Video player inladen ...

Theo Francken (N-VA) over humanitaire visa: "Tussenpersonen laten screenen door politie voor extra politieke dekking"

Voormalig staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA) heeft in de Kamercommissie Binnenlandse Zaken zijn beleid rond humanitaire visa verdedigd. Dat beleid ligt onder vuur wegens mogelijke malversaties door Mechels N-VA-gemeenteraadslid Melikan Kucam, een contactpersoon waarmee het kabinet-Francken werkte. Francken blijft voorstander van het gebruik van tussenpersonen, maar stelt voor om die voortaan op voorhand te laten screenen door de politie.

Het is ongezien dat een voormalig lid van de regering - en nu gewoon parlementslid - zijn vroegere beleid komt verantwoorden tegenover andere parlementsleden. Maar Theo Francken deed dat vanmorgen in de Kamercommissie Binnenlandse Zaken in de kwestie rond de humanitaire visa. "Ik ga ook in dit dossier mijn politieke verantwoordelijkheid niet uit de weg", begon de voormalige staatssecretaris zijn betoog.

Francken stelde dat hij "in eer en geweten" heeft gehandeld wat betreft het systeem waarbij tussenpersonen bij het kabinet humanitaire visa konden regelen voor oosterse christenen uit Syrië. Francken herhaalde dat er geen sprake was van een "vip-behandeling" voor de mensen die via de tussenpersonen aan een visum kwamen. "Al die mensen zijn uiterst kwetsbaar. Dat blijkt uit het feit dat ze eenmaal in België als vluchteling zijn erkend."

Franckens partijgenoot Melikan Kucam was een van de contactpersonen. Tegen hem loopt een gerechtelijk onderzoek omdat hij mogelijk grof geld vroeg voor een visum. "Heb ik een fout gemaakt? Ben ik goedgelovig geweest? Met deze vragen worstel ik. Het lijkt er in ieder geval dat men mijn vertrouwen zwaar beschaamd heeft", aldus Francken.

Heb ik een fout gemaakt? Ben ik goedgelovig geweest? Met deze vragen worstel ik

Theo Francken (N-VA)

Desalniettemin vindt de voormalige staatssecretaris dat het systeem van tussenpersonen moet mogelijk blijven, "indien de vooropgestelde doelstelling niet kan bereikt worden via de eerste geprefereerde partner UNHCR ( VN-vluchtelingenorganisatie, nvdr.)". Het organiseren van een humanitaire corridor uit Syrië was via de normale procedure niet mogelijk geweest, stelt Francken.

Voor de toekomst pleit Francken wel voor een "politionele screening" van die contactpersonen. "Dat geeft extra politieke dekking." Dat is de afgelopen jaren niet gebeurd.  

"U koos voor een sluipweg van ons kent ons"

De parlementsleden van de andere partijen zijn niet overtuigd. Nahima Lanjri (CD&V) was kritisch: "Voor ons is de mogelijkheid om humanitaire visa af te leveren via de discretionaire bevoegdheid van een minister of een staatssecretaris een heel goed instrument, wij staan daar 100 procent achter. Maar die discretionaire bevoegdheid had u moeten uitnodigen tot nog meer voorzichtigheid, meer controle en meer transparantie. Daar liep het mis bij u en uw kabinet. U koos voor een sluipweg van ons kent ons."

"Welke screening gebeurde er precies op het kabinet?" vroeg ook Open VLD'er Patrick Dewael zich af. "Het is mij absoluut niet duidelijk of er een screening was in functie van kwetsbaarheid. Blijkbaar gebeurde er een andere screening door de Dienst Vreemdelingenzaken en heb je dus een tweesporenaanpak." Het naast elkaar bestaan van die twee procedures is de kern van de zaak.

Als ik van slechte wil zou zijn, zou ik kunnen zeggen dat u ook een aantal mensen naar hier hebt gebracht die zich bijzonder snel geïntegreerd hebben in de cocaïnehandel

Monica De Coninck (SP.A)

Monica De Conick van oppositiepartij SP.A stelde zich ook de vraag of het wel allemaal "zo'n kwetsbare christenen" waren die een humanitair visum kregen via bepaalde tussenpersonen. De socialiste denkt dat er wel degelijk sprake was van een "vipbehandeling op basis van middelen". "Eigenlijk kunt u niet weten dat u al die mensen inderdaad uit de klauwen van IS hebt gered. Als ik van slechte wil zou zijn, zou ik kunnen zeggen dat u ook een aantal mensen naar hier hebt gebracht die zich bijzonder snel geïntegreerd hebben in de cocaïnehandel."

"Uw beleid was doorspekt van onzorgvuldigheid en van cliëntelisme. En het gevolg is een complete ontsporing geweest", voegde Groen-parlementslid Wouter De Vriendt daar nog aan toe.

Bekijk hieronder het verslag uit "Het Journaal":

Video player inladen ...