Belgische militairen die in eigen land worden ingezet zijn niet goed verzekerd 

Belgische militairen die ingezet worden in eigen land, bijvoorbeeld bij patrouilles, zijn niet verzekerd als ze overlijden. Militairen zijn wel goed verzekerd tijdens oefeningen en gewone werksituaties. De wetgeving heeft er echter nooit rekening mee gehouden dat militairen ook in eigen land zouden worden ingezet. Defensie is al een tijdje op de hoogte van de lacunes in de wetgeving, maar de regeringspartijen raken het niet eens over een sluitende oplossing.  

Maak kennis met de fictieve soldaat Jeroen. Jeroen is in dienst van het Belgisch leger en is op missie in Afghanistan. Het noodlot slaat toe en Jeroen wordt getroffen door een vijandige kogel. Hij komt om het leven.

Zijn familie heeft dan recht op een vergoeding, onder meer om zijn begrafenis te betalen. Maar de familie van Jeroen, of zijn nabestaanden, krijgen ook een tussenkomst van zo'n 160.000 euro als schadevergoeding.

De fictieve soldaat Jeroen heeft een fictieve collega Eva. Eva is niet gestationeerd in Afghanistan, maar in Brussel. Ze voert er patrouilles uit, bijvoorbeeld in het Centraal Station, vanwege het verhoogde terreurniveau.  

Als Eva om het leven zou komen, zeg maar bij een terreuraanslag, dan heeft haar familie wel recht op een vergoeding voor de kosten van de begrafenis, maar een bijkomende schadevergoeding krijgen haar nabestaanden niet.

Militairen die patrouilleren in het Centraal Station in Antwerpen.

Defensie is op de hoogte van de situatie

Blijkbaar heeft de wetgever nooit rekening gehouden met de mogelijkheid dat Belgische militairen zouden worden ingezet op Belgisch grondgebied. Dat is na de aanslagen van Parijs wel het geval met Operatie Vigilant Guardian (OVG). Defensie erkent het probleem maar zegt dat het al stappen ondernomen heeft om dit op te lossen.

Voor alle duidelijkheid: militairen die in eigen land, werken of oefenen zijn goed verzekerd, net als militairen die actief zijn in een operatie in het buitenland. Militairen die via OVG in operatie zijn in eigen land, die zijn niet goed verzekerd.  

Zolang de wet niet is aangepast, kunnen de nabestaanden van militairen in België zo'n schadevergoeding niet krijgen

Régis Bornain, human resources manager bij Defensie

"Kort na de aanslagen in 2016 hebben we een wetsvoorstel ingediend om dit verschil weg te werken, maar momenteel is het nog niet geregeld", zegt kolonel Régis Bornain, hr-manager bij Defensie. "Zolang de wet niet aangepast is, kunnen de nabestaanden van militairen in België zo'n schadevergoeding niet krijgen", aldus Bornain.

Een interne werkgroep bij Defensie bekijkt de problemen. Zo zijn er nog meer problemen aan het licht gekomen met hoe militairen verzekerd zijn. Zo zijn de contracten niet gemoderniseerd, zodat er een verschil bestaat tussen militairen die getrouwd zijn of wettelijk of feitelijk samenwonend.  

Defensie legt de bal dus weer in het kamp van de regering. Op de vraag waarom het wetsvoorstel van drie jaar geleden nog steeds niet is goedgekeurd, zegt Bornain dat hij "geen zicht heeft op het werk van de regering".

"Als een militair bij OVG zou overlijden, zou ik persoonlijk voorstellen aan de minister van Defensie om tussen te komen, en de familieleden toch te vergoeden", zegt Bornain. Maar zo'n belofte is natuurlijk niet hetzelfde als een bindend wettelijk kader.

Dit is een probleem dat de politiek moet oplossen

Daar is ook Yves Huwart van de militaire vakbond ACMP het mee eens. "Dit is een probleem dat de politiek moet oplossen", zegt hij. "Onze opdracht bestaat erin om de politiek eraan te herinneren dat we zo'n lacunes in de wetgeving hebben ontdekt, dat iedereen dat weet nu, en dat er dringend werk van moet gemaakt worden om dat op te lossen."

Minister van Defensie Didier Reynders (MR) laat in een reactie aan persbureau Belga weten dat de "ongelijke situatie moet worden weggewerkt via een wetsvoorstel, zo snel mogelijk na de verkiezingen". 

"Voor een wetsontwerp van een jaar geleden om deze situatie weg te werken was er helaas geen volledige politieke consensus in de regering", geeft John Hendrickx, woordvoerder van minister Reynders, nog mee. "Als er zich tussen nu en de oplossing een probleem zou voordoen voor één van onze militairen zal de minister van Defensie er alles aan doen om tussenbeide te komen."

Bekijk hier het fragment uit "Het Journaal":

Video player inladen ...