AFP or licensors

Wie is Martin Fayulu, de gedoodverfde winnaar van de presidentsverkiezingen in Congo?

Hij was al favoriet van de peilingen, en nu wordt hij ook meer en meer de winnaar van de verkiezingen in Congo genoemd: oppositiekandidaat Martin Fayulu. 

Martin Fayulu is de kandidaat van de verzamelde oppositiebeweging "Lamuka", wat zoveel betekent als "ontwaak".  Of hij op 18 januari ook echt zal uitgeroepen worden tot verkozen president van de democratische republiek Congo is nog zeer de vraag. Waarnemers betwijfelen of het spel eerlijk wordt gespeeld en of de huidige president Kabila zich zal willen neerleggen bij een nederlaag.

De internationale druk neemt nochtans toe. De VN-veiligheidsraad (sinds dit jaar ook met ons land erbij) kwam vrijdag achter gesloten deuren bijeen.  Een besluit kwam er niet.  "Er is in deze kwestie veel geduld nodig" liet de ambassadeur van Zuid-Afrika weten. Dinsdag volgt een openbare zitting. De Afrikaanse Unie, Europa en de Verenigde Staten vragen alvast om de wil van het Congolese volk te respecteren.  

De Kerk kent de winnaar

Donderdag liet de Congolese bisschoppenconferentie (Cenco) weten dat ze de winnaar van de verkiezingen al kent. Dat was niet zomaar van "horen zeggen" : de kerk had maar liefst 40.000 waarnemers het veld ingestuurd, tot in de uithoeken van het land. Wie die winnaar dan wel was wilde de kerk er (nog) niet bij vertellen. 

"Maar we zullen erop toezien dat de échte winnaar wordt bekendgemaakt" zo zei secretaris-generaal Nshole van de bisschoppenconferentie.  Een hooggeplaatste Westerse bron heeft intussen aan de New York Times verklapt dat het om Martin Fayulu gaat.  En ook een adviseur van huidig president Kabila zelf zei "dat de Kerk Fayulu als winnaar wil uitroepen". 

De Kerk wil een opstand van het volk uitlokken 

De partij van Kabila
AFP or licensors

Dreigtelefoontjes voorspellen weinig goeds

Het regime reageerde snel - want Kabila zelf mocht dan geen kandidaat meer zijn, hij had met Emmanuel Shadary wel een mannetje klaar. Maar die heeft het dus niet gehaald, als we de Kerk mogen geloven tenminste. Vertegenwoordigers van Kabila beschuldigden de Kerk van partijdigheid en zeggen dat alleen de kiescommissie de uitslag mag bekendmaken.  "De kerk lokt een volksopstand uit en zal daarvoor verantwoordelijk zijn" zegt de partij van Kabila. 

Pieter-Jan Hamels van 11.11.11, net terug uit Congo, is ongerust. "Er lopen anonieme dreigtelefoontjes binnen bij de leden van de bisschoppenconferentie.  Dat zijn geen goede voortekenen",zegt Hamels.  Het toont aan dat de democratische machtsoverdracht niet zonder slag of stoot zal verlopen.  Dat de uitslag zondag bekendgemaakt wordt, gelooft haast niemand meer.

Relatief onbekend, straks president?

Maar wie is nu die mogelijke toekomstige president Fayulu? Hij bleef tot voor kort zelfs in eigen land relatief onbekend. Fayulu is nochtans al 62. Hij bouwde zijn carrière dan ook uit in het bedrijfsleven. Hij studeerde economie in Parijs en haalde later een master in de Verenigde Staten. 

Fayulu kwam in dienst van de olie-industrie, bij het Amerikaanse Mobil, later ExxonMobil.  Hij woonde en werkte in de Verenigde Staten, in Parijs en diverse Afrikaanse landen.  In 2009 werd hij ook politiek actief, en richtte zijn eigen partij op.  Sinds 2011 is hij volksvertegenwoordiger.   

Fayulu kreeg ook met zijn coalitie de steun van gewezen vice-presidentJean-Pierre Bemba en de gewezen gouverneur van Katanga, Moïse Katumbi.  Twee zwaargewichten die het land niet binnen mogen en dus niet konden meedoen aan de verkiezingen.  Maar ongetwijfeld ook twee mannen die hun rol zullen spelen bij een eventuele overwinning van hun kandidaat.  

Fayulu kreeg de bijnaam "soldaat van het volk".  Daar is hij trots op. "Ik zoek niet mijn eigenbelang" zei hij aan de krant Le Soir "maar ik strijd voor het volk en tegen corruptie." Hij koestert geen revanchegevoelens tegen Joseph Kabila.  "Die wordt senator voor het leven en krijgt alle voorrechten van een ex-president, zoals voorzien in de grondwet."

Dat Martin Fayulu de verkiezingen in Kinshasa en in enkele grote steden gewonnen heeft, daarover bestaat weinig twijfel. Over het platteland, waar drie op de vier kiezers zitten is er minder duidelijkheid. Fayulu zelf toont zich alvast zegezeker "een vloedgolf kan niet gestopt worden". 

AFP or licensors