Video player inladen...

Worden robots ooit onze echte vrienden? 1 op de 3 Belgen gelooft van wel

De Belg staat over het algemeen vrij positief tegenover robots en artificiële intelligentie, zeker als ze ons kunnen helpen op de werkvloer en in het huishouden. Maar wat vinden we van meer menselijke robots waar we in de toekomst mogelijk nauw mee gaan samenleven? Robots die empathie en emoties kunnen tonen en waar we misschien zelfs vrienden mee kunnen worden? Met die vragen trokken de Vrije Universiteit Brussel (VUB) en Knack naar meer dan 1.000 Belgen. 

Robots en artificiële intelligentie, we komen er tegenwoordig steeds meer mee in aanraking. Denk maar aan de typische robots in fabrieken en operatiezalen, de robotstofzuiger bij u thuis, de zelfrijdende auto of onze smartphone die al vol artificiële intelligentie zit. De ontwikkelingen zitten al enkele jaren in een stroomversnelling en brengen heel wat voordelen met zich mee. Maar er zijn ook valkuilen.

De opmars van robotica en artificiële intelligentie boezemt bij heel wat mensen ook angst in. Daarom startte de VUB vorig jaar met het project “Homo Roboticus”. Meer dan 50 professoren en onderzoekers gingen na wat de voor- en nadelen zijn als technologie een almaar grotere rol speelt in de samenleving. Om te weten hoe de bevolking daarover denkt, organiseerden ze samen met het weekblad Knack een online bevraging bij meer dan 1.000 Belgen.

Wat als robots emoties hebben?

Uit de bevraging blijkt dat de grote meerderheid van de Belgen positief staat tegenover de meer traditionele robots, zoals de industriële robots of bijvoorbeeld de robotgrasmaaiers. Dat zijn robots die slechts één of een beperkt aantal taken uitvoeren en die verder weinig intelligent zijn. Dat is ook het soort robots waarmee we nu al het best vertrouwd zijn.

Er bestaan nu al robots die jou de juiste vragen op het juiste moment stellen en emoties tonen, dat je echt een gevoel van medeleven krijgt

Professor Malaika Brengman (VUB)

Maar er zijn ook sociale robots. Robots die ons gezelschap kunnen houden en kunnen helpen bij veel meer verschillende taken. Waarmee je gesprekken kan voeren en die zowel qua uiterlijk als innerlijk meestal ook lijken op mensen.

Voor die robots staan we nog veel minder open. Zo zegt slechts 16 procent van de ondervraagden dat ze zich op hun gemak zouden voelen bij robots die emoties hebben.

Een derde van de Belgen gelooft dat er op termijn echte vriendschappen zullen ontstaan tussen robots en mensen, maar de meerderheid ziet dat niet mogelijk.

"We zien robots nu vooral nog als een machine", zegt professor Malaika Brengman (VUB), die samen met professor An Jacobs (VUB) het onderzoek leidde. "De Belg staat eerder afkerig tegenover een emotionele band met robots. Dat komt vooral uit onwetendheid. De meeste mensen zijn nog nooit met zo’n sociale robot in contact gekomen. Maar er bestaan nu al robots die op een zodanige manier kunnen interageren met mensen, die de juiste vragen op het juiste moment stellen en die emotie tonen op het juiste moment, dat je echt een gevoel van medeleven krijgt."

(Lees verder onder de foto)

Het UZ Gent heeft 2 jaar lang zorgrobot Zora getest tijdens revalidatiesessies voor kinderen Nicolas Maeterlinck

Zo zijn er nu al woonzorgcentra in België die gebruikmaken van Zora, een zorgrobot die assistentie op maat kan geven en kan worden ingezet om de animatie voor de bewoners mee te begeleiden. Zora kan bijvoorbeeld bewegingsoefeningen demonstreren, maar even goed kan ze ook liedjes afspelen waarmee de bejaarden moeten meezingen. Het blijkt dat ouderen zeer snel gehecht raken aan de robot en hem op dezelfde manier aanspreken als bij echte mensen.

Is seks met een robot overspel?

De robotica en artificiële intelligentie evolueren de laatste jaren in een razend tempo. De mogelijkheden worden stilaan eindeloos, maar er duiken ook steeds meer ethische vragen op. Ook daar wilden de onderzoekers een antwoord op krijgen van de bevolking.

De Belg is het erover eens dat de fabrikant van de robot aansprakelijk is als die een fout maakt of een misdrijf pleegt, en dus niet de robot zelf. We vinden wel dat een robot moet kunnen verklaren waarom hij een beslissing heeft genomen. De meeste Belgen zouden het haten mochten robots of artificiële intelligentie een oordeel vellen over iets. Iets dat in de Verenigde Staten trouwens al gebeurt. Daar wordt artificiële intelligentie al gebruikt om de strafmaat te bepalen van sommige rechtszaken.

Op de vraag of seks met een robot aanzien wordt als overspel, liggen de meningen uiteen. Vier op de 10 Belgen vinden van niet, drie op de 10 zien het wel als bedrog en de overige drie antwoordden met: "ik weet het niet."