2018 Photothek

Niet meer naar het stemhokje: futuristische parlementsverkiezing in Estland

Het is vandaag verkiezingsdag in Estland, maar de stemming is al voor een groot deel achter de rug. Dat is mogelijk door een sterk ontwikkeld systeem van online stemmen. De kleine Baltische staat is een pionier op vlak van e-voting, dat kiezers in staat stelt om te stemmen vanop eender welke computer in de wereld. 

Gedurende een week voor verkiezingsdag hebben kiezers hun stem al kunnen uitbrengen. Bijna 40% van de stemgerechtigden heeft dat ook al gedaan. Van die groep stemde meer dan 70% van de kiezers via het internet, de rest trok naar een stembureau.

Pioniers

Als uitvinders van online tools als Skype en TransferWise staan de Esten erom bekend om voorlopers te zijn op vlak van informatietechnologie.  Bijna alle overheidsdiensten in het land zijn online beschikbaar. Huwelijken en scheidingen zijn een van de weinige dingen waarvoor de Esten nog uit hun zetel moeten komen, aldus de overheidswebsite.

Maar dus ook stemmen kan online gebeuren. In 2005 was Estland het eerste land dat online stemmen gebruikte in een nationale verkiezing. De stemming gebeurt via de identiteitskaart met microchip of een mobiel-ID. Voor het stembiljet de kiescommissie bereikt, wordt de identiteit van de kiezer gewist, op die manier wordt de anonimiteit verzekerd. 

Extra beveiliging

In tijden van fake news en inmenging in verkiezingen doet dit vooruitstrevende systeem misschien wenkbrauwen fronsen. Is het wel veilig? Microsoft waarschuwde vorige week nog over hackers, mogelijk gelinkt aan Rusland, die democratische instellingen in Europa in het vizier zouden nemen.

De centrale kiescommissie van Estland komt tegemoet aan die waarschuwing met extra veiligheidsmaatregelen. De kandidaten hebben training gekregen om hun websites extra te beveiligen.

Ook heeft de overheid speciale hotlines aangelegd met Facebook, Twitter en Google om kort op de bal te spelen voor het geval er desinformatie zou worden verspreid over de verkiezing. Er is ook een ambtenaar speciaal aangesteld om binnenlandse, westerse én Russische nieuwssites en sociale media op te volgen.

Angst voor de Russen?

Veel Estse experts vrezen echter geen inmenging van de Russen in de verkiezing, omdat ze er niet veel bij te winnen zouden hebben. In Estland woont een grote Russische minderheid, die zo'n 25% van de bevolking uitmaakt. In de polls leidt de Centrumpartij, die gesteund wordt door het grootste deel van de Russen in Estland.