was vanwege de verjaardag van de Japanse keizer. En dus kreeg de beurs van Tokio vandaag de evolutie van twee dagen te verwerken. De Nikkei-index, de korf van de belangrijkste Japanse aandelen, eindigde 5 procent lager. "Daarmee is de Japanse beurs officieel in een berenmarkt beland", zegt Joly. "Dat betekent dat de beurs 20 procent onder zijn recente hoogste punt noteert. Een berenmarkt is een periode van aanhoudend dalende koersen."

Misschien na nieuwjaar beter

“Ik denk dat je op korte termijn het fenomeen van de “window dressing” niet mag onderschatten", zegt Joly. "Dat betekent dat grote fondshuizen verlieslatende posities nog snel van de hand doen omdat ze ervan uitgaan dat 2018 voor beleggers een verloren jaar is. Je ziet dan ook –als we mogen afgaan op het verleden- dat er in het begin van het nieuwe jaar nieuwe posities worden ingenomen. Het zou me dus niks verbazen mochten de eerste dagen van 2019 zich iets hoopvoller aandienen.”

De Japanse markt en de beurs in Shanghai, die vandaag ook flink in het rood sloot, zijn tijdens de kerstdagen gewoon open. In Hongkong en Australië zijn de beurzen dinsdag en woensdag gesloten. Op Wall Street wordt op Tweede Kerstdag gehandeld.