VN-gezant: "Kinderen Syriëstrijders moeten samen met hun moeders kunnen terugkeren"

"Kinderen van "foreign fighters" moeten kunnen terugkeren naar hun land van oorsprong en we moeten proberen moeder en kind bij elkaar te houden." Dat heeft de speciale VN-gezant voor kinderen in gewapende conflicten, Virginia Gamba, gezegd in Brussel. Zij lanceerde in het Europees Parlement een campagne die moet duidelijk maken hoe kinderrechten in gewapende conflicten geschonden worden.

Er zijn zes ernstige schendingen van kinderrechten waar de Verenigde Naties donderdag in Brussel aandacht voor vragen: de rekrutering van kindsoldaten, het vermoorden en verminken van kinderen, verkrachting en anderen vormen van seksueel geweld, ontvoering van kinderen, aanvallen op scholen en ziekenhuizen en het ontzeggen van humanitaire hulp.

De eerste grote schending waar de VN op wijst, zijn de kindsoldaten. Virginia Gamba: "We gaan nooit weten hoeveel kindsoldaten er precies zijn. Wij schatten dat we maar rapporten hebben van 10 à 13 procent van het totale aantal kindsoldaten en jaarlijks komen we aan 10.000 à 12.000 kindsoldaten, maar dat cijfers ligt dus tien keer hoger. Wat veel mensen niet weten, is dat het 40 procent meisjes zijn."

Gamba wijst erop dat hen uit een hachelijke oorlogssituatie redden niet voldoende is. "Ik wil in deze campagne er ook op wijzen dat we kinderen die gevochten hebben of die ontvoerd zijn geweest heel slecht ondersteunen. Ze zijn compleet getraumatiseerd en ze hebben nachtmerries tot ze sterven. Wij bieden nu echt het minimum aan psychosociale hulp. De kans is heel groot dat het kind niet meer aanvaard wordt door de eigen gemeenschap."

"De helft van die kinderen is wees. Bijgevolg is de kans groot dat het kind uit eigen beweging terugkeert en opnieuw kindsoldaat wordt omdat het geen andere optie ziet. Dat willen we nu veranderen, met een benadering op de lange termijn door individuele psychosociale hulp te bieden en we moeten de gemeenschap erbij betrekken. Daar wordt veel te weinig over nagedacht hoe we die minderjarigen kunnen beschermen en op de lange termijn re-integreren. Waar het lukt, zien we dat ze psycholoog, dokter of advocaat worden en vaak in die functie kinderen in nood helpen. Zij kunnen na re-integratie zeker van nut zijn voor de maatschappij."

Kindsoldaten zijn slachtoffers volgens Virginia Gamba, maar dat geldt volgens haar zeker ook voor de kinderen van Syriëstrijders die nog steeds in vluchtelingenkampen in Irak en Syrië verblijven. "Het is heel heel triest om duizenden kinderen van IS-strijders in kampen te zien. Geen zorg dragen voor die kinderen is verkeerd. Zij moeten kunnen terugkeren en opgenomen worden in de maatschappij waar zij of hun ouders vandaan komen en zeker als het om jonge kinderen gaat, moeten hun moeders mee kunnen terugkeren. We moeten altijd proberen om moeder en kind bij elkaar te houden. Natuurlijk, als die moeder een misdaad begaan heeft, moet ze berecht worden, maar daar mag het kind niet de dupe van zijn", besluit Virginia Gamba.