FOTO: In dit gebouw in Madrid vond de inbraak plaats. AFP or licensors

Mysterieuze groep die Kim Jong-un wil omverwerpen, valt binnen in Noord-Koreaanse ambassade in Madrid: wat weten we?

Het Noord-Koreaanse regime heeft voor het eerst gereageerd op de inbraak en gijzeling vorige maand in de Noord-Koreaanse ambassade in Madrid. In een officiële mededeling hebben ze het over een "ernstige terreuraanval". De inval is opgeëist door de mysterieuze groepering CCD die de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un ten val wil brengen. Wat weten we tot nog toe?

Wat is er precies gebeurd in de Noord-Koreaanse ambassade?

Het incident dateert al van 22 februari, maar details komen maar traag naar buiten. De juiste toedracht blijft onduidelijk. Volgens de  Spaanse justitie raakte een van de invallers omstreeks 15 uur binnen in de ambassade door zich voor te doen als een zakenman die eerder al een afspraak had gehad met de commercieel attaché, zeg maar de verantwoordelijke voor economische belangen.

Vervolgens viel ook de rest van de groep binnen. Hun aantal is niet duidelijk, wellicht ging het om een tiental mensen. Volgens een document van de Spaanse justitie waren ze gewapend met messen en metalen staven. Op haar website ontkent de groep dat ze gewapend waren of geweld hebben gebruikt.

De inval duurde enkele uren, acht personeelsleden van de ambassade werden gegijzeld. Ze zouden klappen hebben gekregen en twee van hen hadden medische verzorging nodig. Dat de invallers erg koelbloedig waren, blijkt uit het feit dat ze de politie konden afschepen nadat die gewaarschuwd was door een buurtbewoner die hulpgeroep had gehoord. 

Een van de invallers deed zich tegenover de agenten voor als een Noord-Koreaanse diplomaat en vertelde hen dat er niets aan de hand was. Even later vertrok de groep in verschillende diplomatieke voertuigen van de ambassade. Ze konden ontkomen naar Portugal, vanwaar minstens een aantal onder hen verder reisde naar de VS. 

Waar waren de invallers naar op zoek?

De invallers zouden de commercieel attaché hebben ondervraagd en ze zouden ook geprobeerd hebben om hem te doen overlopen. Toen hij weigerde, werd hij vastgebonden achtergelaten in een kelderruimte. De groep nam computers, harde schijven, usb-sticks en gsm's mee. Welke informatie ze hebben buitgemaakt, is niet bekend.

Bronnen bij het onderzoek hebben het aan de Spaanse media over een raid die perfect gepland was, als door een "militaire cel". "Ze wisten waar ze naar op zoek waren", luidt het. 

Volgens onder meer de krant El País waren de invallers op zoek naar informatie over Kim Hyok-chol, de voormalige Noord-Koreaanse ambassadeur in Spanje. Kim werd eind 2017 het land uitgezet door de heisa over het Noord-Koreaanse kernwapenprogramma. Sindsdien bekleedt hij een belangrijke rol in de gesprekken tussen de VS en Noord-Korea. Hij organiseerde mee de top tussen Trump en Kim Jong-un in Vietnam van vorige maand.

(Lees voort onder de foto.)

FOTO: Kim Hyok-chol in 2014 bij de toenmalige Spaanse koning Juan Carlos.

Wie zijn ze en wat willen ze?

De inval is opgeëist door de groepering CCD (Cheollima Civil Defense), die ook de naam Free Joseon gebruikt. Naar eigen zeggen is hun doel het helpen van overlopers en het omverwerpen van de heersende Kim-dynastie in Noord-Korea.

Het lijkt erop dat de groep de inval ook wil gebruiken om zich in de kijker te zetten. Zo verscheen op 20 maart een filmpje op YouTube waarin te zien is hoe iemand portretten van de Noord-Koreaanse leiders op de grond gooit, vermoedelijk gefilmd in de ambassade. "Voor ons volk, we staan op! Lang leve Free Joseon!", staat er te lezen. 

Ze lieten ook graffiti achter op een muur van de ambassade, zo tweette een journaliste. Hetzelfde logo werd in graffiti gespoten op de Noord-Koreaanse ambassade in Kuala Lumpur, in Maleisië, toen daar het proces plaatsvond over de moord op Kim Jong-nam, een halfbroer van Kim Jong-un die in ongenade was gevallen. Algemeen wordt ervan uitgegaan dat de moord het werk is van het Noord-Koreaanse regime. 

De CCD is dus niet aan haar proefstuk toe. De eerste keer dat de groep echt in het nieuws kwam was in 2017 toen ze aankondigden dat ze Kim Han-sol, de zoon van Kim Jong-nam, in veiligheid hadden kunnen brengen. Kim Han-sol verscheen vervolgens ook in een filmpje op hun YouTube-pagina

Rond de groep hangt een waas van mysterie. Ze spreken niet met de media. Wat zeker is, is dat het gaat om een internationaal gezelschap. Al enkele van de invallers zijn geïdentificeerd. De vermoedelijke leider van de actie in Madrid was Adrian Hong Chang, een activist die woont in de VS en de Mexicaanse nationaliteit heeft. Twee anderen hebben de Amerikaanse en de Zuid-Koreaanse nationaliteit. De betrokkenen riskeren vervolging in Spanje, waar al zeker twee internationale arrestatiebevelen zijn uitgevaardigd.

Spaanse media speculeren over linken tussen de invallers en de Amerikaanse inlichtingendiensten CIA en FBI. Met die laatste dienst heeft de groep bepaalde informatie gedeeld. Dat erkennen ze zelf op hun website. De Amerikanen ontkennen wel elke betrokkenheid bij de raid.