Copyright 2019 The Associated Press. All rights reserved.

Partij van Erdogan komt geblutst uit gemeenteraads­verkiezingen in Turkije, nog altijd discussie over Istanbul

De gemeenteraadsverkiezingen in Turkije zijn geen onverdeeld succes voor de AK-partij van president Recep Tayyip Erdogan. In de grote steden doet ze het niet goed. In de hoofdstad Ankara moet de AKP de republikeinse oppositiepartij CHP laten voorgaan. In Istanbul is het een nek-aan-nekrace. De situatie blijft daar onduidelijk nadat zowel de kandidaat van de AKP als die van de oppositie al de overwinning hadden opgeëist. Beide steden werden de voorbije 25 jaar bestuurd door de partij van Erdogan.

In heel Turkije zijn nieuwe burgemeesters gekozen. De gemeenteraads­verkiezingen worden beschouwd als een test voor de partij van president Erdogan. In de grote steden blijkt die AKP het niet goed te doen: in Ankara en Izmir moet ze de republikeinse oppositiepartij CHP laten voorgaan.

In Istanbul, met 16 miljoen inwoners de grootste stad van Turkije én het economische hart van het land, is het een nek-aan-nekrace tussen de Volksalliantie van de AKP en de rechts-nationalistische MHP en de oppositie. 

Teller stopt op 99%

De grote vraag is nog steeds onbeantwoord: wie heeft Istanbul gewonnen? Het verschil tussen beide kandidaten bedraagt maar enkele duizenden stemmen. "Er is nog altijd geen sluitend antwoord", zegt Lucas Waagmeester in "De wereld vandaag". "En dat komt in de eerste plaats omdat zowel de regeringspartij AKP als de oppositiepartij de overwinning hebben opgeëist." 

De onduidelijkheid sleept al aan sinds afgelopen nacht. "Op het moment dat het erop leek dat de oppositiekandidaat de leiding overnam van de kandidaat van de AKP, stopte de kiescommissie plots met het publiceren van de uitslagen", zei correspondent Toon Beemsterboer eerder. "De teller bleef staan op 99 procent van de getelde stemmen."

Urenlang bleven resultaten uit, tot de kiescommissie toch zei dat de oppositiepartij nipt voorlag. Zó nipt, dat de AKP een hertelling aanvroeg. "Het is heel erg spannend", zegt Lucas Waagmeester. "Tijdens de campagne heeft ook Erdogan verklaard dat wie Istanbul wint, Turkije wint. Hij zal deze stad dus zeker niet makkelijk uit handen geven." 

Mogelijk zullen ook in Ankara stemmen worden herteld, want de AKP-kandidaat heeft intussen gezegd dat daar fouten zijn gemaakt.

Economische crisis

Vorig jaar nog won Erdogan de presidentsverkiezingen. Hij had toen al tal van crises overleefd: van een vluchtelingencrisis, over een mislukte staatsgreep tot tal van bomaanslagen, maar de economische crisis van de afgelopen maanden lijkt de AKP wel degelijk parten te spelen.

"Sinds de verkiezingen van vorig jaar is de Turkse economie in een recessie terechtgekomen, de inflatie is opgelopen tot 20 procent, op voedsel­producten zelfs tot 30 procent. De werkloosheid loopt op tot 10%, bij jongeren zelfs tot 30%. Tegen die achtergrond was het duidelijk dat Erdogans partij het moeilijk zou krijgen", zegt Beemsterboer.

Stad versus platteland

De partij van president Erdogan staat wel nog sterk op het platteland, zegt correspondent Toon Beemsterboer: "Het is altijd zo dat de grote steden aan de west- en de zuidkust, en Istanbul en Ankara meer op de hand van de oppositie zijn en dat het platteland meer op de hand van de AKP is. Dat beeld blijft nu ook bestaan. De alliantie van de AKP met de nationalistische MHP heeft landelijk gezien nog steeds meer stemmen gekregen dan de oppositie: ruim 51 procent, de oppositie blijft steken op 37 procent. Maar die stemmen van de oppositie zijn dus wel geconcentreerd in de belangrijke steden die economisch veel gewicht in de schaal leggen."