Sven Pichal verloor zijn vader toen hij 12 jaar was: "Ik moest leren om opnieuw kind te zijn"

Radio- en tv-maker Sven Pichal heeft in "De rotonde" op Radio 2 teruggeblikt op zijn jeugd, die getekend werd door het verlies van zijn vader. "Mijn vader is ziek geworden toen ik elf was en ik was twaalf toen hij gestorven is. Ik heb echt het gevoel dat ik toen een jaar geen kind ben geweest", zegt hij. 

Sven Pichal is opgegroeid in een kroostrijk gezin. Hij is de vierde in een gezin van zes kinderen, allemaal broers. Later kwamen daar nog twee stiefzussen bij. "Dat was van in het begin een gezin met ongelofelijk veel verschillende mensen", zegt hij. Er ging altijd veel zorg naar zijn twee jaar oudere broer Ben, die autisme heeft en doof is, maar zijn ouders zetten zich ook nog in voor veel andere mensen.

"Mijn ouders waren heel geëngageerde mensen. Ze verzamelden bijvoorbeeld kleren in heel Hoboken, om dan mooi ingepakt in bananendozen naar Polen te sturen. Ze waren ook geëngageerd in de oudervereniging van onze scouts en in de katholieke vereniging voor mensen met een handicap in Hoboken. Zij deden voortdurend dingen. Ik vond het zalig om op te groeien in zo'n gezin. Er waren altijd gesprekken, er waren ook wel zorgen, maar daar kon heel openlijk over gepraat worden." 

Afscheid nemen

Toen Sven Pichal elf was, werd zijn vader ziek. "Ik weet nog ongelofelijk veel van die periode", zegt hij. "Dat was heel erg schrikken voor de mama en de papa uiteraard. Maar ook wel voor de oudste broers in het gezin. Mijn jongste broer was toen anderhalf jaar. Mijn moeder moest voortdurend naar het ziekenhuis."

"Ik heb echt het gevoel dat ik een jaar geen kind ben geweest. Wij zorgden heel veel voor mijn broer Ben, we maakten het eten, we probeerden zoveel mogelijk schoon te maken met een dweil. Dat was niet zo abnormaal bij ons thuis. Ik vraag mij nu wel af of dit toen zo'n hulp moet geweest zijn, maar ik weet wel dat mijn mama dat heel erg apprecieerde toen. Achteraf heb ik moeten leren om mij opnieuw gewoon te amuseren en te lachen en ervoor te gaan. Om opnieuw kind te zijn." 

Hij is wel een beetje een afwezige vader geweest. Dat laatste jaar hebben we hem echt leren kennen. 

Sven Pichal heeft ook veel mooie herinneringen aan dat jaar. Zijn vader was normaal gezien weinig thuis. "Hij was de dj van Hoboken. Hij draaide op elk trouwfeest en elke scoutsfuif. Hij was vaak weg. Ik zag hem wel op school waar hij lesgaf. Verder was hij wel een beetje een afwezige vader geweest. Dat laatste jaar hebben we hem echt leren kennen. Hij was toen heel open en sociaal."

"Het moment van afscheid nemen was als kind heel erg raar. Hij had aan mijn mama gevraagd of ik en mijn twee oudste broers alleen bij hem op de kamer wilden komen om afscheid te nemen. Dat is heel erg raar, want als kind maak je dan zo een moment mee met iemand die je tot dan toe niet echt zag als iemand emotioneel of heel open. Het was een kort gesprekje van vijf minuten, waar ik vooral één ding van onthouden heb: blijf goed voor iedereen zorgen en help de mama heel erg. Die boodschap neem je wel mee. We moeten er zijn voor elkaar."

Ik weet dat ik toen op de speelplaats stond en zei: iedereen zegt dat mijn papa heel erg jong gestorven is, maar ja, hij was toch al 42. 

Toen zijn vader stierf had dat een enorme impact op het gezin. "Ik heb toen geleerd, iedereen rouwt op een andere manier. Ik weet dat ik toen heel veel voor mijn mama heb gezorgd. Zij ook voor ons. De broers voor elkaar. Dat was wat zoeken. Iedereen had zijn uitlaatklep. Ik had de scouts waar ik mij heel erg goed voelde. Pas op mijn 13e is al dat verdriet er in een keer uitgekomen, tijdens een meditatieoefening op een scoutskamp. Ik heb toen de hele avond gehuild, gehuild, gehuild. Het was ook wel een opluchting dat dat eindelijk gebeurde."

Sven Pichal wordt dit jaar 40. "Mijn vader is overleden toen hij 42 jaar was. Ik weet dat ik toen op de speelplaats stond en zei: iedereen zegt dat mijn papa heel erg jong gestorven is, maar ja, hij was toch al 42. Pas nu, de laatste jaren, besef je: dat is heel erg jong." 

Beluister hier het volledige gesprek met Sven Pichal in "De rotonde" op Radio 2: