Test Aankoop dient klacht in tegen farmabedrijf Leadiant 

De voorbije 10 jaar heeft het Italiaanse bedrijf Leadiant, dat geneesmiddelen produceert de grondstof voor één bepaald medicijn 360 keer duurder gemaakt. Het bedrijf brengt zo de gezondheid van 25 Belgische patiënten in gevaar. Daarom dient Test Aankoop een klacht in bij de Belgische Mededingingsautoriteit. 

Test Aankoop dient een klacht in tegen het Italiaanse bedrijf Leadiant, dat geneesmiddelen produceert. De voorbije 10 jaar heeft het bedrijf de grondstof voor één bepaald medicijn 360 keer duurder gemaakt. "In België lijden een 25-tal patiënten aan CTX, een zeldzame en ernstige stofwisselingsziekte en die zijn afhankelijk van het medicijn CDCA dat alleen Leadiant momenteel op de markt kan brengen", zegt Simon November van Test Aankoop. 

"Tien jaar geleden betaalden CTX-patiënten 427 euro per jaar voor het CDCA-medicijn, terwijl ze vandaag ruim 153 duizend euro per jaar moeten betalen. Het bedrijf maakt duidelijk misbruik van een dominante positie en vandaar de klacht bij de Belgische Mededingingsautoriteit in de hoop dat ze een boete zullen uitspreken aan de farmaproducent", zegt November. 

Hoe kan dat?

Het bedrijf Leadiant begon de rechten van een goedkoop geneesmiddel tegen galstenen op te kopen. Ook alle concurrerende producten werden opgekocht en van de markt gehaald. Leadiant wist heel goed dat het geneesmiddel tegen galstenen ook werkte tegen de zeldzame ziekte CTX.

Zo komt het dat het bedrijf alleen met zijn eigen medicijn op de markt overbleef. Het farmabedrijf registreerde de rechten als "weesgeneesmiddel" en kan door het monopolie op het geneesmiddel de prijs fors verhogen.

"Weesgeneesmiddel"? Dat zit zo.

Omdat de ziekte zo zeldzaam is, kreeg het geneesmiddel in 2016 het status "weesgeneesmiddel". Dat zijn middelen tegen zeldzame ziektes, die dus weinig opleveren voor de producent omdat ze geen grote afzetmarkt hebben. Als je het status van weesgeneesmiddel hebt, krijg je 10 jaar het monopolie op dat middel om return on investment te krijgen. En meestal gaat dat goed. 

Onrechtvaardig

Een ziekenhuisapotheek in Nederland begon het geneesmiddel zelf te maken. Het wordt gemaakt van simpele kippen- of rundergal, maar diende daar mee te stoppen nadat het bedrijf Leadiant de inspectie had gestuurd en had gezegd dat er onzuiverheden zouden in zitten. 

Nochtans is het helemaal niet onlogisch dat een galproduct van dierlijke afkomst onzuiverheden bevat. Het merkproduct van Leadiant bevat volgens een rapport van het Europees Geneesmiddelen Agentschap ook onzuiverheden, die door de fabrikant zijn geïdentificeerd maar door het Agentschap niet onveilig zijn bevonden.

Soms neemt de geneeskunde een omweggetje

In de jaren 1970 ontwikkelde de Duitse arts-apotheker Herbert Falk, van Dr. Falk Pharma, een middel om galstenen op te lossen op basis van chenodeoxycholzuur (CDCA), een substantie die wordt gewonnen uit gal van dieren. CDCA wordt dan gezuiverd en in capsules gestopt. Het effect van dit medicijn, dat onder de merknaam Chenofalk op de markt kwam, bleek ondermaats.

Maar omdat een gestoorde galhuishouding ook centraal staat bij CTX, werd Chenofalk ook op CTX-patiënten getest. Met veel succes, zo bleek: het middel kan het voortschrijden van de ziekte zo goed als stoppen. Vanaf de jaren negentig werden de capsules 'off-label' voorgeschreven aan CTX-patiënten, wat betekent dat de indicatie niet in de bijsluiter staat. 

Het Duitse bedrijf Dr. Falk Pharma, dat Chenofalk in de portefeuille had, zag af van de kosten om de nieuwe indicatie te laten registreren. Die beslissing heeft dus nu verregaande gevolgen. 

Meest gelezen