Video player inladen...

Kind in 1e of 2e middelbaar? Schoolkosten 20 procent hoger dan 10 jaar geleden, vooral door vervoerskosten

In 11 jaar tijd zijn de schoolkosten voor kinderen van de eerste graad van het secundair onderwijs met maar liefst 20 procent gestegen. Dat blijkt uit een onderzoek op vraag van de Vlaamse regering. Vooral de vervoerskosten zijn spectaculair gestegen. Vlaams minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) wil nu bekijken of ze het bedrag van studiebeurzen kan laten verschillen naargelang de studierichting; een toelage zou dan hoger zijn voor een duurdere studierichting dan voor een minder dure richting.

913,5 euro. Zoveel betaalden ouders gemiddeld voor hun kind in de eerste graad van het secundair onderwijs in 2006. Als we rekening houden met de inflatie, is dat in 2017 omgerekend 1079,76 euro. Maar de echte studiekosten in 2017 waren maar liefst 1309,02 euro. Er is met andere woorden een verschil van bijna 230 euro of 21,2 procent. 

Lees verder onder de grafiek.

Een vergelijking tussen 2006 - 2017

Als we de cijfers in detail bekijken, lijken vooral de vervoerskosten de grote slokop te zijn: 63 euro (of, vertaald naar 2017 bijna 75 euro) tegenover bijna 292 euro in 2017. Maar hoe komt dat nu? 

  • Meer leerlingen kiezen voor een school verder van huis. De doorsneeafstand in 2006 was zo’n 5 kilometer, in 2017 was dat 10 kilometer.
  • Meer leerlingen worden met de auto naar school gebracht, en dat is hoe dan ook het duurste vervoersmiddel. De stijging is opvallend: van 4 procent in 2006 naar 12 procent in 2017.
  • En ook de prijzen van busmaatschappij De Lijn gingen de hoogte in. In 2006 kostte de zogenoemde Buzzypass nog 157 euro voor een jaar, in 2017 was dat 204 euro. 

Ook kleding, ICT, steunactiviteiten en schooluitstappen van meerdere dagen werden iets duurder. Andere kosten voor schoolmateriaal daalden licht. 

Er zijn ook grote verschillen tussen de verschillende netten, zegt het onderzoek. In het GO!-onderwijs liggen de kosten aanzienlijk lager dan in het vrij onderwijs. Een vergelijking? De doorsneekostprijs in het GO!-onderwijs: 946,69 euro. In het vrij onderwijs: 1272,86 euro. Dat komt volgens de onderzoekers vooral omdat de kosten die rechtstreeks voor de school zijn – denk aan handboeken of kleding – hoger liggen. 

Onderzoekers en SP.A: "Maximumfactuur dringt zich op"

Volgens het onderzoek is de schooltoelage of studiebeurs niet meer voldoende om de kosten te compenseren. Zelfs de maximale beurs dekt maar 63 procent van de doorsnee studiekosten, luidt het. En steeds meer scholen worstelen met onbetaalde facturen: zo’n 11 procent van de ouders krijgt de factuur niet betaald. 

De conclusie van de onderzoekers: de maximumfactuur, die al bestaat voor het lager onderwijs, uitbreiden naar het secundair. "Een maximumfactuur is een van de meest structurele en alomvattende praktijken voor kostenbeheersing. Dat komt dan ook alle ouders ten goede." Voor de ouders biedt de maximumfactuur volgens de onderzoekers meer duidelijkheid. Bij scholen kan zo’n factuur dan weer tot meer bewustzijn over de kosten leiden. 

Een maximumfactuur is een van de meest structurele en alomvattende praktijken voor kostenbeheersing. Dat komt dan ook alle ouders ten goede

Studiekostenmonitor

Ook oppositiepartij SP.A sluit zich daarbij aan. "Het is de meest efficiënte maatregel om de schoolkosten te beheersen en de factuur voor ouders te verlagen." Volgens SP.A zijn er onder Vlaams minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) "vijf kostbare jaren verloren gegaan". "Steeds meer ouders krijgen de schoolfactuur niet meer betaald en schoolkosten wegen bij te veel leerlingen op de school- en studiekeuze. Dat is onaanvaardbaar", zegt Caroline Gennez, onderwijsspecialiste bij de partij. 

Herbekijk de reactie van Caroline Gennez in Het Journaal:

Video player inladen...

Onderwijsminister Crevits: "Studiebeurzen differentiëren"

Volgens Vlaams minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) zijn de globale studiekosten de voorbije 10 jaar niet gestegen. De vervoerskosten zijn wél omhooggegaan. "Maar er zijn nog veel onduidelijkheden daarover", stelt Crevits op Twitter. "En die kosten zitten ook nooit in de maximumfactuur."

De minister wil verder inzetten op kostenbeheersing en wil ook kijken of de studiebeurzen kunnen gedifferentieerd worden. "De ene studierichting is namelijk veel duurder dan de andere", aldus Crevits. "We gaan kijken of we de studiebeurzen niet zo kunnen herorganiseren zodat de duurste studierichtingen meer gefinancierd worden via de studietoelagen." Nu bepaalt vooral het inkomen van de ouders hoe hoog de studiebeurzen zijn.

Minister Crevits zit zo op dezelfde lijn als haar coalitiepartner N-VA. "Wij willen vooral de studietoelage laten variëren met de reële kosten van een studierichting, nu is die overal hetzelfde", aldus parlementslid Koen Daniëls. Een voorstel dat hij eerder al lanceerde. Zijn partij is er ook niet voor te vinden om voor heel Vlaanderen één algemene maximumfactuur in te voeren in het middelbaar onderwijs. "Er zijn namelijk grote verschillen tussen studierichtingen en naargelang locatie van de school."

Herbekijk hieronder de reactie van Hilde Crevits in Het Journaal:

Video player inladen...

Bekijk hier de reportage uit "Het Journaal" over het toenemende aantal scholieren dat door de ouders met de auto naar school gebracht wordt hier:

Video player inladen...