Een bord aan de luchtmachtbasis Bien Hoa wijst op de gevaren.

"Agent Orange": VS ontsmet zwaarst vervuilde site in Vietnam

De Verenigde Staten zijn meer dan 40 jaar na het einde van de Vietnam-oorlog gestart met een grote schoonmaakoperatie op een oude luchtmachtbasis in Vietnam. Op die basis sloeg de VS het gevaarlijke chemische product Agent Orange op tijdens de Vietnam-oorlog, het is de zwaarst vervuilde site in Vietnam. Washington trekt 183 miljoen dollar (162 miljoen euro) uit voor de operatie.

Agent Orange is een ontbladeringsmiddel dat dioxine bevat, een erg giftig chemisch product. Het kan allerlei vormen van kanker, blindheid, huidziektes of aangeboren misvormingen veroorzaken. De VS gebruikte het product tijdens de Vietnam-oorlog om het woud en de landgewassen te vernietigen. Planten en bomen verloren hun bladeren, en zo wilden de Amerikanen de schuilplaatsen van de vijand blootleggen.

Van 1962 tot 1971 zou de VS naar schatting meer dan 80 miljoen liter van het giftige goedje uitgestort hebben boven Vietnam. Volgens slachtofferorganisaties kwamen 2 tot 4 miljoen mensen rechtstreeks of onrechtstreeks in aanraking met het product. Al in de jaren 60 stelden Vietnamese artsen een scherpe toename vast in het aantal baby's dat geboren werd met aangeboren afwijkingen, kanker en andere ziektes gelinkt aan blootstelling aan dioxine.

De VS ontkende lang zijn verantwoordelijkheid en stelde dat geen door iedereen erkende gegevens over de effecten voorhanden waren. Pas in 2010 erkende Washington de schadelijke gevolgen van Agent Orange.

Meer dan 500.000 m³ besmet

De VS gaat nu de bodem van de luchtmachtbasis van Bien Hoa, nabij Ho Chi Minhstad, het vroegere Saigon, schoonmaken. Daar sloeg het leger grote hoeveelheden Agent Orange op. Volgens het Amerikaanse ontwikkelingsagentschap USAID is het de belangrijkste plaats in Vietnam waar nog sporen van Agent Orange aanwezig zijn. Het middeltje is in de bodem gedrongen en heeft rivieren in de buurt vervuild. Er is meer dan 500.000 m³ grond besmet.

De hele schoonmaakoperatie zal tot 10 jaar duren en kost zowat 183 miljoen dollar. "Dat twee voormalige vijanden samenwerken om deze complexe operatie uit te voeren is niets minder dan historisch", zei Daniel Kritenbrink, de Amerikaanse ambassadeur in Vietnam, bij de start van de schoonmaakoperatie.  

Er waren nooit Amerikaanse excuses voor het gebruik van Agent Orange. De VS heeft wel eerder elders in het land al sites schoongemaakt. Amerikaanse veteranen die blootgesteld zijn aan het product, krijgen compensaties, Vietnamezen niet.