Kunnen Google en IBM met een supercomputer het klimaat redden?

De krachtigste supercomputer ter wereld, de Summit van IBM, heeft de strafste berekening in Artificiële Intelligentie (AI) gedaan. Om deze berekening mogelijk te maken hebben IBM, Google en producent van videokaarten Nvidia de handen in elkaar geslagen. Met de supercomputer willen de onderzoekers de evolutie van het klimaat beter in kaart brengen.

De supercomputer Summit, gevestigd in het Oak Ridge National Lab, is geen gewone pc. De mastodont bestaat uit 4.608 servers. Elke server heeft 6 krachtige grafische kaarten of GPU's. Alles bij elkaar heeft de supercomputer 27.648 GPU's. Het toestel is 200.000 keer krachtiger dan de klassieke pc.

Grafische kaart is veel krachtiger

Vanwaar haalt de supercomputer al deze rekenkracht? Volgens professor Steven Latré heeft het veel te maken met de grafische kaart of GPU. Latré is verbonden aan de Universiteit Antwerpen en is het hoofd van het ID-lab van onderzoekscentrum Imec. "GPU's werden zo'n acht jaar geleden vooral in de gamingsector gebruikt, maar we zien dat ze de laatste jaren ook worden ingezet voor  AI-berekeningen. In tegenstelling tot de klassieke processor of CPU kan je met een GPU matrices berekenen." Dit betekent dat je met de GPU rijen en kolommen tegelijk kan berekenen. Terwijl een CPU enkel een cijfer per keer berekent.

Met de Summit supercomputer kunnen we 27.000.000 zelfrijdende auto's laten rijden.

Latré voegt eraan toe dat GPU's ideaal zijn om zeer ingewikkelde AI-berekeningen te doen, zoals de verandering van het klimaat. En dat heeft de Summit ook gedaan. De supercomputer werd 'getraind' om klimaatsverandering te detecteren. De dataset bestond uit 100 jaar aan drie uursvoorspellingen van de atmosfeer van de aarde.

De man die het onderzoek namens Google leidde, kon zijn enthousiasme niet onder stoelen of banken steken. "Pas nadat we het gedaan hadden, beseften we dat we het op deze schaal konden doen", zei Rajat Monga van Google.

27 miljoen zelfrijdende auto's laten rijden

Latré weet waarover hij spreekt als hij het heeft over supercomputers. Zijn laboratorium heeft zopas een supercomputer in gebruik genomen. "Ons toestel is niet zo imposant als de Summit. Die is iets kleiner dan een kleine koelkast en heeft maar 16 GPU's, terwijl de Summit er 27.000 heeft. Als test hebben we berekend hoeveel zelfrijdende auto's we met onze supercomputer kunnen laten rijden. We kwamen op 16.000 zelfrijdende auto's. Met de Summit zijn dat er 27 miljoen. Het is bijna niet te vatten."

De DGX-2 supercomputer van Universiteit Antwerpen

Kan de Summit ons helpen om de klimaatverandering beter te begrijpen? Latré vindt van wel. "Klimatologen beschikken over enorm veel gegevens die overal in de wereld verzameld worden. Deze krachtige computer kan ons helpen om de evolutie van het klimaat in de toekomst beter te voorspellen."

"Stel, je hebt een YouTube-video die 100 jaar duurt", zegt Prabhat (de man heeft maar één naam). Prabhat heeft, voor het 'Lawrence Berkeley National Lab' het onderzoek rond klimaatverandering geleid. "Het is dan onbegonnen werk om uit die video manueel alle honden en katten te halen. De software die we al hebben ontwikkeld om dat te doen is niet perfect. Summit heeft ons geleerd dat we dat efficiënter kunnen doen. Zo kunnen we in de toekomst orkanen en overstromingen beter voorspellen."