Copyright 2018 The Associated Press. All rights reserved.

Ex-premier van Maleisië Najib Razak voor de rechter in "grootste fraudeschandaal ooit" 

In Maleisië moet ex-premier Najib Razak zich vandaag voor de rechter verantwoorden voor zijn aandeel in wat het grootste fraudeschandaal ooit wordt genoemd. Razak en zijn kompanen zouden miljarden overheidsgeld hebben ontvreemd en witgewassen, onder meer via de productie van de film "The Wolf of Wall Street" met Leonardo DiCaprio.

De werkelijkheid overtreft vaak de fictie, al zou er over de megafraude rond het staatsinvesteringsfonds 1MDB ook een film gemaakt kunnen worden tegen de achtergrond van een exotisch land in Zuidoost-Azië, luxejachten met Hollywoodsterren en schimmige grootbankiers in Wall Street.   

Ex-premier Najib Razak verschijnt vandaag samen met enkele medestanders voor de rechtbank in een eerste zitting, maar hij ontkent elke betrokkenheid en spreekt over "een politieke afrekening". Dat mag dan zo zijn, maar feit is wel dat er in tal van landen gerechtelijke onderzoeken lopen naar wat Loretta Lynch, VS-minister van Justitie onder Barack Obama, "de grootste zwendel ooit" genoemd heeft.

Razak mag uitleggen waar die bijna 700 miljoen dollar op zijn persoonlijke rekeningen vandaan komt. Volgens hem is dat een "gift" van de Saudische koninklijke familie, maar weinigen geloven dat en als dat zo zou zijn, wat heeft hij dan in ruil voor de Saudi's moeten doen? Ook de herkomst van een massa aan cash geld, juwelen en luxegoederen die bij huiszoekingen bij hem en zijn vrouw zijn in beslag genomen, blijft onduidelijk. (Lees verder onder de foto).

Leonardo DiCaprio ("The Wolf of Wall Street") met regisseur Martin Scorsese.

"The Wolf of Kuala Lumpur"?

Waar gaat het om? In 2009 lanceerde toenmalig premier Najib Razak het staatsinvesteringsfonds 1 Malaysia Development Berhad, (1MDB) dat het land met investeringen in technologie, infrastructuur en energie moest laten bijbenen bij de wereldtop.

Een nobel doel, maar al snel smolt het ingebrachte kapitaal weg als sneeuw voor de zon en verdronk het fonds in schulden. Dat het stonk, bleek toen in 2015 de Britse onderzoeksjournaliste Clare Rewcastle-Brown duizenden uitgelekte documenten en mails toegestuurd kreeg en publiceerde. Daaruit bleek dat miljarden dollars van 1MDB via het bedrijf PetroSaudi en belastingparadijzen in de Seychellen en de Britse Maagdeneilanden versluisd waren naar rekeningen van Maleisische politici en tussenpersonen of omgezet waren in duur vastgoed zoals in Manhattan of kunstwerken van Monet en Picasso.

Miljarden dollars van 1MDB werden via een Saudisch bedrijf, belastingparadijzen en Hollywood witgewassen

Spil van die zwendel zou de Maleisisch-Chinese financier Jho Low zijn, berucht door zijn exorbitante levensstijl en feestjes waarop onder meer Paris Hilton, Lindsay Lohan, topmodel Miranda Kerr en ander glimmend rode loper-volk te gast waren, evenals filmsterren uit Hollywood zoals DiCaprio.

Een van die "witwasmachines" zou overigens het filmproductiehuis Red Granite Pictures  in Los Angeles geweest zijn, waarvan de mede-oprichter niemand minder is dan Riza Aziz, de stiefzoon van Najib Razak. U kent dat huis wellicht beter als producer van de erg toepasselijke speelfilm "The Wolf of Wall Street", waarin Leonardo DiCaprio de rol speelt van een in luxe zwelgende beursmakelaar die aan zijn gesjoemel ten onder gaat. (Lees verder onder het jacht).

Het jacht "Equanimity" van financier Jho Low is in Indonesië in beslag genomen. Foto: Sabung.hamster.

Maleisische David pakt "Goliath-Sachs" aan

In eigen land werd premier Razak vrijgepleit door zijn eigen justitie. In mei vorig jaar werd de UMNO-partij van Razak echter voor het eerst sinds de onafhankelijkheid in 1957 weggestemd door een ziedende Maleisische bevolking. Zijn aartsvijand en gewezen premier Mahathir Mohamad werd de nieuwe regeringsleider en die heropende het onderzoek naar 1MDB, waardoor Razak en de zijnen vervolgd werden.

Intussen zijn er ook gerechtelijke onderzoeken en huiszoekingen geweest in Hongkong, Singapore, Australië, Luxemburg, Zwitserland en de Verenigde Staten. Jho Low is ondergedoken en zou in China zitten, maar zijn luxejacht in Bali werd door Indonesië overgeleverd aan Maleisië. Miranda Kerr heeft voor acht miljoen dollar juwelen van Low overhandigd aan het gerecht in de VS en Leonardo DiCaprio belooft om geld dat hij voor zijn liefdadigheidsacties gekregen zou hebben van Low, terug te storten.

Maleisië wil echter ook het verdwenen geld terugvorderen bij de Amerikaanse grootbank Goldman Sachs, een gigant op Wall Street. Die bank was verantwoordelijk voor het ophalen van geld voor 1MDB en wordt ervan beschuldigd dat ze ook meegeholpen heeft bij de witwasconstructies nadien.

Intussen jeuken de handen van regisseur Martin Scorsese wellicht om dit alles in een nieuwe film te gieten met Leonardo DiCaprio in de hoofdrol, tenzij beiden misschien liever niet meer herinnerd willen worden aan dit avontuur.